Xây dựng kế hoạch chi tiết cho từng dự án
Để xây dựng hoàn thiện 355 km đường sắt đô thị trong 10 năm tới, UBND TP.HCM đã ban hành 7 nhiệm vụ trọng tâm bao gồm: xây dựng văn bản để cụ thể hóa một số quy định của Nghị quyết 188; huy động vốn và bố trí vốn đầu tư; chuẩn bị đầu tư, chuẩn bị thực hiện dự án; phát triển đô thị theo mô hình TOD; phát triển công nghiệp đường sắt, chuyển giao công nghệ; vật liệu xây dựng và bãi đổ thải... Đồng thời, lãnh đạo UBND TP giao nhiệm vụ cho từng sở ngành liên quan.
Ở giai đoạn chuẩn bị đầu tư, thực hiện dự án, thành phố sẽ thực hiện xây dựng kế hoạch chi tiết triển khai đầu tư các tuyến đường sắt đô thị theo Nghị quyết số 188. Trong đó, đặt ra yêu cầu hoàn thiện các thủ tục để khởi công tuyến đường sắt đô thị số 2 (Bến Thành - Tham Lương) ngay tháng 12 năm nay. Từ nay đến tháng 4, các sở ban ngành sẽ hoàn thiện thủ tục chuyển đổi nguồn vốn từ sử dụng ODA sang đầu tư công. TP.HCM sẽ tổ chức đấu thầu và khởi công dự án vào cuối năm.
Đồng thời, 6 tuyến đường sắt đô thị còn lại cũng sẽ tổ chức lập, thẩm định, phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi; lập, thẩm định, phê duyệt dự án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.
Sau đó, thực hiện công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và bàn giao mặt bằng để triển khai thi công; thực hiện công tác di dời công trình phục vụ thi công; rà soát, bổ sung quy hoạch điện bảo đảm nhu cầu sử dụng điện cho các dự án đường sắt đô thị, dự án đường sắt đô thị theo mô hình TOD. TP.HCM sẽ tổ chức lựa chọn nhà thầu và khởi công công trình, triển khai thi công và hoàn thành.
Sở GTCC TP.HCM được giao xây dựng đề án đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức phục vụ phát triển hệ thống mạng lưới đường sắt đô thị thành phố giai đoạn 2025 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Huy động hơn 40 tỉ USD cho 355 km metro
Theo đề án, TP.HCM cần huy động khoảng 40,2 tỉ USD để đầu tư 355 km trong 10 năm. Để làm được điều này, Nghị quyết 188 của Quốc hội cũng đã có các cơ chế giúp TP.HCM có thể huy động mọi nguồn lực, bao gồm vốn từ ngân sách trung ương, ngân sách địa phương, nguồn thu từ phát triển đô thị theo mô hình TOD, phát hành trái phiếu…
Đối với việc huy động vốn và bố trí vốn đầu tư, UBND TP sẽ bố trí kế hoạch đầu tư công trung hạn, hàng năm vốn ngân sách trung ương bổ sung có mục tiêu cho ngân sách địa phương (209.500 tỉ đồng cho TP.HCM - khoảng 8,38 tỉ USD). Song song, bổ sung nguồn tăng thu, tiết kiệm chi ngân sách trung ương hàng năm (nếu có) và các nguồn vốn hợp pháp khác; xây dựng phương án huy động vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA), vốn vay ưu đãi nước ngoài để thực hiện các dự án.
TP.HCM sẽ bố trí cân đối, bố trí kế hoạch đầu tư công trung hạn, hằng năm vốn ngân sách địa phương; nguồn tăng thu, tiết kiệm chi hằng năm (nếu có) và các nguồn vốn hợp pháp khác; xây dựng phương án phát hành trái phiếu chính quyền địa phương bố trí vốn cho các dự án đường sắt đô thị.
Bên cạnh đó, thực hiện rà soát đánh giá tác động nợ công trong quá trình chuẩn bị đầu tư, thực hiện đầu tư; tham mưu bố trí nguồn vốn hàng năm để phát triển khoa học, công nghệ trong lĩnh vực đường sắt.
Ngoài ra, UBND TP.HCM yêu cầu rà soát, điều chỉnh quy hoạch vùng phụ cận ga đường sắt, điều chỉnh các chỉ tiêu quy hoạch, kiến trúc, hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội (nếu cần); việc chuyển nhượng chỉ tiêu sử dụng đất quy hoạch giữa các dự án, công trình trong khu vực TOD để triển khai dự án khai thác quỹ đất theo mô hình TOD; tổ chức đấu giá quỹ đất vùng phụ cận ga đường sắt để phát triển đô thị.
Trên cơ sở nội dung kế hoạch đề ra, các cơ quan chuyên môn, chủ đầu tư, đơn vị trực thuộc UBND TP và các địa phương nơi có dự án tuyến đường sắt đô thị đi qua chịu trách nhiệm tổ chức sắp xếp bộ máy, bố trí nhân sự để triển khai thực hiện kế hoạch trên tinh thần trách nhiệm cao nhất; chủ động xây dựng kế hoạch thực hiện theo phạm vi, chức năng, mục tiêu, yêu cầu để khẩn trương triển khai các nhiệm vụ, giải pháp.
Định kỳ hàng quý (trước ngày 15) và hằng năm (trước ngày 15.11), báo cáo UBND TP.HCM kết quả thực hiện thông qua Sở GTCC, tổ chức sơ kết sau 2 năm thực hiện Nghị quyết vào quý 3.2026.
Theo Hà Mai (TNO)
