Vài năm gần đây, những người ở làng Kgiang biết đánh chiêng đã lớn tuổi, trong khi thanh thiếu niên không mấy mặn mà với nghệ thuật diễn tấu cồng chiêng. Được hệ thống chính trị, dân làng ủng hộ, bà Đinh Thị Hiền - Đội trưởng đội cồng chiêng nữ làng Kgiang đã vận động một số chị em yêu thích cồng chiêng thành lập đội cồng chiêng nữ.
Những khó khăn ban đầu được tháo gỡ khi nhiều gia đình sẵn sàng cho đội chiêng mượn những bộ chiêng quý để luyện tập. Già làng, nghệ nhân giàu kinh nghiệm tận tình hướng dẫn cho từng thành viên. Cùng với đó, được chồng, con ủng hộ, các bà, các chị đã sắp xếp công việc gia đình để tham gia các buổi tập luyện đầy đủ. Dù lớn tuổi nhưng nhờ kiên trì học hỏi, luyện tập, đội chiêng đã tự tin diễn tấu cồng chiêng tại lễ hội của làng.
Bà Đinh Thị Hiền cho biết: Đánh cồng chiêng với đàn ông đã khó, với phụ nữ càng khó gấp bội, nhất là nhiều người đã lớn tuổi; trong đó khó nhất là việc cầm chiêng thời gian dài, các thành viên phải đủ sức khỏe, diễn tấu ăn ý nhau khi đánh để tránh bị lạc nhịp. Tuy nhiên, từ mong muốn chung tay bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, các thành viên đã làm tốt vai trò của mình để duy trì hoạt động hiệu quả của đội cồng chiêng. Một số thành viên còn truyền dạy kỹ thuật diễn tấu cồng chiêng cho con, cháu mình nhằm tiếp nối tiếng cồng, tiếng chiêng ngân dài.
Giữa năm 2024, làng Kgiang được tỉnh trang bị bộ cồng chiêng, giúp cho đội chiêng nữ chủ động trong luyện tập. Từ đó đến nay, đều đặn vào tối cuối tuần, đội cồng chiêng nữ làng Kgiang tập trung tại nhà rông hăng say luyện tập, kỹ thuật diễn tấu ngày một tốt hơn.
Bên cạnh tham gia trình diễn cồng chiêng tại lễ cúng tạ thần linh của làng, đội cồng chiêng nữ Kgiang được cử đi trình diễn cồng chiêng trong các chương trình giao lưu, liên hoan văn hóa cồng chiêng, hội xuân, ngày lễ do xã tổ chức. Bên cạnh đó, đội còn được mời biểu diễn cồng chiêng phục vụ khách du lịch tại homestay A Ngưi ở địa phương. Mỗi buổi biểu diễn, các thành viên được bồi dưỡng 50.000 - 100 nghìn đồng/người.
Bà Đinh Thị Klong (SN 1961), thành viên lớn tuổi nhất đội cồng chiêng Kgiang, bày tỏ: “Tôi rất vui khi được đóng góp chút công sức vào việc phát huy, quảng bá bản sắc văn hóa đến với du khách”. Một thành viên lớn tuổi khác là bà Đinh Thị Khênh thì vui vẻ nói: “Qua các buổi tập luyện cồng chiêng, cũng tạo cơ hội để chị em giao lưu, chia sẻ tâm tư trong cuộc sống, học hỏi kinh nghiệm trồng trọt, chăn nuôi, phát triển sản xuất. Các thành viên có thể dẫn cháu ra nhà rông vừa luyện tập vừa trông cháu, không khí trở nên đông vui”.
Thường theo bà ngoại Đinh Thị Lăm ra nhà rông chơi, em Đinh Thị Bích Trà (SN 2019) háo hức nói: “Các bà mặc trang phục truyền thống đẹp, trình diễn cồng chiêng rất hay. Lớn lên cháu sẽ tham gia đội cồng chiêng và cố gắng học tập để đánh chiêng giỏi như bà ngoại”.
Ông Đinh Hrứa, Trưởng thôn Kgiang, cho hay: “Các bà, các chị đã khơi gợi tình yêu diễn tấu cồng chiêng cho nhiều bạn trẻ. Sắp tới chúng tôi sẽ rà soát số thiếu niên, nhi đồng yêu thích cồng chiêng để thành lập đội cồng chiêng nhí. Đồng thời tiếp tục quan tâm hỗ trợ hết sức có thể giúp đội cồng chiêng nữ duy trì hoạt động, góp phần gìn giữ và bảo tồn nét đẹp giá trị văn hóa truyền thống của người Bana”.
