Nối nhịp giữ gìn di sản

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Những ngày cuối năm 2025, người dân các xã phía Tây tỉnh Gia Lai được hòa mình vào hoạt động “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và trải nghiệm”.

Không chỉ là biểu diễn nghệ thuật, chương trình còn là dịp cộng đồng gặp gỡ, sẻ chia và khơi dậy tình yêu, niềm tự hào đối với di sản văn hóa phi vật thể.

Theo ông Nguyễn Thái Sơn, Giám đốc Trung tâm Văn hóa - Thông tin và Thể thao (VH-TT&TT) xã Ia Pa (hoạt động liên xã), năm 2024, huyện Ia Pa (cũ) đã 2 lần phối hợp cùng Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch tỉnh Gia Lai (cũ) tổ chức Cồng chiêng cuối tuần tại khu vực trung tâm huyện, được người dân đón nhận nồng nhiệt.

Từ đó, sau khi sắp xếp lại đơn vị hành chính cấp xã đi vào hoạt động ổn định, Trung tâm VH-TT&TT xã Ia Pa quyết định đưa chương trình về tận buôn làng.

Tháng 12-2025, chương trình “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và trải nghiệm” lần lượt được tổ chức thành công tại các xã Pờ Tó, Ia Tul và Ia Pa.

Không chỉ tạo cơ hội để các nghệ nhân giới thiệu, quảng bá văn hóa truyền thống của dân tộc mình, chương trình còn giúp đông đảo người dân được “mắt thấy, tai nghe” tinh hoa văn hóa đại ngàn, qua đó bồi đắp nhận thức về bảo tồn và phát huy di sản văn hóa truyền thống ngay từ cơ sở.

Đêm 27-12-2025, chương trình “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và trải nghiệm” do Trung tâm VH-TT&TT xã Ia Pa phối hợp với UBND xã Ia Tul tổ chức, thu hút đông đảo người dân trong xã và các vùng lân cận đến tham gia.

65 nghệ nhân từ các buôn, làng trong xã tự hào khoác lên mình trang phục truyền thống, hào hứng diễn xướng cồng chiêng, nhảy xoang, trình diễn nhạc cụ dân tộc, hát dân ca. Chương trình còn thêm thu hút người xem khi tái hiện một phần nghi lễ truyền thống trong cúng bỏ mả của đồng bào Jrai.

van-hoa-2.jpg
Tái hiện một phần nghi lễ cúng bỏ mả của người Jrai tại chương trình “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và trải nghiệm” ở xã Ia Tul. Ảnh: Vũ Chi

Những đôi chân trần nhịp bước theo điệu xoang, những bàn tay chắc khỏe hòa tấu tiếng cồng chiêng vang vọng, như kể lại câu chuyện dài của buôn làng qua bao thế hệ.

Điểm nhấn của chương trình còn là sự xuất hiện của 5 thành viên trong gia đình chị Rmah H’Thu (người Jrai, làng Plei Apa Ơi H’Trông, xã Ia Tul) cùng tham gia diễn tấu cồng chiêng, múa xoang, đánh đàn t’rưng.

Đây là minh chứng sinh động cho việc gìn giữ và tiếp nối mạch nguồn văn hóa truyền thống trong mỗi gia đình.

“Chương trình được tổ chức tại địa phương đã tạo điều kiện cho chúng tôi có thêm cơ hội trình diễn, góp phần để văn hóa truyền thống được lan tỏa đến nhiều người dân trong và ngoài xã” - chị H’Thu chia sẻ.

van-hoa-3.jpg
Cô bé Nay H’Duyên tự tin trình diễn đàn đá. Ảnh: Vũ Chi

Tiết mục hòa tấu nhạc cụ dân tộc “Buôn làng và ngày hội” với sự góp mặt của cô bé Nay H’Duyên (SN 2011, làng Plei Apa Ama Đá, xã Ia Tul) cùng cây đàn đá đã để lại ấn tượng sâu đậm cho người xem. Lần đầu tiên đứng trên sân khấu nhưng H’Duyên đã “cháy” hết mình. Em dồn toàn bộ tâm trí vào từng nhịp gõ và trình diễn tự tin, cuốn hút.

H’Duyên bày tỏ: “Muốn đánh được đàn đá đã khó, để đánh hay càng khó hơn. Nhờ đam mê và kiên trì luyện tập, sau một năm em có thể chơi thành thạo 10 bản nhạc khác nhau.

Bố mẹ em rất vui khi biết em được tham gia trình diễn tại chương trình này; gia đình và bà con trong làng cũng đến xem, cổ vũ và chúc mừng em”.

Chương trình “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và trải nghiệm” ghi dấu ấn bởi sự tham gia biểu diễn của nhiều thế hệ, từ các nghệ nhân cao tuổi đến lớp trẻ. Anh Kpă Tư - cán bộ Phòng Văn hóa - Xã hội (UBND xã Ia Tul) nhận định: “Bên cạnh các nghệ nhân lớn tuổi, giàu kinh nghiệm, các em nhỏ cũng tự tin trình diễn. Chính sự tiếp nối này đã làm nên thành công của chương trình.

Ước mong của các nghệ nhân trong xã là có dịp được biểu diễn cồng chiêng tại phường Pleiku, qua đó quảng bá, giới thiệu nét đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc mình đến đông đảo người dân và du khách trong, ngoài tỉnh”.

Vượt gần 10 km đến xem chương trình, anh Kpă Hoang (thôn Dlai Bầu, xã Ia Tul) cho biết: “Nhiều tiết mục hấp dẫn; khán giả còn được cùng nghệ nhân nhảy xoang, uống rượu ghè chung vui.

Mong chương trình được tổ chức thường xuyên để tăng cường đoàn kết và làm phong phú đời sống tinh thần người dân địa phương”.

van-hoa-1.jpg
Đoàn đồng bào Jrai ở xã Ia Tul diễn xướng cồng chiêng tại chương trình “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và trải nghiệm”. Ảnh: Vũ Chi

Chương trình “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và trải nghiệm” đã góp phần đưa cồng chiêng trở lại đời sống cộng đồng, kết nối các thế hệ, gắn kết buôn làng và bồi đắp niềm tự hào văn hóa truyền thống trong đồng bào dân tộc thiểu số nơi cao nguyên.

Theo ông Nguyễn Thái Sơn, thành công của các chương trình cuối năm 2025 là động lực để Trung tâm VH-TT&TT xã Ia Pa tiếp tục đề xuất phối hợp tổ chức tại các xã trên địa bàn trong năm 2026, nhằm duy trì không gian sinh hoạt cồng chiêng thường xuyên, đáp ứng mong mỏi của nghệ nhân và người dân.

Có thể bạn quan tâm

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

(GLO)- Ở Tây Nguyên, những bước chân đầu ngày của người Jrai hướng về giọt nước của làng. Nguồn nước trong lành từ đó đã đi cùng các buôn làng qua bao mùa rẫy, bao thế hệ; đồng thời lưu giữ những lớp trầm tích văn hóa, tín ngưỡng và nếp sinh hoạt cộng đồng từ ngàn xưa.

null