Hệ sinh thái đào tạo nhân lực du lịch đa tầng
Một trong những điểm nổi bật hiện nay là sự hình thành hệ thống đào tạo nhân lực du lịch theo nhiều cấp độ, từ đào tạo cộng đồng, đào tạo nghề đến đào tạo trình độ cao, từng bước tạo nên chuỗi cung ứng nhân lực tương đối hoàn chỉnh.
Phát huy thế mạnh đào tạo kỹ năng cho người dân địa phương, Khoa Nghiệp vụ - Du lịch (Trường Cao đẳng Gia Lai) tập trung đào tạo gắn với cộng đồng. Khoa triển khai các nghề như: Quản trị khách sạn, Hướng dẫn du lịch, Kỹ thuật chế biến món ăn, Nghiệp vụ nhà hàng, Nghiệp vụ buồng, Nghiệp vụ lễ tân và Đào tạo kỹ năng làm du lịch cộng đồng. Khoa duy trì ổn định với khoảng 25 sinh viên hệ cao đẳng, 40 trung cấp và khoảng 100 học viên hệ sơ cấp, thường xuyên mỗi năm.
Th.S Nguyễn Mỹ Linh - Trưởng Khoa Nghiệp vụ - Du lịch - cho biết: “Chúng tôi tổ chức các lớp trực tiếp tại địa phương, hướng dẫn người dân từng kỹ năng cụ thể để có thể làm du lịch ngay tại chỗ. Các lớp được triển khai theo hình thức “cầm tay chỉ việc” tại làng, đồng thời mở rộng tới nhân viên các cơ sở lưu trú chưa qua đào tạo thông qua các khóa nghiệp vụ ngắn hạn. Qua đó, từng bước hình thành lực lượng lao động du lịch tại chỗ, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ từ cơ sở”.
Trong khi đó, Khoa Du lịch (Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ Quy Nhơn) có quy mô đào tạo khoảng 600 học viên mỗi năm ở các trình độ như cao đẳng, trung cấp, sơ cấp và bồi dưỡng. Trong đó, quy mô đào tạo trình độ cao đẳng chiếm gần 50%.
Nhấn mạnh về việc đào tạo gắn với nhu cầu của thị trường, TS Vũ Đình Chiến - Trưởng Khoa Du lịch - cho biết: “Chúng tôi chú trọng đưa sinh viên đến DN ngay trong quá trình học để rèn kỹ năng nghề. Mô hình đào tạo gắn với DN được triển khai đồng bộ, từ việc sinh viên được thực hành tại DN trong và ngoài tỉnh, DN tham gia xây dựng chương trình đào tạo, hỗ trợ thực tập, tuyển dụng sau tốt nghiệp… Đáng chú ý, việc đào tạo theo đặt hàng của DN đang từng bước được áp dụng, góp phần thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu thị trường”.
Ở cấp độ đào tạo chuyên sâu, Khoa Tài chính - Ngân hàng và Quản trị kinh doanh (Trường Đại học Quy Nhơn) tham gia đào tạo nhân lực cho các vị trí chuyên môn, quản lý trong lĩnh vực du lịch. Khoa đang đào tạo 2 ngành gồm: Quản trị dịch vụ du lịch và lữ hành; Quản trị khách sạn với 950 sinh viên.
PGS.TS Phạm Thị Bích Duyên - Trưởng Khoa Tài chính - Ngân hàng và Quản trị kinh doanh - chia sẻ: “Bên cạnh kiến thức chuyên môn, chúng tôi chú trọng ngoại ngữ và kỹ năng nghề để sinh viên có thể làm việc trong môi trường quốc tế. Khoa tăng cường hợp tác với DN để tạo cơ hội thực tập, việc làm; đồng thời cập nhật chương trình theo hướng tăng thực hành, giảm lý thuyết. Hoạt động liên kết quốc tế và trao đổi sinh viên cũng được đẩy mạnh, giúp người học nâng cao năng lực ngoại ngữ, kỹ năng nghề và khả năng thích ứng với thị trường lao động”.
Định hướng đổi mới, nâng cao chất lượng
Bên cạnh những kết quả đạt được, công tác đào tạo nhân lực du lịch đang đứng trước yêu cầu ngày càng cao trong bối cảnh ngành du lịch phục hồi và cạnh tranh mạnh mẽ. Thị trường lao động không chỉ đòi hỏi về số lượng mà còn yêu cầu cao về chất lượng, đặc biệt là kỹ năng nghề, ngoại ngữ, khả năng thích ứng và tác phong chuyên nghiệp.
Trong xu hướng đó, việc lấy người học làm trung tâm, tăng cường thực hành và trải nghiệm thực tế đang trở thành định hướng chủ đạo tại Trường Cao đẳng Gia Lai và Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ Quy Nhơn. Theo TS Vũ Đình Chiến, hợp tác với DN được xem là giải pháp trọng tâm để nâng cao chất lượng đào tạo.
“Nhà trường không chỉ đưa sinh viên đến thực tập mà còn phối hợp với DN trong xây dựng chương trình đào tạo, hỗ trợ học bổng, tuyển dụng và từng bước triển khai đào tạo theo đặt hàng. Hoạt động hợp tác ngày càng đi vào chiều sâu, từ việc tiếp nhận sinh viên thực tập, tham quan thực tế đến việc DN tham gia góp ý, thẩm định chương trình. Một số lĩnh vực như xuất khẩu lao động cũng được chú trọng, mở ra cơ hội tiếp cận thị trường quốc tế cho người học. Nhiều DN lớn như Sun World Ba Na Hills, FLC Quy Nhơn, hệ thống khách sạn Mường Thanh, Maia Resort… đã trở thành đối tác trong đào tạo và tuyển dụng” - ông Chiến thông tin.
PGS.TS Phạm Thị Bích Duyên cho biết thêm: “Khoa tiếp tục định hướng đổi mới theo hướng hội nhập và linh hoạt. Tăng cường hợp tác với DN và quốc tế, cập nhật chương trình đào tạo theo hướng chú trọng kỹ năng mềm, ngoại ngữ và nghiệp vụ thực tế; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, mở rộng cơ hội học tập và trao đổi quốc tế cho sinh viên”.
Thực tế cho thấy, đào tạo nhân lực du lịch không chỉ diễn ra trong nhà trường mà còn được cụ thể hóa qua các sân chơi nghề nghiệp. Tháng 9-2025, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch tổ chức hội thi nghiệp vụ du lịch với sự tham gia của 53 thí sinh đến từ các nhà hàng, khách sạn, khu du lịch cùng sinh viên ngành du lịch của Trường Cao đẳng Gia Lai và Trường Cao đẳng Kỹ thuật Công nghệ Quy Nhơn.
Các thí sinh tranh tài ở các nội dung lễ tân, buồng, nhà hàng, quản lý khách sạn với những phần thi gắn sát thực tế như xử lý tình huống, thực hành quy trình phục vụ. Đây là dịp để sinh viên giao lưu, học hỏi và rèn luyện kỹ năng nghề, qua đó tạo thêm động lực để người học tiếp tục hoàn thiện tay nghề, góp phần nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch.
