Lăng Nguyễn Hữu Hào - thân phụ Nam Phương hoàng hậu - danh thắng bị lãng quên

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Cụm lăng mộ vợ chồng Quận công Nguyễn Hữu Hào (thân phụ của Nam Phương hoàng hậu - vợ vua Bảo Đại) mang một vẻ đẹp trầm mặc, cuốn hút dẫu đã bị bỏ quên nhiều năm trong hoang tàn.

4 trụ biểu cao, trên đỉnh hình bông sen và hai con chó ngao cách điệu, trông rất uy nghi - Ảnh: M.VINH
4 trụ biểu cao, trên đỉnh hình bông sen và hai con chó ngao cách điệu, trông rất uy nghi - Ảnh: M.VINH


Lăng Nguyễn Hữu Hào là nơi chôn cất và thờ ông Nguyễn Hữu Hào - cha của Nam Phương hoàng hậu - và vợ ông, bà Lê Thị Bình.

 

.



Khu lăng mộ tọa lạc tại ngọn đồi ở phía Tây Nam thành phố Đà Lạt, trên đường đi làng hoa Vạn Thành - Tà Nung, chỉ cách thác Cam Ly khoảng 150m.

Đây là một di tích và danh thắng nằm trong số những danh lam thắng cảnh chưa được khai thác du lịch tại Đà Lạt.


 

Khu lăng mộ được bao phủ bởi rừng thông nguyên sinh - Ảnh: ĐỨC THỌ
Khu lăng mộ được bao phủ bởi rừng thông nguyên sinh - Ảnh: ĐỨC THỌ



Một số tài liệu được chia sẻ rộng rãi ghi nhận rằng, ông Nguyễn Hữu Hào vốn là một đại điền chủ giàu có, quê Gò Công (tỉnh Tiền Giang). Ông kết hôn với bà Lê Thị Bình, con gái ông Huyện Sỹ (Lê Phát Đạt), một trong những người giàu có nhất Việt Nam thời bấy giờ.

Năm 1914, vợ chồng Nguyễn Hữu Hào đã sinh được người con gái là Nguyễn Hữu Thị Lan. Năm 1927, Nguyễn Hữu Thị Lan lúc bấy giờ sang Pháp học, 7 năm sau trở về Việt Nam và được Hoàng đế Bảo Đại cưới, tấn phong làm Nam Phương hoàng hậu. Bà Nam Phương đưa cha lên sinh sống ở Đà Lạt.


 

 Phần chính của khu lăng mộ vợ chồng Quận công Nguyễn Hữu Hào - Lê Thị Bình - Ảnh: M.VINH
Phần chính của khu lăng mộ vợ chồng Quận công Nguyễn Hữu Hào - Lê Thị Bình - Ảnh: M.VINH



Những ngày cuối đời, vợ chồng ông Nguyễn Hữu Hào chỉ sống ở Đà Lạt mà rất ít khi trở về quê hương Tiền Giang. Khi bắt đầu lâm bệnh nặng và biết sẽ khó qua khỏi, ông có nguyện vọng sau khi qua đời sẽ được chôn cất tại Đà Lạt.

Mùa thu năm Kỷ Mão (13-9-1939), Nguyễn Hữu Hào mất tại đây, Nam Phương hoàng hậu cho xây dựng lăng mộ ông vào cuối năm 1939, liên tục trong vòng 4 năm thì hoàn thành.


 

 Quần thể lăng mộ được xây dựng trong 4 năm giữa rừng thông ở hạ nguồn suối Cam Ly - Ảnh: M.VINH
Quần thể lăng mộ được xây dựng trong 4 năm giữa rừng thông ở hạ nguồn suối Cam Ly - Ảnh: M.VINH



Khu lăng mộ được xây dựng bề thế, uy nghi trên ngọn đồi rộng 4ha, xung quanh bao phủ bởi rất nhiều cây thông nguyên sinh.

Công trình tạo sự ấn tượng ngay từ cổng với 4 trụ biểu cao, trên đỉnh hình bông sen và hai con chó ngao cách điệu. Từ cổng, lối lên lăng được xây dựng thẳng tắp. Để lên đến lăng, sau khi qua cổng, người viếng thăm phải đi bộ lên 158 bậc thang.

Với nhiều người yêu các công trình kiến trúc Đà Lạt, quần thể rừng lẫn khu lăng mộ vợ chồng Quận công Nguyễn Hữu Hào là viên ngọc quý cần được giữ gìn và có hướng khai thác du lịch hợp lý.


 

 Lối lên lăng được xây dựng thẳng tắp. Để lên đến lăng, sau khi qua cổng, người viếng thăm phải đi bộ lên 158 bậc thang - Ảnh: M.VINH
Lối lên lăng được xây dựng thẳng tắp. Để lên đến lăng, sau khi qua cổng, người viếng thăm phải đi bộ lên 158 bậc thang - Ảnh: M.VINH



Công trình dẫu đã trải qua hơn 80 năm giữa hoang vu, bắt đầu xuống cấp nhưng vẫn bề thế, uy nghiêm, vững chãi khiến nhiều người viếng thăm phải ngạc nhiên.

Nhiều du khách yêu quý các công trình di sản không giấu được lo ngại rằng khu lăng mộ sẽ bị hư hại, xuống cấp với tốc độ ngày càng nhanh bởi đã quá lâu không được trùng tu bảo dưỡng.


 

 Một góc mái che phần mộ vợ chồng Quận công Nguyễn Hữu Hào - Ảnh: M.VINH
Một góc mái che phần mộ vợ chồng Quận công Nguyễn Hữu Hào - Ảnh: M.VINH
Hàng rào quanh sân khu lăng mộ có họa tiết hoa sen cách điệu - Ảnh: M.VINH
Hàng rào quanh sân khu lăng mộ có họa tiết hoa sen cách điệu - Ảnh: M.VINH
 Một nhóm du khách tập dịch chữ Nôm ghi trên bia đá ở sân khu lăng mộ - Ảnh: M.VINH
Một nhóm du khách tập dịch chữ Nôm ghi trên bia đá ở sân khu lăng mộ - Ảnh: M.VINH
 Người tự nhận là bảo vệ khu lăng và cho biết hằng ngày xin tiền du khách để lo nhang đèn thờ tự ở khu lăng mộ - Ảnh: M.VINH
Người tự nhận là bảo vệ khu lăng và cho biết hằng ngày xin tiền du khách để lo nhang đèn thờ tự ở khu lăng mộ - Ảnh: M.VINH
Nhiều chi tiết của khu di tích đã bị hư hại nặng sau nhiều năm bỏ hoang - Ảnh: M.VINH
Nhiều chi tiết của khu di tích đã bị hư hại nặng sau nhiều năm bỏ hoang - Ảnh: M.VINH
Một số bậc thềm trong khu vực bia mộ đã bị nứt vỡ - Ảnh: M.VINH
Một số bậc thềm trong khu vực bia mộ đã bị nứt vỡ - Ảnh: M.VINH
Cỏ mọc trên mái ngói khu lăng mộ - Ảnh: ĐỨC THỌ
Cỏ mọc trên mái ngói khu lăng mộ - Ảnh: ĐỨC THỌ
 Một số công trình nhỏ trong khu lăng mộ đã bị chiếm làm nơi ở - Ảnh: M.VINH
Một số công trình nhỏ trong khu lăng mộ đã bị chiếm làm nơi ở - Ảnh: M.VINH
4 trụ biểu cao ngay cổng vào đã bị hư hại do tác động từ bên ngoài - Ảnh: M.VINH
4 trụ biểu cao ngay cổng vào đã bị hư hại do tác động từ bên ngoài - Ảnh: M.VINH
 Có thời điểm khu lăng mộ trở thành nơi tập kết vật liệu xây dựng nên cơ quan chức năng phải cảnh báo - Ảnh: MAI VINH
Có thời điểm khu lăng mộ trở thành nơi tập kết vật liệu xây dựng nên cơ quan chức năng phải cảnh báo - Ảnh: MAI VINH
Khu rừng quanh lăng mộ đang bị người dân xây dựng nhà kính và công trình xây dựng xâm lấn - Ảnh: M.VINH
Khu rừng quanh lăng mộ đang bị người dân xây dựng nhà kính và công trình xây dựng xâm lấn - Ảnh: M.VINH


Theo MAI VINH - ĐỨC THỌ (TTO)

Có thể bạn quan tâm

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

Nét đẹp cúng Quý xuân ở đình An Mỹ

(GLO)- Cứ đến ngày 10 tháng 2 hàng năm, người dân phường An Phú (tỉnh Gia Lai) lại tổ chức Lễ cúng Đình làng An Mỹ. Đây là nét đẹp trong đời sống tín ngưỡng của người dân, thể hiện lòng biết ơn các bậc tiền hiền, hậu hiền khai hoang lập đất và cầu cho quốc thái dân an, mưa thuận gió hòa.

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

Các thung lũng ở Quy Nhơn xưa

(GLO)- Trong cuốn "Du ký Trung kỳ theo đường cái quan", Camille Paris - nhà khảo cổ người Pháp từng tham gia xây dựng đường điện báo tại Trung Kỳ giai đoạn 1885-1889 đã nhắc đến 2 thung lũng nổi tiếng của Quy Nhơn xưa: thung lũng Công và thung lũng Gà.

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

Lễ cúng Quý Xuân tại tổ đình An Khê

(GLO)- Sáng 28-3 (tức mùng 10 tháng 2 âm lịch), tại đình An Khê (phường An Khê, tỉnh Gia Lai), Ban Nghi lễ đình tổ chức lễ cúng Quý Xuân trong không gian linh thiêng, rộn ràng tiếng chiêng, trống giữa tiết trời đẹp nhất của mùa xuân.

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

Di tích Plei Ơi chào đón du khách

(GLO)- Khu di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia Plei Ơi - điểm đến mang giá trị tâm linh, lịch sử gắn với truyền thuyết Vua Lửa của đồng bào Jrai ở xã Chư A Thai - vừa được đầu tư đồng bộ, khang trang, sẵn sàng chào đón du khách trong Năm Du lịch quốc gia - Gia Lai 2026.

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

Lặng lẽ tìm về ký ức nghề xưa

(GLO)- Cuối năm 2025, cuốn sách Nghề dệt truyền thống tỉnh Bình Định (từ thế kỷ XIX đến nay) của ThS. Hoàng Bình ra mắt bạn đọc như một công trình biên khảo công phu về một nghề thủ công từng gắn bó mật thiết với đời sống người dân đất Võ.

Bộ chiêng của các thủ lĩnh Jrai trở thành bảo vật quốc gia

Bộ chiêng Kơ Đơ trở thành bảo vật quốc gia

(GLO)- Bộ cồng chiêng Kơ Đơ (niên đại đầu thế kỷ XX) vừa được công nhận là bảo vật quốc gia. Không chỉ là nhạc cụ cổ, chiêng Kơ Đơ còn là hiện vật gắn với những thủ lĩnh Jrai xưa, phản ánh cấu trúc xã hội, đời sống tín ngưỡng và nghệ thuật âm nhạc độc đáo của cư dân Tây Nguyên.

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành

Những mùa xuân huy hoàng trên kinh thành Hoàng Đế

(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

Giai thoại về ba con ngựa nổi tiếng trong lịch sử

(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

Chất thuần khiết nâng tầm thổ cẩm

(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

Tiến sĩ Lê Quang Lâm cùng câu chuyện tù và Jrai

(GLO)- Hiểu về văn hóa Tây Nguyên bắt đầu từ những hiện vật dân tộc học, đó cũng là một trong những cách tiếp cận của TS. Lê Quang Lâm (phường Diên Hồng, tỉnh Gia Lai) khi nghiên cứu về văn hóa của người Jrai. Trong hàng nghìn hiện vật mà ông dày công sưu tầm, có bộ sưu tập tù và Jrai độc đáo.

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

(GLO)- Ở Tây Nguyên, những bước chân đầu ngày của người Jrai hướng về giọt nước của làng. Nguồn nước trong lành từ đó đã đi cùng các buôn làng qua bao mùa rẫy, bao thế hệ; đồng thời lưu giữ những lớp trầm tích văn hóa, tín ngưỡng và nếp sinh hoạt cộng đồng từ ngàn xưa.

null