Trải qua hơn một thế kỷ, ngôi nhà 'vua voi' huyền thoại vẫn hiện hữu tại xã Buôn Đôn (thuộc H.Buôn Đôn, Đắk Lắk cũ), là không gian văn hóa đặc sắc, thu hút nhiều du khách trong và ngoài nước.
Từ xa xưa, vùng Buôn Đôn (Đắk Lắk) được biết đến là mảnh đất của nghề săn bắt, thuần dưỡng voi rừng. Nơi đây, ông tổ vua voi Y Thu Knul đã truyền dạy nghề săn bắt, thuần dưỡng voi cho nhiều thế hệ. Sau khi qua đời, Y Thu Knul đã để lại những di sản văn hóa đặc biệt cho thế hệ con cháu và trong đó không thể không kể đến ngôi nhà sàn cổ hơn 130 năm tuổi được xây dựng với kiến trúc độc đáo.
Cách Buôn Ma Thuột khoảng 50 km về hướng tây bắc, ngôi nhà vua voi Y Thu Knul - người khai hoang vùng đất Buôn Đôn, ông tổ của nghề săn bắt, thuần dưỡng voi rừng, vẫn đang được thế hệ kế cận giữ gìn, bảo tồn những giá trị văn hóaNgôi nhà sàn cổ được xây dựng với nhiều loại gỗ từ phần khung, tường vách, mái ngói. Điểm đặc biệt, nhà có 3 phần mái riêng biệt được xây dựng theo hình chóp nhọn và xung quanh nhà được điêu khắc với nhiều hoa văn của người Chămpa
Bên trong căn nhà cổ hơn 130 tuổi của vua voi
Bà H’Khoi Knul (50 tuổi, cháu của cố vua voi Ama Kông – truyền nhân cuối cùng của nghề săn bắt voi rừng) cho hay, trải qua thời gian hơn một thế kỷ, căn nhà đã nhiều lần được trùng tu, gia cố vì phần khung nhà bị nghiêng về hướng mặt tiền“Gia đình đã bỏ nhiều công sức cũng như tiền bạc, thuê máy móc cỡ lớn để kéo thẳng phần khung nhà. Mỗi lần gia cố, ước tính số tiền lên đến khoảng 100 triệu đồng”, bà H’Khoi Knul kể lạiTheo lời bà H’Khoi Knul, căn nhà là nơi sinh sống của nhiều thế hệ, qua nhiều đời vua voi. Hiện trạng căn nhà đã có phần cũ kỹ, nhiều hoa văn được điêu khắc ở phần tường vách, mái nhà đều đã phai mờ. Đặc biệt, phần nền móng của căn nhà đã được nâng lên hơn 1 m so với ngày xưaBà H’Khoi Knul có niềm yêu mến sâu sắc đối với cố vua voi Ama Kông. Ngoài “sự nghiệp” săn bắt voi rừng lên đến 298 con, Ama Kông còn sáng tạo ra loại thuốc bổ dưỡng cho nam giới, có thể tăng cường sức mạnh
Hiện nay, căn nhà cổ vẫn lưu giữ nhiều vật dụng săn bắt voi rừng, như: cây mác, dây da trâu, tấm nệm lót lưng voi bằng da trâu… Đặc biệt là thanh kiếm của vua Bảo Đại trao tặng và chiếc mâm đồng của ông tổ vua voi Y Thu KnulCăn nhà sàn cổ của nhiều đời vua voi không chỉ là di sản văn hóa của nhiều người dân ở Bản Đôn (tên gọi xưa) mà còn là địa điểm du lịch, khám phá của nhiều du khách khi có dịp đến buôn làng của vua voiGóc trưng bày các vật dụng của vua voi để lại cho con cháu
Mục tiêu của Chương trình nhằm tổ chức thể chế hóa và thực hiện đầy đủ các quan điểm, mục tiêu, nhiệm vụ và giải pháp đã đề ra trong Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam.
(GLO)- Kỷ niệm 255 năm phong trào nông dân Tây Sơn (1771-2026) và 237 năm Chiến thắng Ngọc Hồi - Ðống Ða (1789-2026) là dịp nhìn lại trọn vẹn hơn vai trò của những nhân vật đã làm nên bước ngoặt lịch sử dân tộc cuối thế kỷ XVIII.
(GLO)- Thành Hoàng Đế thuộc huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định (cũ) là di tích duy nhất còn lại của vương triều Tây Sơn. Đây là một công trình kiến trúc thành cổ khá đặc biệt, sau 6 lần khai quật khảo cổ phục vụ nghiên cứu và trùng tu, đến nay vẫn còn nhiều bí ẩn...
(GLO)- Trong dòng chảy lịch sử, không chỉ có những bậc anh hùng làm nên huyền thoại, mà còn có những chiến mã góp phần tạo nên kỳ tích. Trong những thời khắc sinh tử, có 3 con ngựa nổi tiếng đã đi vào sử sách như biểu tượng của lòng trung nghĩa và sức mạnh phi thường.
Theo dân gian, thắp hương là cách kết nối tâm linh, "mời" tổ tiên, thần linh về chứng giám lòng thành. Khói hương (hỏa) và chén nước (thủy) tạo nên sự cân bằng âm dương, hoàn thiện nghi lễ.
Trong văn hóa Việt, ngựa chứa đựng nhiều tầng ý nghĩa sâu sắc như là biểu tượng của sức mạnh và tốc độ vượt trội và tràn đầy sinh lực qua những thành ngữ như "như ngựa vía" hay "mã đáo thành công".
(GLO)- Với việc hợp chuẩn OCOP, nhiều sản phẩm thổ cẩm Bahnar, Jrai ở Gia Lai bắt đầu định vị được thương hiệu. Quá trình này có công rất lớn của nhiều phụ nữ, nghệ nhân đã dồn tâm huyết từng bước đưa thổ cẩm truyền thống ra thị trường.
(GLO)- Dọc theo dòng sông Côn huyền thoại, tuyến giao thương quan trọng từng nối vùng cao nguyên với cửa biển Thị Nại, nếu không để ý kỹ, người ta rất dễ đi ngang qua những gò đất tưởng như bình thường. Nhưng dưới lớp đất trầm mặc ấy là dấu tích của một thời Champa rực rỡ.
(GLO)- Ngày 3-2, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 235/QĐ-TTg phê duyệt nhiệm vụ lập Quy hoạch bảo quản, tu bổ, phục hồi và phát huy giá trị Di tích quốc gia đặc biệt Quần thể di tích Tây Sơn Thượng Đạo, tỉnh Gia Lai.
(GLO)- Võ thuật Bình Định, đặc biệt là võ thuật Tây Sơn, không chỉ được lưu truyền qua thực hành dân gian mà còn được ghi chép trong hệ thống tư liệu Hán Nôm - Quốc ngữ.
(GLO)- Ở Tây Nguyên, những bước chân đầu ngày của người Jrai hướng về giọt nước của làng. Nguồn nước trong lành từ đó đã đi cùng các buôn làng qua bao mùa rẫy, bao thế hệ; đồng thời lưu giữ những lớp trầm tích văn hóa, tín ngưỡng và nếp sinh hoạt cộng đồng từ ngàn xưa.
(GLO)- Với hệ thống di tích lịch sử - văn hóa và danh lam thắng cảnh phong phú, tỉnh Gia Lai đang đẩy mạnh phân cấp quản lý di tích, khơi dậy trách nhiệm cộng đồng nhằm bảo tồn giá trị quý báu và phục vụ phát triển du lịch văn hóa.
Cùng chỉ ngựa nhưng trong tiếng Việt nhưng hai chữ "ngựa" và "mã" được dùng khác nhau. Một chủ yếu được dùng như mỹ từ, chữ còn lại khắc họa bản chất theo tư duy thuần Việt.
(GLO)- Không chỉ tích cực bảo tồn văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào dân tộc thiểu số tại các địa phương, hoạt động của những câu lạc bộ (CLB) cồng chiêng trên địa bàn tỉnh Gia Lai còn góp phần phát huy hiệu quả giá trị Không gian Văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên.
(GLO)- Sáng 24-1 (mùng 6 tháng Chạp năm Giáp Thìn), tại Nhà thờ Tổ võ cổ truyền (phường Quy Nhơn), Trung tâm Võ thuật cổ truyền Bình Định trang nghiêm tổ chức lễ cúng Tổ võ cổ truyền.
Hướng tới Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, nhiều đơn vị tổ chức chuỗi chương trình nghệ thuật công phu, đa dạng về loại hình, thể hiện trách nhiệm của văn nghệ sĩ trong việc đồng hành với các sự kiện lớn của đất nước.
Cận Tết Nguyên đán Bính Ngọ, những đơn đặt hàng các sản phẩm hình ngựa bằng gốm như bình hoa, tò he, linh vật ngựa... khiến các nghệ nhân làng gốm gần 500 tuổi ở Hội An tất bật, làng gốm vào mùa thâu đêm đỏ lửa.
(GLO)- Giữa làng Ơp (phường Pleiku, tỉnh Gia Lai), lễ ăn hỏi truyền thống của người Jrai được phục dựng với đầy đủ nghi thức. Hoạt động này góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa địa phương, đồng thời mở ra hướng phát triển du lịch cộng đồng, tạo thêm sinh kế, nâng cao đời sống người dân.
(GLO)- Những ngày cuối năm 2025, người dân các xã phía Tây tỉnh Gia Lai được hòa mình vào hoạt động “Cồng chiêng cuối tuần - Thưởng thức và trải nghiệm”.
(GLO)- Cuối năm 2025, hai câu lạc bộ văn hóa dân gian của đồng bào Bahnar K’riêm xã Vĩnh Sơn và đồng bào H’re xã An Vinh lần lượt được thành lập, mở ra không gian sinh hoạt, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống mang ý nghĩa lâu dài.