Cây điều ở Chư Prông: Quan niệm "trồng chơi ăn thật"

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Với đặc tính không kén đất, chịu được khô hạn nên cây điều đã bén rễ trên vùng đất Ia Lâu, Ia Piơr (huyện Chư Prông, Gia Lai) từ rất sớm và được người dân gọi là “cây xóa nghèo”. Tuy nhiên, hầu hết các hộ trồng điều nơi đây vẫn giữ quan niệm “trồng chơi ăn thật”, ít đầu tư chăm sóc vườn cây. Trước thực tế này, huyện Chư Prông đã quan tâm hỗ trợ giống, kỹ thuật để bà con nâng cao hiệu quả sản xuất.

 

Không chăm sóc... cũng có ăn

Cây điều được đưa về trồng thử nghiệm tại Ia Lâu và Ia Piơr cách đây hơn 20 năm. So với các loại cây trồng khác thì cây điều sinh trưởng và phát triển tốt hơn. Chính vì vậy, nhiều người dân quan niệm trồng điều chẳng cần chăm sóc, bón phân... cũng có ăn.  

Bởi quan niệm không đúng đắn ấy, suốt những năm qua, diện tích điều tại xã Ia Lâu, Ia Piơr chưa thật sự mang lại giá trị kinh tế cho người dân. Là người có thâm niên trồng điều, anh Vi Văn Quảng (thôn Lũng Vân, xã Ia Lâu) cho biết, loại cây này trước đây được trồng xen canh với quy mô nhỏ lẻ trong vườn nhà. “Gia đình tôi trồng 120 cây điều ngay cạnh nhà nhưng cũng nghĩ chỉ trồng chơi nên không bón phân, cắt tỉa cành, tưới nước. Năm nào thời tiết thuận lợi thì điều được mùa, còn không thì cũng chẳng mất mát gì”-anh Quảng chia sẻ.

 Những cây điều sau khi ghép cho rất nhiều quả. Ảnh: H.P
Những cây điều sau khi ghép cho rất nhiều quả. Ảnh: H.P



Tương tự, hộ ông Lê Văn Biến (làng Me, xã Ia Piơr) trồng hơn 3 ha điều từ trước năm 2000. Nhưng với quan niệm “trồng chơi ăn thật”, hàng năm, gia đình ông chỉ bỏ công phát quang bụi rậm, dọn cỏ vườn điều để trồng xen cây mì. Theo ông Biến, trước đây, cây điều chỉ cho năng suất khoảng vài tạ quả/ha, giá cả lại quá thấp. Nếu so với nhiều cây trồng khác, cây điều rõ ràng không có giá trị kinh tế bằng.

Ông Hoàng Văn Long-Phó Chủ tịch UBND xã Ia Lâu-cho biết: Toàn xã có khoảng 400 ha điều, phân bố ở 10 thôn, làng. Cây điều bén rễ trên vùng đất Ia Lâu chừng 20 năm nay nhưng lại rơi vào cảnh “lẹt đẹt” do người dân chưa quan tâm đúng mức đến việc chăm sóc, thiếu kỹ thuật canh tác và có thời điểm bỏ mặc do chạy theo cây trồng mới.

Còn theo thống kê của UBND xã Ia Piơr, diện tích điều trên địa bàn cũng xấp xỉ 400 ha, được trồng rải rác, manh mún. Ông Bùi Văn Tiến-Phó Chủ tịch UBND xã Ia Piơr-cho hay: Năng suất điều phụ thuộc vào kỹ thuật canh tác của mỗi hộ gia đình nhưng cũng chỉ đạt từ 8 tạ đến 1,3 tấn/ha. Tuy nhiên, vài năm trở lại đây, nhờ áp dụng khoa học kỹ thuật vào chăm sóc, lai ghép và chọn giống nên năng suất nhiều vườn điều đã tăng rõ rệt.

Nâng cao hiệu quả kinh tế của cây điều

Trên thực tế, giá điều luôn giữ ở mức ổn định và có lúc tăng cao giúp nhiều hộ nông dân có thu nhập khá. Ông Long cho biết: “Năm 2019, UBND xã đưa một số nông dân đi tham quan, học hỏi kỹ thuật lai ghép, trồng và chăm sóc cây điều tại tỉnh Bình Phước. Với chủ trương người đi học về truyền đạt kinh nghiệm, kỹ thuật cho người ở nhà, hiện nay, nhiều người đã nắm vững kiến thức, kinh nghiệm và biết lai ghép điều”.

Những cây điều sau khi ghép phát triển rất nhanh. Ảnh: Hà Phương
Những cây điều sau khi ghép phát triển rất nhanh. Ảnh: Hà Phương



Điển hình như anh Vi Văn Quảng sau khi đi tham quan, học tập ở Bình Phước về đã hỗ trợ, hướng dẫn kỹ thuật trồng, lai ghép điều già cỗi cho 50 hộ gia đình. Ông Nguyễn Văn Chung (thôn Lũng Vân, xã Ia Lâu) cho hay, nhờ được sự hỗ trợ của anh Quảng, gia đình ông đã lai ghép 120 cây điều già cỗi. Diện tích điều này hiện sinh trưởng, phát triển rất tốt. Cây điều lai ghép có ưu điểm là chỉ khoảng 2 năm đã cho thu hoạch, mất ít thời gian hơn trồng điều từ cây nhỏ, vì vậy giúp bà con tiết kiệm chi phí trồng, thời gian chăm sóc.

Ông Lưu Hoàng Hưng-Giám đốc Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện Chư Prông-cho biết: Toàn huyện có khoảng 2.000 ha điều, riêng xã Ia Piơr và Ia Lâu có khoảng 800 ha. Dù cây điều đã trồng và thích ứng rất tốt tại một số xã nhưng đến nay vẫn chưa được xem là cây trồng chính. Về lâu dài, huyện xác định chỉ duy trì diện tích điều hiện có và tập trung hỗ trợ nông dân nâng cao kỹ thuật canh tác, tuyển chọn giống. Năm 2018 và 2019, Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp huyện đã hỗ trợ giống cho nông dân trồng 129 ha tại 6 xã. Riêng tại xã Ia Lâu, năm 2019, Trung tâm hỗ trợ 6.400 cây giống, chủ yếu là giống điều PN1, AB29 có năng suất cao, khả năng thích ứng tốt với khí hậu địa phương.


Cũng theo ông Hưng, việc thay đổi quan niệm “trồng chơi ăn thật” của bà con là rất khó nhưng khó nhất là việc kiểm soát diện tích điều. Ngoài ra, người trồng điều bị thương lái ép giá do chưa có doanh nghiệp liên kết, hỗ trợ bao tiêu sản phẩm, khi giá điều lao dốc rất dễ làm bà con dao động phá bỏ vườn điều để chạy theo cây trồng khác.
 

 HÀ PHƯƠNG

Có thể bạn quan tâm

Xã Ia Le, tỉnh Gia Lai đẩy mạnh đầu tư hạ tầng đồng bộ và phát triển nông nghiệp bền vững, quyết tâm thực hiện thắng lợi các tiêu chí nông thôn mới giai đoạn 2026-2030.

Ia Le: Hướng đến xây dựng nông thôn mới bền vững

(GLO)- Sau sáp nhập, xã Ia Le (tỉnh Gia Lai) có nhiều chuyển biến tích cực, nhất là đầu tư hạ tầng giao thông và phát triển nông nghiệp. Hạ tầng đồng bộ góp phần đổi mới diện mạo nông thôn, tạo nền tảng phát triển kinh tế bền vững, hướng tới xây dựng nông thôn mới (NTM) giai đoạn 2026-2030.

Tháo gỡ những “điểm nghẽn” để ngăn chặn khai thác IUU

Gia Lai tháo gỡ “điểm nghẽn” để ngăn chặn khai thác IUU

(GLO)- Bằng các giải pháp vừa tăng cường quản lý vừa chú trọng hỗ trợ ngư dân, tỉnh Gia Lai đã tháo gỡ những “điểm nghẽn” trong chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), tạo đồng thuận trong cộng đồng, hướng tới phát triển nghề cá bền vững, có trách nhiệm.

Gia Lai: Đảm bảo nguồn cung rau an toàn phục vụ Tết Nguyên đán.

Gia Lai: Đảm bảo nguồn cung rau an toàn phục vụ Tết Nguyên đán

(GLO)- Sau đợt lũ cuối năm 2025, khi đất vừa kịp ráo, nông dân tỉnh Gia Lai đã khẩn trương xuống giống vụ rau Tết. Điểm nhấn của vụ sản xuất năm nay là tập trung phát triển rau an toàn, vừa bảo đảm nguồn cung cho thị trường Tết, vừa đáp ứng yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, an toàn thực phẩm.

Đưa đặc sản địa phương vào giỏ quà tết

Đưa đặc sản địa phương vào giỏ quà tết

(GLO)- Thị trường giỏ quà, hộp quà tết năm nay ghi nhận sự vào cuộc chủ động của nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở sản xuất. Xu hướng chung là giỏ quà, hộp quà được thiết kế dựa trên tiêu chí thiết thực, sản phẩm có chất lượng, nguồn gốc rõ ràng và mang đậm bản sắc địa phương.

Tăng cường ứng dụng tưới tiết kiệm nước: Nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp

Tăng cường ứng dụng tưới tiết kiệm nước: Nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp

(GLO)- Trước tác động của biến đổi khí hậu, tình trạng khô hạn và thiếu nước tưới, nông dân Gia Lai đang từng bước thay đổi tập quán canh tác, tăng cường ứng dụng các hình thức tưới tiết kiệm nước nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất và hướng tới nông nghiệp bền vững.

Rẫy chung ở Đak Đoa

Rẫy chung ở Đak Đoa

(GLO)- Giữa những đồi cà phê vào độ chín rộ ở xã Đak Đoa, có những khu rẫy không thuộc về riêng một hộ nào. Đó là rẫy chung - mảnh đất “không chia phần” của cộng đồng, nơi bà con cùng góp công vun trồng, chăm sóc qua từng mùa, lặng lẽ tích lũy thành nguồn lực chung để lo việc thôn, việc làng.

null