5 kho báu gây kinh ngạc nhất lộ diện năm 2023

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
2023 là một năm "được mùa" của các nhà khảo cổ, khi các kho báu gây kinh ngạc liên tiếp được phơi bày trên khắp thế giới.

Một số kho báu đáng chú ý nhất đã được hai chuyên san khoa học Live ScienceHeritage Daily bình chọn:

1. "Phù điêu" của loài người cổ Neanderthals

Một nghiên cứu được công bố trên tạp chí PLOS One đã xác nhận các bản khắc kỳ lạ được tìm thấy trong hang động La Roche-Cotard ở Pháp là "tác phẩm nghệ thuật" của người Neanderthals.

Bức "phù điêu" do người Neanderthals chạm khắc là kho báu vô song - Ảnh: HERITAGE DAILY

Bức "phù điêu" do người Neanderthals chạm khắc là kho báu vô song - Ảnh: HERITAGE DAILY

Niên đại khoảng 57.000 năm khiến chúng trở thành một trong những bằng chứng lâu đời nhất về khả năng sáng tạo đáng kinh ngạc của loài người cổ này.

Đó là một loài cùng thuộc chi Homo (chi Người) với chúng ta. Mặc dù đã tuyệt chủng khoảng hơn 30.000 năm trước nhưng DNA của người Neanderthals vẫn còn sót lại trong cơ thể người hiện đại, bắt nguồn từ các cuộc giao phối dị chủng cổ xưa.

2. Thanh kiếm của người khổng lồ

Như được lấy ra từ một tiểu thuyết kiếm hiệp, thanh kiếm dài tới 2,3 m đã gây kinh ngạc khi được khai quật từ gò mộ Tomiomaruyama ở TP Nara - Nhật Bản, theo Heritage Daily.

Thanh kiếm cổ dài 2,3 m được khai quật ở TP Nara - Ảnh: HERITAGE DAILY

Thanh kiếm cổ dài 2,3 m được khai quật ở TP Nara - Ảnh: HERITAGE DAILY

Thanh kiếm khổng lồ có lưỡi hơi cong giống một con rắn, một ví dụ điển hình của thanh kiếm dakoken liên quan đến thờ cúng thần rắn, theo Trung tâm Nghiên cứu di sản văn hóa chôn cất TP Nara và Viện Khảo cổ Kashihara (tỉnh Nara).

Tuy vậy, không có người khổng lồ nào thực sự tồn tại: Thanh kiếm chỉ được sử dụng cho mục đích nghi lễ, xua đuổi ma quỷ chứ không dùng như vũ khí.

3. Bảy thanh kiếm khiến kẻ trộm mộ "lạc lối"

Một nhóm các tình nguyện viên khảo cổ đã tìm ra một trong những cụm kho báu lớn nhất nước Đức, nguyên vẹn đáng kinh ngạc trong một khu vực bị kẻ trộm mộ tấn công nhiều lần từ thế kỷ XIX đến nay.

Nhà khảo cổ học Detlef Jantzen (trái) và bà Bettina Martin, Bộ trưởng Bộ Khoa học và văn hóa Đức đang xem xét các hiện vật - Ảnh: LAKD

Nhà khảo cổ học Detlef Jantzen (trái) và bà Bettina Martin, Bộ trưởng Bộ Khoa học và văn hóa Đức đang xem xét các hiện vật - Ảnh: LAKD

Cụm kho báu được chôn ở 3 địa điểm khá gần nhau, gồm 7 thanh kiếm cổ và 8.000 đồng xu. Đây là kho lưu trữ tiền xu Slav lớn nhất từng được tìm thấy.

Ngoài ra, các thanh kiếm có giá trị cao nhất: Một số trong chúng có niên đại lên tới 3.000 năm tuổi, là các vật dụng nghi lễ.

4. Đền cổ Ai Cập đầy báu vật

Theo Live Science, một ngôi đền cổ đầy báu vật đã được phát hiện trong năm 2023 khi các nhà khảo cổ học khám phá ở khu vực ngoài khơi bờ biển Địa Trung Hải của Ai Cập.

Ngôi đền thờ thần Amun của người Ai Cập cổ đại này đã bị chìm hoàn toàn dưới nước, bên trong còn nguyên vẹn vô số đồ trang sức vàng, dụng cụ nghi lễ bằng bạc, hộp đựng bằng thạch cao.

Những món trang sức quý giá, tinh xảo được khai quật từ ngôi đền cổ bị chìm - Ảnh: ANTIQUITY

Những món trang sức quý giá, tinh xảo được khai quật từ ngôi đền cổ bị chìm - Ảnh: ANTIQUITY

5. Kho tiền vàng khổng lồ hiện ra giữa đồng

Một người đàn ông đang làm việc trên cánh đồng bắp của mình ở bang Kentucky - Mỹ thì đào được kho báu không thể ngờ nổi: 700 đồng xu bằng vàng có niên đại từ năm 1840-1863.

Kho tiền vàng vĩ đại được chôn giữa đồng - Ảnh: LIVE SCIENCE

Kho tiền vàng vĩ đại được chôn giữa đồng - Ảnh: LIVE SCIENCE

Dù niên đại chỉ vài trăm năm nhưng đây là một trong những kho tiền xu cổ lớn nhất nước Mỹ, lại bằng vàng và có giá trị lịch sử đặc biệt bởi được chôn giấu vào thời nội chiến của nước Mỹ, ngay trước một cuộc đột kích của quân miền Nam.

Có thể bạn quan tâm

Đại sứ văn hóa đọc trong thời công nghệ số

Đại sứ văn hóa đọc trong thời công nghệ số

(GLO)- Với sự khuyến khích của Ban Tổ chức cuộc thi Đại sứ văn hóa đọc cấp tỉnh năm 2026 về ứng dụng công nghệ, nền tảng số, mạng xã hội nhằm đổi mới phương thức đọc và lan tỏa tri thức, các thí sinh dự giải năm nay đã cho thấy thế mạnh của mình trong lĩnh vực khá mới mẻ này.

Tín hiệu mới từ tiểu thuyết

Tín hiệu mới từ tiểu thuyết

(GLO)- Trong đời sống văn học, tiểu thuyết luôn được xem là thử thách lớn của người cầm bút. Không chỉ đòi hỏi vốn sống, sức bền sáng tạo và khả năng kiến tạo một thế giới nghệ thuật rộng lớn, thể loại này còn là thước đo độ chín của một nhà văn.

Ông Nguyễn Hữu Thục kể lại ký ức về ngôi đình An Lương khi còn nguyên vẹn trước khi bị thiên tai tàn phá. Ảnh: Ngọc Nhuận

Đình làng An Lương: Nơi lưu giữ ký ức cộng đồng

(GLO)- Giữa vùng quê thôn Thái An (xã An Lương, tỉnh Gia Lai), cổng đình, trụ biểu và bình phong phủ rêu là những dấu tích còn lại của đình làng An Lương. Dẫu ngôi đình không còn, người dân vẫn duy trì việc cúng tế, cùng khát vọng phục hồi một không gian văn hóa đã ăn sâu vào ký ức cộng đồng.

Tiếng trống kơ-toang luôn gắn với các lễ hội truyền thống và sinh hoạt cộng đồng của người Chăm H’roi. Ảnh: Ngọc Nhuận

Tiếng trống kể chuyện đại ngàn

(GLO)- Giải A tại phần thi Liên hoan văn nghệ quần chúng của Ngày hội Văn hóa dân tộc Chăm lần thứ VI-năm 2026 vừa diễn ra ở tỉnh Khánh Hòa vào cuối tháng 5 là phần thưởng xứng đáng dành cho tiết mục diễn tấu trống kơ-toang (trống đôi) của đoàn nghệ nhân Chăm H’roi xã Vân Canh (tỉnh Gia Lai).

Lễ tạ ơn của người Jrai vùng hạ lưu sông Ba

Lễ tạ ơn của người Jrai vùng hạ lưu sông Ba

(GLO)- Để bày tỏ lòng biết ơn cha mẹ, người Jrai có một nghi lễ thiêng liêng gọi là lễ tạ ơn (lễ báo hiếu). Hiện nay, nghi lễ này vẫn còn được bảo tồn khá nguyên vẹn ở nhiều cộng đồng Jrai vùng hạ lưu sông Ba với những nghi thức cổ truyền mang đậm bản sắc văn hóa tộc người.

Các vận động viên check-in cùng Ban tổ chức trên đỉnh núi Chư Mố. Ảnh: Vũ Chi

Vinh danh 95 sứ giả mặt trời Chư Mố

(GLO)- Sáng 5-7, UBND xã Ia Tul (tỉnh Gia Lai) đã bế mạc Ngày hội văn hóa-leo núi xã Ia Tul năm 2026 với chủ đề “Chư Mố-Hành trình về phía mặt trời” và vinh danh sứ giả mặt trời Chư Mố.

Tác phẩm điêu khắc ánh sáng tạc chân dung cố Tổng bí thư

Gửi lòng kính trọng đến cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng qua tác phẩm điêu khắc ánh sáng

(GLO)- Từ một khúc gỗ thông khô khan, anh Nguyễn Văn Dũng (làng Bruk Ngol, phường Thống Nhất) đã dành gần 2 năm miệt mài nghiên cứu để tạo nên tác phẩm điêu khắc ánh sáng chân dung cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, gửi gắm sự kính trọng và lòng biết ơn sâu sắc của mình.

Gia Lai tham gia Ngày hội gia đình tại Khánh Hòa

Gia Lai tham gia Ngày hội gia đình tại Khánh Hòa

(GLO)- Chiều 28-6, trong khuôn khổ “Ngày hội gia đình Việt Nam” năm 2026 tổ chức tại tỉnh Khánh Hòa, 8 nghệ nhân Jrai đến từ làng Xóa (xã Biển Hồ, tỉnh Gia Lai) đã tham gia nhiều tiết mục đặc sắc tại chương trình giao lưu nghệ thuật “Về với Nha Trang”.

Họa tranh thư pháp bằng… "mực" cà phê

Họa tranh thư pháp bằng… "mực" cà phê

(GLO)- Cầm trên tay bức tranh thư pháp thơm nhẹ hương cà phê quả thật là một trải nghiệm thú vị về thị giác lẫn khứu giác. Người đưa ra và thực hành ý tưởng sáng tạo độc lạ này là ông Trần Ngọc Dũng-Chủ nhiệm Câu lạc bộ Thư pháp Pleiku (tỉnh Gia Lai). 

Các nghệ nhân trình diễn cồng chiêng tại chương trình. Ảnh: Vũ Chi

Âm vang đại ngàn Chư Mố

(GLO)- Tối 26-6, trong khuôn khổ Ngày hội văn hóa-leo núi xã Ia Tul năm 2026 với chủ đề “Chư Mố-Hành trình về phía mặt trời”, UBND xã Ia Tul (tỉnh Gia Lai) tổ chức chương trình văn nghệ “Âm vang đại ngàn Chư Mố” thu hút đông đảo người dân và du khách đến tham gia, trải nghiệm.

Cuộc vui chung từ “Khoảng trời riêng”

Cuộc vui chung từ “Khoảng trời riêng”

(GLO)- Từ ngày 4 đến 10-7, tại Gallery 3B (phường Cầu Kiệu, TP. Hồ Chí Minh) sẽ diễn ra cuộc hội ngộ đầy cảm xúc của 7 họa sĩ đến từ nhiều vùng miền khác nhau trong và ngoài nước với triển lãm “Khoảng trời riêng”, trong đó có 4 nữ họa sĩ của Gia Lai.

Một bậc thầy chỉnh chiêng

Nay Phai - Bậc thầy chỉnh chiêng

(GLO)- Nghệ nhân Ưu tú Nay Phai (SN 1954, ở tổ dân phố 3, xã Phú Túc, tỉnh Gia Lai) dành phần lớn cuộc đời rong ruổi theo tiếng chiêng khắp vùng hạ lưu sông Ba và nhiều địa phương ở Tây Nguyên.

Mỗi miền một hương vị trên mâm cúng Tết Đoan Ngọ

Mỗi miền một hương vị trên mâm cúng Tết Đoan Ngọ

(GLO)- Tết Đoan Ngọ, diễn ra vào ngày mùng 5-5 Âm lịch, là một trong những ngày lễ truyền thống quan trọng của người Việt. Dù cùng mang ý nghĩa tưởng nhớ tổ tiên, cầu mong sức khỏe và mùa màng thuận lợi, mâm cúng Tết Đoan Ngọ ở mỗi vùng miền lại mang những nét đặc trưng riêng.

null