Năm 1999, ông Nguyễn Đức Bình (952 Quang Trung, tổ 1, phường An Phú) đến nhà bạn chơi và bị cuốn hút bởi chậu cảnh có hoa văn, kiểu dáng độc đáo, mới lạ. Ra về, ông dành thời gian tìm hiểu, nghiên cứu rồi tự tay tạo ra những chiếc chậu có mẫu mã bắt mắt để trồng cây cảnh và bán cho người dân trong vùng. Với phương châm đặt chất lượng lên hàng đầu, giá lại phải chăng nên sản phẩm của ông Bình thu hút đông đảo khách hàng.
Mỗi năm, gia đình ông Bình cung ứng thị trường 700-800 chiếc chậu cảnh các loại. Tùy loại chậu mà giá dao động từ 350 ngàn đồng đến 1 triệu đồng/chiếc. Sau khi trừ chi phí, gia đình ông thu về hơn 70 triệu đồng/năm. “Nhờ có thu nhập ổn định, vợ chồng tôi đã chăm lo cho 4 con ăn học, trưởng thành. Tôi cũng đã truyền lại kinh nghiệm, kỹ thuật đúc chậu cảnh cho con trai đầu”-ông Bình cho biết.
 |
| Ông Nguyễn Đức Bình (trú tại số 952 Quang Trung, tổ 1, phường An Phú) tỉ mẩn tô sơn từng họa tiết hoa văn để tăng tính thẩm mỹ, giá trị của chậu cảnh. Ảnh: N.M |
Hiện ông Bình có gần 100 bộ khuôn chậu cảnh ABS, composite với các hình dáng như: bát giác, vuông, vuông vát góc, chữ nhật, chữ nhật vát góc, lục giác; xung quanh in nổi hoa sen, thuyền buồm, cá chép hóa rồng, tùng, cúc, trúc, mai hoặc các chữ: tài, phúc, lộc, thọ; đường kính từ 35 cm đến 1,2 m. Nguyên liệu đúc chậu cảnh gồm: xi măng, đá 0,5 cm, cát xây hạt lớn nhằm tăng độ kết dính, giúp sản phẩm bền chắc.
Nói về công đoạn đúc chậu cảnh, ông Bình chia sẻ: Đầu tiên là ráp khuôn, rồi quét lớp dầu bóng vào mặt trong của khuôn để khi gỡ sản phẩm dễ dàng hơn, kế đến đổ nguyên liệu vào khuôn. Để khoảng 4 giờ đồng hồ, xi măng đông cứng thì tháo lòng trong; đợi thêm 20 giờ nữa thì tháo vỏ ngoài của khuôn. Tháo xong đem chậu thành phẩm ngâm hoặc tưới nước thường xuyên, rồi phơi nắng đến khi chậu khô hẳn. Trước khi sơn, dùng máy chà nhám bên ngoài, lần lượt sơn lót kiềm, sơn màu nền, cuối cùng sơn họa tiết hoa văn với 3 màu vàng, nâu, đen.
“Tôi tự phối trộn giữa sơn và keo bóng theo tỷ lệ hợp lý để khi sơn tạo độ bóng đẹp, bền màu, không bị bong tróc. Kèm theo mỗi chiếc chậu là đôn, đế có hoa văn, kiểu dáng tương đồng để làm tăng giá trị, thẩm mỹ của sản phẩm”-ông Bình cho hay.
Năm 2002, ông Nguyễn Văn Tâm (tổ 4, phường Ngô Mây) học hỏi bạn bè kỹ thuật đúc chậu cảnh và mua gần 100 chiếc khuôn xi măng về làm chậu để phục vụ nhu cầu trồng hoa của gia đình và bán kiếm thêm thu nhập. Mỗi năm, ông Tâm đúc 5.000 chậu cảnh với đủ kích cỡ.
Ông Tâm cho rằng, nghề đúc chậu cảnh không đòi hỏi kỹ thuật cao, không mất nhiều thời gian. Mỗi ngày, ông dành 4 tiếng đồng hồ để đúc chậu cảnh. “Từ tháng 1 đến tháng 6, tôi tập trung đúc chậu cảnh. Đây là thời điểm thích hợp cho việc đúc, phơi chậu cảnh, đồng thời chủ động nguồn vật tư cho 6 tháng cuối năm trồng, chăm sóc hoa cúc cung ứng thị trường Tết Nguyên đán. Sau khi trừ chi phí, nghề đúc chậu cảnh mang lại thu nhập cho gia đình hơn 100 triệu đồng/năm”-ông Tâm nói.
 |
| Gia đình ông Nguyễn Văn Tâm (tổ 4, phường Ngô Mây, thị xã An Khê) có thu nhập hơn 100 triệu đồng năm từ nghề đúc chậu cảnh. Ảnh: Ngọc Minh |
Theo ông Đỗ Văn Hùng-Chủ nhiệm Nông hội hoa, cây cảnh An Khê: “Mỗi năm, thị xã An Khê cung ứng ra thị trường hơn 50.000 chậu cúc và hoa các loại, từ đó kéo theo nghề đúc chậu cảnh phát triển. Hiện Nông hội đã ra mắt Chi hội đúc chậu cảnh với 15 thành viên. Các thành viên thường xuyên chia sẻ kinh nghiệm, cập nhật thông tin, quy trình, kỹ thuật đúc chậu trên kênh YouTube, Facebook”.
Còn ông Triệu Kim Phú-Phó Chủ tịch Hội Sinh vật cảnh thị xã An Khê thì thông tin: “Hội có trên 120 hội viên, trong đó có 80 hội viên trồng hoa, cây cảnh. Hàng năm, các hội viên đều có nhu cầu trồng mới và khi thay hoặc mua chậu cảnh thì chủ động đặt mua từ các hộ sản xuất chậu cảnh ở thị xã. Theo thời gian, trình độ tay nghề thợ đúc chậu cảnh không ngừng được nâng lên, chất lượng, mẫu mã, kiểu dáng được cải tiến, góp phần nâng cao giá trị, vẻ đẹp cho cây cảnh”.
