Đơn cử trâu Ấn Độ, chiếm khoảng 20% tổng lượng thịt nhập, tương đương 168.000 tấn năm 2025; năm nay còn cao hơn vì lượng thịt nhập đang tăng mạnh. Số liệu từ Tổng cục Thống kê cho thấy 6 tháng đầu năm nay VN đã chi tới 1,5 tỉ USD nhập thịt các loại. Cứ đà này, số tiền chi ra nhập thịt trong năm nay có thể lên tới 3 tỉ USD, một con số khổng lồ mà ít ai tưởng tượng nổi.
Kinh ngạc hơn là dù nhập rất nhiều, các mặt hàng này lại ít được rao bán, cả trên mạng và ngoài chợ. Chỉ đến khi vụ hô biến thịt trâu nhập thành đặc sản trâu gác bếp Tây Bắc của Hải "Sapa TV" bị khởi tố, nhiều người mới chột dạ, có thể những bò khô, trâu đặc sản... mà mình đã bỏ tiền trăm nghìn, tiền triệu ra mua để sử dụng hay biếu tặng cũng từ những "lò" này mà ra.
Thực ra trâu Ấn Độ đội lốt trâu nội hay hô biến thành thịt bò... không phải bây giờ mới bị phát hiện, mà rất nhiều vụ đã được điều tra, xử lý trước đó. Cũng chẳng riêng gì trâu mà nhiều loại thực phẩm không rõ nguồn gốc, không rõ chất lượng vẫn đang trà trộn, trôi nổi trên thị trường. Cách đây vài tháng, câu chuyện quả trứng gà giá bán 1.000 đồng ở nhiều tuyến đường tại TP.HCM đã gây sửng sốt cho chính những người sản xuất mặt hàng này. Bởi giá thành trứng tại chuồng đã cao gấp đôi, bán trong siêu thị còn cao hơn mà doanh nghiệp vẫn lỗ thì không thể có cách nào để quả trứng giá rẻ như vậy. Ấy thế mà chuyện "không thể" đó vẫn diễn ra công khai. Người trong ngành giải thích rằng chỉ có trứng hết date, nhưng thay vì tiêu hủy tốn tiền, doanh nghiệp nào đó đã đẩy ra lề đường với giá bèo. Tiếc là câu chuyện cứ ồn lên rồi cũng chỉ dừng lại ở đó, không tiến xa hơn. Hết đợt, hết hàng thì chuyện cũng lắng xuống.
Tương tự cách đây chục năm, người nuôi gà trong nước cũng điêu đứng vì giá thịt lao dốc do gà nhập giá rẻ tràn vào nội địa. Đó là thời điểm năm 2015, giá đùi gà Mỹ nhập về VN chỉ 20.000 đồng/ký trong khi bán tại siêu thị Mỹ cũng 70.000 - 80.000 đồng. Nghi vấn gà thải loại, gà bệnh thẩm lậu vào thị trường nội địa được đặt ra. Hiệp hội chăn nuôi đã kiến nghị điều tra bán phá giá thịt gà... Ồn ào lên một thời gian rồi mọi chuyện lại cũng chìm xuống. Thịt ngoại nhập vẫn tăng mạnh theo từng năm.
Nhưng vấn đề không nằm ở số tiền hàng tỉ USD mà VN chi ra nhập thịt hằng năm. Hội nhập kinh tế, chúng ta xuất khẩu hàng hóa ra thế giới thì các nước tham gia vào thị trường nội địa là tất yếu. Chỉ có điều, trong khi hàng Việt ra nước ngoài phải đáp ứng rất nhiều điều kiện, tiêu chuẩn của các nước nhập khẩu, bắt buộc phải truy xuất nguồn gốc, có mã số vùng trồng, chuồng nuôi. Đặc biệt thực phẩm phải sạch từ vườn, ao chuồng đến bàn ăn thì hàng nhập vào VN lại chưa thể quản lý cả chuỗi như vậy. Ví như vụ thịt trâu Ấn Độ, người tiêu dùng cũng không chê chất lượng mặt hàng này mà cái họ cần là sự minh bạch, là trả tiền mua cái gì thì nhận đúng hàng đó. Còn phù phép để đẩy giá lên trời là hành vi gian dối, móc túi không thể chấp nhận được. Quan trọng hơn, không quản lý được nguồn gốc thì sẽ không thể quản lý được chất lượng, vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm...
Cuộc chiến chống hàng nhái, giả, thực phẩm bẩn, kém chất lượng mấy năm nay đã được triển khai quyết liệt. Hàng loạt các vụ lớn, nhỏ đã được điều tra, xử lý nhưng không xuể nếu không quản lý theo chuỗi. Thiết nghĩ, trong thời buổi công nghệ ngày nay, việc truy xuất nguồn gốc, quản lý toàn bộ quy trình từ nhập khẩu, phân phối, bán sỉ, bán lẻ cho tới khi tới tay người tiêu dùng không phải quá khó.
Đó là cách hiệu quả nhất để bảo vệ người tiêu dùng, bảo vệ thị trường và ngành sản xuất nội địa trước tình trạng thịt nhập đang ồ ạt đổ vào VN.
Theo Nguyên Minh (TNO)
