Phát hiện xương sọ người gần 4.000 năm ở Bắc Kạn

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Có khoảng 10 mảnh xương sọ, răng người cùng nhiều đoạn xương chi nằm lẫn trong những mảnh gốm ở độ sâu gần một mét.

Mảnh nồi bằng gốm có trang trí văn thừng và văn khắc lượn sóng
Mảnh nồi bằng gốm có trang trí văn thừng và văn khắc lượn sóng

PGS Trình Năng Chung, chuyên gia Viện Khảo cổ học cho biết, các di cốt được phát hiện cùng nhiều di vật trong quá trình đào tu sửa kiến trúc ở Đền Thắm (Bắc Kạn) hồi cuối tháng 7.

Từ đó đến nay, các nhà khảo cổ, bảo tàng đã nghiên cứu, bước đầu xác định đây là di chỉ cư trú, mộ táng của người tiền sử thuộc hậu kỳ thời đại Đá mới - sơ kỳ Kim khí, cách ngày nay từ 3000-4000 năm.

 Ở độ sâu khoảng hơn 50cm so với mặt đất phát hiện nhiều mảnh gốm thô cổ, khác lạ nằm ngổn ngang. Có những mảnh gốm lớn là nửa thân chiếc nồi vỡ dọc còn đủ phần miệng, thân, đáy.

Phần lớn các mảnh gốm có hoa văn trang trí trên bề mặt với những mô tip kỹ thuật tạo hoa văn cổ sơ như văn thừng đập, hay khắc vạch hình sóng nước. Những mảnh gốm này có thể được vỡ ra từ nhiều loại nồi, vò, bình gốm với nhiều kích cỡ khác nhau.

Ở độ sâu hơn, trong hố đào xuất hiện nhiều mảnh sọ người, răng người cùng nhiều đoạn xương chi nằm lẫn trong những mảnh gốm. Có tất cả gần 10 mảnh sọ người cùng hơn 50 chiếc răng rời, trong đó có 9 răng hàm còn lại là răng nanh và răng cửa.

Xung quanh khu vực có di cốt, nhiều vòng trang sức bằng đá còn khá nguyên vẹn, một chiếc trâm bằng đồng, dọi xe bằng đất nung, một vài răng nanh thú có lỗ khoan nhỏ xuyên thủng, đục đá mài nhẵn và một vài mảnh vòng bằng đá bị vỡ.


 

 Hiện vật đá, đồng và xương ở Đền Thắm. Ảnh: NVCC.
Hiện vật đá, đồng và xương ở Đền Thắm. Ảnh: NVCC.

Những mảnh vòng đều được chế tác từ loại đá bán quý, cấu trúc hạt mịn, thấu quang với kỹ thuật khoan, mài vô cùng tinh xảo.

Đến độ sâu khoảng gần 1 m còn có những chiếc rìu đá mài nhẵn và một mũi nhọn bằng xương tạo tác từ một đoạn xương ống của thú rừng.

Theo PGS Trình Năng Chung, những di vật tìm thấy là bằng chứng về mối liên hệ văn hóa tiền sử giữa cư dân cổ Đền Thắm và cư dân cổ hậu kỳ Đá mới - sơ kỳ Kim khí ở di chỉ Bãi Soi (xã Yên Đĩnh, huyện Chợ Mới) phân bố gần đấy.

"Đây là phát hiện quan trọng, góp phần làm phong phú hơn nhận thức về văn hóa thời tiền sử trên vùng núi phía Bắc", PGS Chung nói.

Hiện bộ di vật quý được địa phương lưu giữ, bảo tồn. Khu vực có di tích được bảo vệ nghiêm ngặt.

Ông Chung cho biết, các nhà nghiên cứu đang chuẩn bị các công việc cho một đợt khai quật lớn trong thời gian tới tại khu vực này.

Đền Thắm là di tích lịch sử, văn hóa thuộc huyện Chợ Mới, cách thành phố Bắc Kạn hơn 40 km về hướng nam.

Đền thờ vị nữ tướng có tên là Thắm, một sơn nữ người dân tộc có công lớn trong công cuộc chống giặc Cờ Đen vào nửa cuối thế kỷ XIX.

Trước đây đền thờ Sơn thần, Thuỷ thần để cầu cho thuyền bè được qua lại bình yên. Trải qua nhiều biến cố đổi thay theo thời gian, ngôi đền đã nhiều lần được tu sửa mở rộng.

Năm 2012, Đền Thắm được xếp hạng là di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh, là nơi sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của nhân dân trong vùng.

Theo VNE
 

Có thể bạn quan tâm

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

Giọt nước - Mạch nguồn văn hóa Jrai

(GLO)- Ở Tây Nguyên, những bước chân đầu ngày của người Jrai hướng về giọt nước của làng. Nguồn nước trong lành từ đó đã đi cùng các buôn làng qua bao mùa rẫy, bao thế hệ; đồng thời lưu giữ những lớp trầm tích văn hóa, tín ngưỡng và nếp sinh hoạt cộng đồng từ ngàn xưa.

Tái hiện lễ ăn hỏi truyền thống của dân tộc Jrai tại làng Ơp, phường Pleiku, tỉnh Gia Lai nhằm phát triển du lịch

Phục dựng lễ ăn hỏi truyền thống của người Jrai gắn với phát triển du lịch cộng đồng

(GLO)- Giữa làng Ơp (phường Pleiku, tỉnh Gia Lai), lễ ăn hỏi truyền thống của người Jrai được phục dựng với đầy đủ nghi thức. Hoạt động này góp phần bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa địa phương, đồng thời mở ra hướng phát triển du lịch cộng đồng, tạo thêm sinh kế, nâng cao đời sống người dân.

Gìn giữ và phát huy giá trị di sản Hán Nôm

Cần phối hợp liên ngành để gìn giữ và phát huy giá trị di sản Hán Nôm

(GLO)- Từ những sắc phong, gia phả, văn tế, địa bạ đến hoành phi, câu đối…, di sản Hán Nôm đang lưu giữ trên vùng đất Gia Lai là lớp trầm tích đặc biệt của lịch sử và văn hóa. Việc nhận diện giá trị, gìn giữ kho tư liệu này sẽ gợi mở con đường bảo tồn, phát huy giá trị di sản trong đời sống.

Ngân vang tiếng cồng chiêng Chăm H’roi

Ngân vang tiếng cồng chiêng Chăm H’roi

(GLO)- Trước những đổi thay của đời sống hiện đại, các nghệ nhân người Chăm H’roi ở Câu lạc bộ (CLB) Cồng chiêng làng Canh Thành (xã Vân Canh, tỉnh Gia Lai) vẫn bền bỉ gìn giữ tiếng cồng, tiếng chiêng - linh hồn văn hóa của dân tộc mình.

null