Theo Quyết định 1960/QĐ-TTg vừa được ban hành, mô hình nhà xã hội chăm sóc người cao tuổi độc thân, cô đơn không nơi nương tựa sẽ được xây dựng, bảo đảm người cao tuổi không phải sống trong nhà tạm, nhà dột nát.
Theo đó, nhà xã hội dành cho người cao tuổi độc thân có thể được nghiên cứu như một mô hình nhà ở giá phù hợp, thiết kế thân thiện với tuổi già, đồng thời kết nối các dịch vụ hỗ trợ tại cộng đồng.
Người ở vẫn có không gian riêng, chủ động sinh hoạt và quyết định cách sống; khi cần, họ có thể tiếp cận dịch vụ y tế ban đầu, hỗ trợ việc nhà, tư vấn sức khỏe hoặc các hoạt động giao lưu.
Đáng chú ý, mô hình này không mặc định người cao tuổi phải được chăm sóc toàn thời gian. Đối tượng phù hợp trước hết có thể là những người còn khả năng tự sinh hoạt nhưng gặp khó khăn về nhà ở, thiếu mạng lưới hỗ trợ hoặc có nguy cơ cô lập xã hội.
Nếu nhà xã hội cho người cao tuổi đặt trọng tâm vào quyền có chỗ ở phù hợp và duy trì cuộc sống độc lập, viện dưỡng lão hướng chủ yếu cung cấp dịch vụ lưu trú, phù hợp hơn với người cần trợ giúp thường xuyên trong sinh hoạt, phục hồi chức năng hoặc chăm sóc sức khoẻ chuyên biệt.
Mức độ hỗ trợ có thể bao gồm ăn uống, vệ sinh cá nhân, dùng thuốc, theo dõi sức khỏe và phối hợp khám chữa bệnh. Điều quan trọng là không phải mọi viện dưỡng lão đều cung cấp dịch vụ y tế như nhau; tiêu chuẩn nhân lực, phạm vi chăm sóc và chi phí cần được xem xét theo từng cơ sở.
Hai mô hình vì thế không nhất thiết thay thế nhau. Một người có thể bắt đầu sống trong khu nhà ở dành cho người cao tuổi khi còn tự lập, sau đó chuyển sang hình thức chăm sóc chuyên sâu hơn nếu sức khỏe suy giảm. Nếu có hệ thống dịch vụ liên thông, quá trình chuyển đổi này sẽ giúp người cao tuổi và gia đình chủ động hơn trong việc lựa chọn nơi sống.
