Tết đến, nhưng sức mua không còn “nhiệt” như trước
Từ trước đến nay, quý IV luôn được xem là “mùa vàng” của ngành ô tô Việt Nam. Nhu cầu sắm xe mới phục vụ Tết, du lịch và công việc thường giúp doanh số bứt phá mạnh. Song, năm 2025 lại mang đến một bức tranh có phần trầm hơn.
Theo chia sẻ của Giám đốc chi nhánh một đại lý ô tô tại Hà Nội, lượng khách mua xe quý IV năm nay tăng chậm hơn đáng kể so với cùng kỳ. Nguyên nhân chủ yếu đến từ việc chính sách giảm 50% lệ phí trước bạ - gói kích cầu từng giúp thị trường bùng nổ năm 2024 - không còn được duy trì.
“Khi ưu đãi Nhà nước không còn, các hãng buộc phải tự xoay sở bằng chương trình khuyến mãi riêng. Nhưng giảm giá, tặng quà hay hỗ trợ lãi suất chỉ giúp kích cầu ở mức nhất định - không thể tạo cú hích mạnh như trước,” vị Giám đốc chia sẻ.
Về góc độ vĩ mô, TS. Nguyễn Trí Hiếu, Viện trưởng Viện Nghiên cứu và Phát triển Thị trường Tài chính & Bất động sản Toàn cầu, cho rằng sức mua của người tiêu dùng vẫn ổn định nhờ lãi suất thấp và chính sách tiền tệ nới lỏng. Tuy nhiên, mặt hàng ô tô - vốn có giá trị cao - chịu ảnh hưởng rõ rệt từ tâm lý thận trọng của người dân trong bối cảnh tỷ giá, chi phí nhập khẩu linh kiện và giá xăng dầu có xu hướng tăng.
“Sức mua quý IV có thể ổn định hoặc nhích nhẹ nhờ tâm lý chi tiêu dịp Tết, nhưng đây chỉ là sự sôi động mang tính thời vụ, không phản ánh xu hướng tăng trưởng bền vững của toàn ngành,” ông Hiếu nhận định.
Đồng quan điểm, ông Đào Công Quyết, Trưởng Tiểu ban Truyền thông - Hiệp hội Các nhà sản xuất Ô tô Việt Nam (VAMA), đánh giá thị trường vẫn còn nhiều khó khăn. Bất động sản chưa phục hồi, thu nhập người dân chưa tăng mạnh, khiến nhiều người vẫn “án binh bất động” chờ thời điểm thích hợp hơn để mua xe.
“Các hãng đều tung ưu đãi lớn để đạt chỉ tiêu, nhưng không phải thương hiệu nào cũng gặt hái được kết quả như mong muốn,” ông Quyết nói.
Từ đó có thể thấy, dù quý IV vẫn là giai đoạn “cao điểm”, đà tăng trưởng thực tế của thị trường ô tô 2025 nhiều khả năng chỉ ở mức nhẹ, phản ánh đúng tâm lý tiêu dùng hiện nay: thận trọng, tính toán và chờ đợi.
Xe điện, hybrid - động lực mới cho kỷ nguyên hậu 2025
Nếu 2025 được coi là “năm bản lề”, thì từ 2026 trở đi, thị trường ô tô Việt Nam được kỳ vọng sẽ bước sang thời kỳ bứt phá của xe điện và hybrid.
Hàng loạt chính sách về năng lượng sạch, tiêu chuẩn khí thải và thuế tiêu thụ đặc biệt dự kiến có hiệu lực từ năm tới, hứa hẹn tạo cú hích lớn cho quá trình điện hóa ngành ô tô.
Theo số liệu của VAMA, TC Motor và VinFast, đến tháng 9/2025, doanh số xe điện đạt gần 104.000 chiếc, tăng hơn 103% so với cùng kỳ năm ngoái. Xe hybrid cũng tăng mạnh 73%, đạt gần 9.800 chiếc. Trong khi đó, xe xăng - dù vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhất với hơn 246.000 xe - chỉ tăng nhẹ 8%, cho thấy động cơ đốt trong đang dần mất vị thế chủ đạo.
Ông Đào Công Quyết khẳng định: “Xu hướng điện hóa là tất yếu. VAMA đã nhiều lần kiến nghị điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt để hỗ trợ dòng xe hybrid và xe điện. Các cơ quan quản lý cũng đã đồng thuận và chính sách cụ thể dự kiến áp dụng từ năm 2026.”
Thực tế, hầu hết các hãng xe - từ phổ thông đến cao cấp - đều đã “ra mắt” ít nhất một mẫu xe điện hoặc hybrid trong năm 2025, nhiều trong số đó đến từ Trung Quốc như BYD, Lynk & Co... Họ đang chủ động “đặt nền móng” trước khi chính sách ưu đãi chính thức có hiệu lực.
Một đại lý ô tô tiết lộ, tỷ lệ khách hàng hỏi mua xe hybrid đang tăng nhanh, đặc biệt ở các đô thị lớn như Hà Nội và TP.HCM. Người tiêu dùng xem đây là giải pháp dung hòa - tiết kiệm nhiên liệu, nhưng không quá phụ thuộc vào hạ tầng trạm sạc như xe điện thuần túy.
“Cuộc đua xanh” - định hình lại cục diện thị trường
Theo TS. Nguyễn Trí Hiếu, chính sự dịch chuyển cơ cấu sản phẩm này sẽ quyết định hướng phát triển của ngành trong những năm tới. Ông cho rằng, khi quy định môi trường và giao thông đô thị siết chặt – như việc hạn chế xe xăng trong nội đô từ năm 2026 - người tiêu dùng buộc phải thích nghi, và đó sẽ là thời điểm “bùng nổ” của xe điện, hybrid.
Cạnh tranh trong phân khúc này cũng đang trở nên gay gắt. Các hãng không chỉ đầu tư vào công nghệ, mà còn chạy đua về giá bán và dịch vụ hậu mãi: tặng gói sạc miễn phí, bảo dưỡng dài hạn, hay ưu đãi đổi xe cũ lấy xe điện. Nhờ vậy, khoảng cách chi phí giữa xe xăng và xe điện ngày càng thu hẹp, giúp người tiêu dùng dễ dàng chuyển đổi hơn.
“Cuộc đua xe xanh” không chỉ là bài toán kinh doanh, mà còn là bước định vị lại thương hiệu - ai chiếm lĩnh niềm tin người tiêu dùng sớm hơn sẽ là kẻ chiến thắng trong kỷ nguyên mới của ngành ô tô Việt Nam.
Một năm “đặt nền” cho cú bứt phá
Dù mùa Tết năm nay có thể không đủ sức “kéo” mạnh doanh số toàn thị trường, song 2025 vẫn mang ý nghĩa quan trọng: năm bản lề chuyển giao giữa hai giai đoạn - từ xe xăng truyền thống sang kỷ nguyên xe xanh.
Sức mua có thể chưa bùng nổ, nhưng chiến lược, công nghệ và định hướng thị trường đã bắt đầu rõ ràng hơn bao giờ hết. Và khi chính sách ưu đãi cùng hạ tầng hoàn thiện vào 2026, thị trường ô tô Việt Nam hứa hẹn bước vào thời kỳ tăng trưởng mới, nơi xe điện và hybrid sẽ trở thành trung tâm của cuộc chơi.
