Theo thống kê, trên địa bàn tỉnh Gia Lai có 156 cô đỡ thôn, bản (CĐTB), trong đó, 128 CĐTB hoạt động ở địa bàn phía Tây tỉnh (78 CĐTB được đào tạo chuyên môn nghiệp vụ y tế từ 6 tháng trở lên, 50 CĐTB được đào tạo dưới 6 tháng).
Theo bác sĩ CKI Lê Thị Thanh Hương - Phó Trưởng khoa Sức khỏe sinh sản (Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh), do nhiều nguyên nhân mà tỷ lệ sinh con tại nhà tại địa bàn phía Tây tỉnh còn ở mức cao. Vì vậy, việc duy trì đội ngũ CĐTB là hết sức cần thiết. CĐTB đã tham gia tích cực trong công tác chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em, tuyên truyền nâng cao nhận thức và thay đổi hành vi người dân. Qua đó, góp phần giảm thiểu tỷ lệ phụ nữ sinh con tại nhà và giảm tỷ lệ tử vong mẹ và trẻ sơ sinh.
Gần 20 năm làm CĐTB, chị Rmah H’Bem (buôn Plei Kte Lớn A, xã Phú Thiện) được người dân trong xã tín nhiệm bởi không chỉ có chuyên môn tốt, giàu kinh nghiệm mà còn rất tận tụy với công việc, sẵn sàng làm việc thiện nguyện vì sức khỏe cộng đồng.
Chị H’Bem cho hay: "Trước đây, tỷ lệ phụ nữ mang thai sinh đẻ tại nhà còn cao, một phần do khó khăn, một phần do tập quán. Tôi đã hỗ trợ thăm khám thai cho hàng nghìn thai phụ, đỡ đẻ cho hàng trăm sản phụ sinh con tại nhà. Cứ có điện thoại nhờ hỗ trợ là tôi lên đường, không ngại đường sá xa xôi hay thời tiết khắc nghiệt.
Trước đây, CĐTB không có phụ cấp hay hỗ trợ nào, nhưng tôi vẫn làm vì mong muốn giúp cho dân làng mình. Sau này, CĐTB được hỗ trợ hằng tháng giúp tôi có thêm điều kiện để làm tốt công việc được giao”.
Thời gian qua, chị H’Bem thường xuyên tuyên truyền, phổ biến kinh nghiệm chăm sóc sức khỏe trước, trong và sau sinh, cách chăm sóc trẻ sơ sinh, đồng thời động viên chị em chọn sinh con tại cơ sở y tế để đảm bảo an toàn. Qua tuyên truyền, phần lớn các chị đã lựa chọn sinh con tại cơ sở y tế. Nhờ đó, tỷ lệ sinh đẻ tại nhà được kéo giảm.
Dù gặp nhiều khó khăn, vất vả nhưng chị Săch (làng Kon Hoa, xã H'ra) vẫn gắn bó bền bỉ, luôn nhiệt huyết với công việc của một CĐTB. Chị Săch chia sẻ: “Lúc nhỏ, tôi từng nghe về chuyện sinh con tại nhà, có trường hợp do sinh khó mà cả mẹ và bé đều không qua khỏi. Điều ấy thôi thúc tôi phải cố gắng học tập để trở thành CĐTB giúp đỡ mọi người. Về sau, tôi được cử theo học lớp đào tạo CĐTB tại Bệnh viện Từ Dũ (TP Hồ Chí Minh) và gắn bó làm CĐTB từ năm 2006 đến nay".
Ngoài 30 tuổi nhưng chị H’Nhach (làng Ar Quat, xã Lơ Pang) đã có kinh nghiệm hơn 10 năm làm CĐTB. Nhiệt tình, chịu khó nên chị được người dân trong vùng quý mến, tin tưởng.
Chị H’Nhach chia sẻ: “Tôi làm CĐTB từ cuối năm 2013, đến nay đã đỡ đẻ cho hơn 200 thai phụ “mẹ tròn con vuông”, trong đó có một số ca khó. Không chỉ vậy, tôi còn chăm sóc sức khỏe cho các thai phụ trong thai kỳ, trợ giúp đưa hàng trăm thai phụ đến cơ sở y tế sinh đẻ.
Tại xã Lơ Pang, tỷ lệ sinh con tại nhà vẫn còn cao. Nhiều người thiếu kiến thức về chăm sóc thai kỳ, chăm sóc trẻ sơ sinh. Tôi càng phải luôn nỗ lực hết mình trong công tác tuyên truyền để giúp các chị em nhận thức rõ những nguy hiểm khi sinh con tại nhà”.
