Từng là học sinh giỏi vẫn có thể bỏ học
Tình trạng sinh viên thôi học giữa chừng đang thu hút sự quan tâm khi số liệu tại một số trường đại học cho thấy tỷ lệ thôi học sau năm thứ nhất vượt 16%. Đằng sau con số này là nhiều nguyên nhân, từ lựa chọn ngành nghề, năng lực học tập đến hoàn cảnh kinh tế và khả năng thích nghi với môi trường mới.
Theo phản ánh, sinh viên rời giảng đường không chỉ vì học lực yếu hay gia đình khó khăn. Một bộ phận người học từng đạt thành tích tốt ở bậc phổ thông nhưng gặp nhiều trở ngại khi bước vào đại học.
Tại hội thảo về đào tạo kỹ năng mềm do Trường Đại học Tài chính - Marketing và Trường Đại học Công nghiệp thực phẩm TP. Hồ Chí Minh tổ chức, đại diện Trường Đại học Công nghiệp thực phẩm TP. Hồ Chí Minh cho biết, sinh viên mới vào trường thường bỡ ngỡ, không theo kịp chương trình do thiếu kỹ năng tự học, tự nghiên cứu, đọc sách và tìm kiếm tài liệu.
Khảo sát được đại diện trường dẫn tại hội thảo cho thấy, 85% sinh viên được khảo sát thờ ơ hoặc hiểu chưa đúng về việc học và rèn luyện kỹ năng mềm. Một bộ phận sinh viên cũng bộc lộ những hạn chế về tính kỷ luật, ý thức tự giác và khả năng làm chủ bản thân.
Chọn sai ngành, áp lực tài chính
Một nguyên nhân khác là lựa chọn ngành học chưa phù hợp với sở thích, năng lực hoặc định hướng nghề nghiệp. Ở tuổi 18, không phải thí sinh nào cũng hiểu rõ bản thân muốn gì và công việc tương lai đòi hỏi những năng lực nào.
Sau khi nhập học, một số sinh viên nhận ra ngành học không đúng nguyện vọng, gặp khó khăn với các môn chuyên ngành hoặc thiếu nền tảng kiến thức cần thiết. Có người quyết định thi lại, chuyển trường hoặc tìm hướng đi khác.
Bên cạnh đó, gánh nặng tài chính cũng khiến không ít sinh viên khó duy trì việc học. Ngoài học phí, người học còn phải trang trải tiền thuê trọ, ăn uống, đi lại, tài liệu và các chi phí sinh hoạt khác.
Với những gia đình có thu nhập hạn chế, việc học lại nhiều môn hoặc kéo dài thời gian đào tạo có thể làm tăng áp lực tài chính. Một số sinh viên buộc phải đi làm để có thu nhập, thậm chí tạm dừng hoặc từ bỏ việc học.
Nhà trường cần hỗ trợ sinh viên từ năm nhất
Tình trạng thôi học đặt ra yêu cầu các trường đại học tăng cường tư vấn hướng nghiệp, hỗ trợ học tập và đồng hành với sinh viên ngay từ năm đầu tiên.
Việc cung cấp thông tin đầy đủ về chương trình đào tạo, chuẩn đầu ra, cơ hội nghề nghiệp và yêu cầu của từng ngành sẽ giúp thí sinh lựa chọn phù hợp hơn.
Các trường cũng cần chú trọng hướng dẫn phương pháp học đại học, kỹ năng tự học, quản lý thời gian và nghiên cứu tài liệu; đồng thời phát hiện sớm những trường hợp có nguy cơ sa sút kết quả học tập để hỗ trợ kịp thời.
Đối với sinh viên gặp khó khăn kinh tế, học bổng, chính sách hỗ trợ học phí và các chương trình vay vốn có thể góp phần giảm nguy cơ bỏ học ngoài mong muốn.
