Tan giấc mộng tỷ phú vì hồ tiêu

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Hơn 3.500 ha hồ tiêu chết rụi khiến hàng nghìn hộ nông dân Tây Nguyên lâm vào cảnh điêu đứng. Thảm trạng này có nhiều nguyên nhân, trong đó có việc nhà chức trách không kiểm soát và khống chế được tình trạng dân tự phát trồng quá nhiều tiêu, phá vỡ nghiêm trọng quy hoạch sản xuất.
Người dân huyện Ia Grai (Gia Lai) chặt bỏ tiêu chết
Bất lực nhìn tiêu chết
Hàng nghìn hộ trồng tiêu khắp tỉnh Đắk Nông đang bất lực nhìn vườn cây chết dần chết mòn. Giấc mộng tỷ phú nhờ loại nông sản được mệnh danh là “vàng đen” tan tành, chỉ còn lại những khoản nợ tiền tỷ không biết lấy đâu ra để trả. Nhà ông Vũ Đăng Khoa (ở thôn 16, xã Đắk Wer, huyện Đắk R’lấp) có gần 3 ha hồ tiêu, từ đầu tháng 12/2018 đến nay bỗng xuất hiện tình trạng tiêu chết với tốc độ chóng mặt. Sau 1 tháng, khoảng 2.700 gốc tiêu nhà ông bị chết rụi. Gia đình ông Khoa đứng ngồi không yên vì khoản vay ngân hàng sắp tới kỳ đáo hạn, trong khi vườn tiêu chỉ mới thu bói được 1 năm đã chết gần hết.
Vườn tiêu của người dân huyện Đắk R’lấp (Đắk Nông) bị chết hàng loạt
Tại xã Đắk N’Drung (huyện Đắk Song), nông dân cũng đang điêu đứng vì tiêu chết. Từ thời điểm tiêu có hiện tượng vàng lá đến khi chết khô chỉ chưa đầy một tuần khiến chủ vườn không kịp trở tay. Nhiều hộ tốn tới cả trăm triệu để mời thầy, mua thuốc trừ bệnh cho tiêu nhưng không hiệu quả. Trong năm 2018, riêng huyện Đắk Song có gần 1.700 ha hồ tiêu bị nhiễm bệnh, hơn 200 ha hồ tiêu đã chết hoàn toàn.
Tình trạng hồ tiêu chết hàng loạt cũng đã bùng phát trở lại trên địa bàn tỉnh Gia Lai với khoảng 1.000 ha tiêu bị chết. Nhiều hộ dân có vườn tiêu chết bị bể nợ, đời sống gặp muôn vàn khó khăn. Đi dọc con đường nhựa từ thôn 1 vào thôn 2, thị trấn Ia Kha (huyện Ia Grai), hai bên đường tiêu chết la liệt. Nhiều vườn chết trắng, cây khô còn bám nguyên trên trụ.
Gia đình ông Đoàn Quyết Thắng (thôn 2, thị trấn Ia Kha) có 0,5 ha hồ tiêu trồng năm 2016 bắt đầu cho thu bói, nhưng 85% số cây đã chết, số còn lại đang có biểu hiện chết tiếp. Những cây chết lá và thân khô khốc, quả non rụng đen mặt đất. “Tiêu đang xanh, sau vài cơn mưa lớn kéo dài thì thấy lá chuyển vàng từ ngọn rồi lan xuống gốc và bắt đầu chết khô. Gia đình tìm đủ cách nhưng không cứu được. Để trồng và chăm sóc vườn tiêu này, tôi đã bỏ ra hơn 700 triệu đồng, trong đó có 300 triệu đồng vay ngân hàng. Cứ nghĩ trồng tiêu sẽ có thu nhập cao, ai ngờ trắng tay, lại còn ôm đống nợ”, ông Thắng đau buồn nói.
Phá vỡ quy hoạch, nguy cơ dịch bệnh
Theo Viện KHKT Nông lâm nghiệp Tây Nguyên - WASI, toàn vùng Tây Nguyên hiện có hơn 92.992 ha hồ tiêu tập trung chủ yếu ở các tỉnh Gia Lai, Đắk Lắk và Đắk Nông, trong đó diện tích tiêu đã đi vào kinh doanh cho thu hoạch 50.099 ha. Thống kê đến đến cuối tháng 12/2018, có hơn 3.500 ha hồ tiêu bị chết, gây thiệt hại cho nông dân hàng nghìn tỷ đồng. Hiện các tỉnh Tây Nguyên vẫn còn gần 3.000 ha cây hồ tiêu đang nhiễm bệnh nên khả năng diện tích tiêu bị chết sẽ còn tăng lên.
Theo TS Trương Hồng - Viện trưởng WASI, một trong những nguyên nhân xảy ra tình trạng trên là do các nông hộ bất chấp khuyến cáo, ồ ạt mở rộng diện tích cây hồ tiêu tăng lên gấp nhiều lần so với quy hoạch, mà các ngành chức năng không cản được. Theo quy hoạch, đến năm 2020 tỉnh Đắk Lắk mới tăng lên mức 15.000 ha hồ tiêu, nhưng hiện đã thực trồng hơn 38.600 ha. Tỉnh Đắk Nông quy hoạch đến năm 2025 đưa diện tích tiêu tăng lên 13.000 ha, nhưng nay đã là 35.000 ha. Tỉnh Gia Lai quy hoạch đến năm 2020 là 6.000 ha, nay đã tăng lên gần 16.322 ha.
Ông Trương Thanh Tùng - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đắk Nông, cho biết: Từ năm 2016 đến nay, người dân tỉnh Đắk Nông đã trồng mới hơn mười nghìn ha hồ tiêu. Nhiều diện tích trồng mới không kiểm soát được chất lượng giống, xử lý đất, vệ sinh đồng ruộng nên tiềm ẩn dịch bệnh lây lan làm nhiều vườn tiêu chết hàng loạt. Trong khi đó, việc phát triển sản xuất hồ tiêu trên địa bàn tỉnh chưa bền vững, nông dân còn lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật, phân bón hóa học, chất kích thích tăng trưởng để tăng năng suất, sản lượng.
Cùng với việc mở rộng diện tích một cách ồ ạt, việc kiểm soát chất lượng cây hồ tiêu giống tại Tây Nguyên cũng đang bị bỏ ngỏ. Ở những thời điểm tiêu sốt giá, đi dọc đường Hồ Chí Minh qua địa bàn tỉnh Gia Lai, Đắk Lắk hay ngay trước cổng WASI - nơi chuyên nghiên cứu sản xuất giống tiêu, chúng tôi thấy giống tiêu được bày bán tràn lan với mức giá chênh lệch có khi lên đến vài chục nghìn. Thông thường, giá 1 dây tiêu giống đạt chất lượng khoảng 25.000 đồng, nhưng có nơi chỉ bán 6.000 đồng. Hầu hết nông dân mua giống tiêu của các nông dân khác bán lại, hoặc tại các cơ sở sản xuất giống nhỏ lẻ ở địa phương.
Trồng tiêu trên vùng đất không phù hợp

TS Trương Hồng cho biết: Nhiều nông dân Tây Nguyên đưa cây hồ tiêu vào trồng trên những vùng đất không thích hợp, thoát nước kém nên dễ xảy ra việc chết hàng loạt. Còn việc các nông dân sử dụng các giống tiêu không rõ nguồn gốc, đầu tư thâm canh quá mức, sử dụng phân hóa học quá liều lượng dẫn đến cây hồ tiêu bị ngộ độc. Khi giá tiêu hạt rơi xuống thấp, các nông hộ sản xuất tiêu ở Tây Nguyên không đầu tư chăm sóc đầy đủ làm cho cây hồ tiêu kém phát triển, bị suy kiệt dễ dẫn đến tình trạng vườn cây bị nhiễm sâu bệnh, cũng làm chết hàng loạt.

Công Hoan (TP)

Có thể bạn quan tâm

Gia Lai mở hướng kết nối vùng nguyên liệu với ngành công nghiệp gia vị Trung Quốc

Gia Lai mở hướng kết nối vùng nguyên liệu với ngành công nghiệp gia vị Trung Quốc

(GLO)- Chiều 14-11, tại tỉnh Sơn Đông (Trung Quốc), đoàn công tác tỉnh Gia Lai đến thăm, khảo sát mô hình phát triển công nghiệp gia vị tại thị trấn Dương An, TP. Lạc Lăng thuộc TP. Đức Châu và trao đổi cơ hội hợp tác phát triển vùng nguyên liệu, chế biến sâu và mở rộng thị trường tiêu thụ nông sản.

Mỗi địa phương một động lực tăng trưởng

Mỗi địa phương một động lực tăng trưởng

(GLO)- Để hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng kinh tế những tháng cuối năm 2026 và phấn đấu GRDP năm 2027 tăng từ 10% trở lên, tỉnh Gia Lai yêu cầu các địa phương chủ động nhận diện tiềm năng, lợi thế, xác định động lực tăng trưởng phù hợp với điều kiện thực tế.

Liên kết chuỗi gắn với nhãn hiệu chứng nhận: “Đòn bẩy” nâng giá trị chanh dây Gia Lai

Liên kết chuỗi gắn với nhãn hiệu chứng nhận: “Đòn bẩy” nâng giá trị chanh dây Gia Lai

(GLO)- Trong quá trình triển khai nhiệm vụ quản lý, khai thác và phát triển nhãn hiệu chứng nhận (NHCN) Chanh dây Gia Lai, HTX Nông nghiệp và Dịch vụ Hùng Thơm Gia Lai cùng HTX Sản xuất, Thương mại, Dịch vụ, Du lịch và Nông nghiệp Ia Mơ Nông là 2 đơn vị được lựa chọn thí điểm sử dụng NHCN.

Gia Lai có 72 ha nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao

Gia Lai có 72 ha nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao

(GLO)- Theo Chi cục Thủy sản (Sở Nông nghiệp và Môi trường), tỉnh Gia Lai có khoảng 7.264 ha diện tích nuôi trồng thủy sản cùng 3.680 lồng bè với tổng thể tích khoảng 265.000 m³. Trong đó, diện tích nuôi tôm ứng dụng công nghệ cao là 72 ha.

Hơn 900 triệu đồng triển khai mô hình canh tác thích ứng với biến đổi khí hậu.

Hỗ trợ hơn 900 triệu đồng triển khai mô hình canh tác thích ứng với biến đổi khí hậu

(GLO)- Ngày 5-11, tại xã Bình Khê (tỉnh Gia Lai), Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp Duyên hải Nam Trung Bộ (ASISOV) phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức hội nghị triển khai mô hình canh tác thích ứng với biến đổi khí hậu thuộc Gói thầu số 1, Dự án Làng Hòa Bình Việt Nam - Hàn Quốc.

Từ mã số vùng trồng đến vùng nguyên liệu bền vững

Từ mã số vùng trồng đến vùng nguyên liệu bền vững

(GLO)- Mã số vùng trồng không chỉ giúp truy xuất nguồn gốc, đáp ứng yêu cầu thị trường mà còn thúc đẩy nông dân, HTX và doanh nghiệp ở Gia Lai thay đổi phương thức sản xuất. Việc xây dựng, duy trì mã số góp phần hình thành vùng nguyên liệu ổn định, nâng cao chất lượng và giá trị nông sản.

Nông dân thi đua làm giàu, phát triển nông thôn

Nông dân thi đua làm giàu, phát triển nông thôn

(GLO)- Chiều 22-10, tại phường Quy Nhơn Nam, Hội Nông dân tỉnh Gia Lai tổ chức Hội nghị tổng kết 5 năm thực hiện phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững” giai đoạn 2022-2026.

Kết quả nghiên cứu phải tạo ra giá trị thực tiễn

Kết quả nghiên cứu phải tạo ra giá trị thực tiễn

(GLO)- Tròn 20 năm gắn bó với nghề nghiên cứu, chọn tạo và chuyển giao giống cây trồng, Thạc sĩ Trương Thị Thuận - Phó phụ trách Bộ môn Cây đậu đỗ (Viện Khoa học Kỹ thuật Nông nghiệp Duyên hải Nam Trung Bộ, phường Quy Nhơn Bắc) đã góp phần đưa nhiều giống cây trồng mới vào sản xuất.

null