Lần nào cũng vậy, mình đều ngoái đầu nhìn thật lâu, thật lâu như để thu gọn vào tầm mắt tất cả những thương yêu, những ân nghĩa đã gói ghém trong cả chặng đường dài. Cũng chẳng biết vì lẽ gì mà lần nào cái ngoái đầu vô thức ấy đều khiến trái tim như đập nhanh hơn một nhịp. Những bâng khuâng. Những man mác. Những cảm xúc không cung bậc, không hình hài, không rõ nét. Tất cả khiến cho mình như thương, như nhớ, như một nỗi buồn không gọi thành tên, như một chút vui hanh hao niềm hạnh ngộ.
Có lẽ vì thói quen vẫn luôn là điều khó bỏ, mình tự nhủ. Mà thói quen, nói thì nghe đơn giản vậy thôi, nhưng thói quen ấy lại được khắc ghi, lại được vun đắp bằng bao cảm xúc, bằng bao nhung nhớ. Nơi góc phố nhỏ ấy, nơi ngôi nhà ba tầng cũ kĩ, mái nhà trầm mặc phôi pha theo năm tháng, tường nhà lấm tấm những rong rêu ấy như đang thầm thì kể cho mình những câu chuyện đậm sâu bao ân tình, nghĩa cử. Nơi ấy, nâng niu bước chân khờ khạo, ngây ngô của mình từ những ngày chập chững bước vào đời. Nơi ấy, là chốn đi - về mỗi ngày của mình đã hơn hai mươi năm có lẻ. Và cũng nơi ấy, mình chẳng đếm được đã bao nhiêu chiều muộn đứng trên ban công nhìn về hàng cây bằng lăng phía trước đều đặn bốn mùa lặng lẽ trút lá, lặng lẽ đâm chồi, lặng lẽ đơm bông, lặng lẽ khoe sắc mà lan man nghĩ về nhịp chuyển vần vĩnh cửu của thời gian.
Mình yêu góc phố ấy, yêu con đường nho nhỏ rất đỗi khiêm nhường, yêu những tán cây bằng lăng dọc bên đường đến mùa trổ hoa tim tím vun tròn no đủ, yêu cả dáng cành cây khẳng khiu gầy guộc khi trút lá đẹp vẻ phong trần, khoáng đạt, đợi đến xuân về bung rộ những non xanh.
Nhưng giờ đây, góc phố nhỏ, ngôi nhà thẫm màu thời gian và hàng cây bằng lăng tưởng chừng vô tri vô giác ấy đã trở thành khoảng nhớ đầy vơi. Mỗi lần ngang qua mình đều sẽ sàng ngoái đầu nhìn lại. Cái ngoái đầu đến vô thức ấy của mình khiến cậu con trai ví von, tuổi già thường quá khứ để trước mặt, tương lai để sau lưng. Ừ, hẳn là mình không còn trẻ, hẳn là mình đang già. Thành ra, chỉ cần một cơn gió ngang qua, chỉ cần cơn mưa ầm ào nặng hạt, hay chỉ cần thoáng qua góc phố thân quen, chỉ cần một câu chuyện kể của những ngày chưa xưa mấy là lòng lại bất chợt miên man. Như hoài niệm. Như đồng cảm. Như lưu luyến. Chẳng phải ở độ tuổi này mình trăn trở suy tư hơn, “gừng càng già càng cay” hơn, mà đơn giản là như lắng lại, điềm tĩnh hơn trước những vui, buồn, những đổi thay của dòng chảy cuộc sống, như trân quý biết bao những tháng năm buồn vui, những tháng năm ghi dấu những ân tình chẳng thể nào đong, chẳng thể nào đếm được.
Mình nhận ra, cuộc sống vốn ẩn chứa biết bao điều nhỏ bé đơn sơ mà soi lòng vào thấy bình yên, thân thuộc. Như góc phố nhỏ và hàng cây bằng lăng vẫn bốn mùa lặng lẽ, còn cuộc sống như vốn dĩ phải thế, vẫn miên man chảy, chảy mãi. Như cái ngoái đầu vô thức mỗi lần ngang qua góc phố nhỏ kia mãi là sợi dây neo đậu, nuôi dưỡng cho mình biết bao cảm xúc. Biết bao mênh mang, dạt dào kỷ niệm và cả nhớ nhung, thương mến những tháng ngày đã cũ. Biết bao chờ đợi, hy vọng cho những tháng năm nay và những tháng năm sau, sau nữa cũng đong đầy thêm những ân nghĩa khó phai.
Mỗi khi mình ngoái nhìn lại căn nhà cũ kĩ, ngoái nhìn lại con đường nhỏ, ngoái nhìn hàng cây bằng lăng đang mùa hoa, ngoái nhìn một khoảng trời, một góc phố, ấy là khi trái tim đang rung lên. Dù chầm chậm ngoái nhìn thật lâu hay trong vội vã, mình cũng đã lưu giữ lại những khoảnh khắc đẹp của đất trời và của chính trái tim mình. Giống như hàng cây bằng lăng nơi góc phố đang khoe sắc tím mộng mơ ấy, theo tháng, theo ngày rất dễ phai. Hôm nay thắm đấy, nồng đấy, tươi đấy, nhưng ngày mai đã phai, đã nhạt rồi. Chỉ những ký ức và cảm xúc về hàng cây bằng lăng ấy trong mình mới thật bền lâu, như một mùi hương, như một màu hoa, mãi trở về trong thương nhớ.
Thành ra, góc phố nhỏ và hàng cây bằng lăng tưởng chừng vô tri vô giác ấy mãi trở thành khoảng nhớ đầy vơi, mãi như một mùi hương, như một màu hoa trở về trong mình bao thương nhớ. Nhưng rồi, mai kia, nào đâu chỉ góc phố nhỏ, khoảng trời nhỏ kia, sẽ còn thêm những nơi, những chốn cũng sẽ đi vào miền nhớ. Dù thế nào, mình vẫn tự nhủ lòng, sau mỗi ngày sẽ luôn là gió mới, nắng mới. Chỉ là những ân tình, những nhớ thương sẽ mãi không bao giờ cũ. Như góc phố kia, như khoảng trời kia, như hàng cây bằng lăng kia, vẫn mãi theo mình về trong ký ức để thức dậy những xôn xao.
Theo NGUYÊN PHÚC (baokontum.com.vn)
