Giữ “hồn trà” trong từng dáng ấm

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Không ít người vừa mê trà vừa có thú sưu tầm ấm. Với họ, chiếc ấm không chỉ để pha trà mà còn là bạn tri âm, lặng lẽ đồng hành trong từng cuộc trà. Họ “dưỡng ấm” như nâng niu một thú chơi đầy tinh tế.

Ấm nào trà nấy

Là người mê trà lâu năm, anh Bùi Huy Thông (36A Tôn Thất Tùng, TP. Pleiku) sở hữu hàng chục dáng ấm khác nhau, từ Tuyền Lô, Hồ Lăng, Tiếu Anh, Song Tuyền Trúc Cổ đến Thọ Đào, Báo Xuân Mai, Thủy Bình... Đó phần lớn là những chiếc ấm đất tử sa được làm thủ công, có giá trị hàng chục đến vài chục triệu đồng.

Vẻ đẹp về hình dáng và sự tinh tế trong chế tác khiến những chiếc ấm trở thành một phần không thể thiếu trong mỗi cuộc trà. “Mỗi chiếc ấm hợp với một loại trà. Lâu ngày, ấm sẽ lưu hương loại trà thường pha, dù rửa sạch đến mấy cũng sẽ phảng phất hương trong lòng ấm”-anh Thông chia sẻ.

am-ho-lang-voi-hinh-cay-cau-kieu-tren-nap-am-co-gia-tren-20-trieu-dong-thuoc-bo-suu-tap-am-cua-anh-bui-huy-thong.jpg
Ấm Hồ Lăng với hình cây cầu kiều trên nắp ấm-thuộc bộ sưu tập ấm của anh Bùi Huy Thông. Ảnh: Hoàng Ngọc

Một chiếc ấm phù hợp sẽ giữ được nguyên vẹn “hồn trà”. Cũng vì lẽ đó, anh Thông sẵn sàng chi vài chục triệu đồng để có 1 chiếc ấm. Chiếc ấm đắt nhất mà anh từng sở hữu là ấm dáng Hồ Lăng hay còn gọi là Tứ Phương Kiều Đỉnh có giá hơn 20 triệu đồng. Trên nắp ấm có hình cây cầu kiều.

Còn ấm Tuyền Lô có màu lạ nhất trong bộ sưu tập của anh có giá gần 10 triệu đồng. Anh nâng niu chiếc ấm này và chỉ dùng để pha trà xanh Thái Nguyên. Ấm lên màu lục thẫm như tụ lại màu trà xanh trăm năm trên thân ấm.

dscf0446.jpg
Ấm Tuyền Lô có màu xanh lục như tụ lại màu trà xanh trăm năm trên thân ấm. Ảnh: Hoàng Ngọc

9Anh Thông chia sẻ: Những chiếc ấm anh sở hữu chỉ là những loại rất bình thường của dòng ấm tử sa. Nhưng giá trị của ấm không phụ thuộc vào tiền bạc mà nằm ở thời gian và sự gắn bó, ở quá trình nuôi ấm của mỗi người.

Mỗi chiếc ấm đều được anh chăm chút như một người bạn, chỉ dùng nước sạch rửa ấm và tráng ấm bằng nước sôi trước khi pha. Dùng lâu, chiếc ấm lên nước bóng mịn, đó cũng chính là quá trình “dưỡng ấm”. Mỗi lần chạm tay vào thân ấm bóng mịn phảng phất hương trà như được chạm vào một lớp thời gian đã lặng lẽ thấm qua bao cuộc trà cùng những người bạn tâm giao.

dscf0767.jpg
Mỗi loại trà một ấm riêng cũng là cách dùng ấm của anh Cao Thanh Dũng để giữ hương vị tinh khiết của trà. Ảnh: Hoàng Ngọc

“Mỗi loại trà một ấm riêng” cũng là nguyên tắc bất di bất dịch của anh Cao Thanh Dũng (20 Nay Der, TP. Pleiku). Anh Dũng sở hữu những chiếc ấm quý như: Tiếu Anh, Minh Lư, Song Tuyền Lục Trúc, Như Ý… Trong đó, ấm dáng Như Ý màu vàng mỡ gà có giá gần 30 triệu đồng được anh yêu thích nhất, chỉ dành riêng để pha bạch trà. Anh nói ấm nào trà nấy chính là cách để giữ được hương vị tinh khiết của trà.

Anh Dũng cũng rất cẩn thận trong khâu “dưỡng ấm”: rửa bằng nước sạch, sau đó cho vào máy sấy ở nhiệt độ phù hợp. Với anh, chiếc ấm không chỉ là dụng cụ pha trà mà còn là một tác phẩm nghệ thuật tinh tế, mang vẻ đẹp vượt thời gian.

dscf0786-412.jpg
Ấm Như Ý có màu sắc trang nhã thường được chủ nhân dùng để pha bạch trà. Ảnh: Hoàng Ngọc

Thuộc thế hệ 9X nhưng anh Dũng khá hoài cổ. Anh còn làm một phòng trà trang nhã, hướng ra khu vườn yên tĩnh với những gốc bonsai. Về đêm, nguyệt quế trong vườn đẫm hương, len lỏi vào không gian thưởng trà.

Bên trong phòng trà nổi bật là bức tượng gỗ lũa thần trà Lục Vũ-một học giả uyên bác đời nhà Đường, người được mệnh danh là “Trà thánh”. Ông đã viết “Trà Kinh”-bộ sách đầu tiên về trà trong lịch sử nhân loại. Trong đó, ông không chỉ dạy cách nấu nước, chọn lá mà còn nhấn mạnh đến dụng cụ và tâm thế. Người uống phải tĩnh tại, tâm an mới có thể cảm được trọn vẹn vị trà.

Với anh Dũng, cũng như nhiều người mê trà khác, họ vẫn luôn mang tinh thần ấy trong mỗi cuộc trà. Ở đó, chiếc ấm là người bạn thầm lặng kết nối con người với phẩm chất của các loại trà.

“Tái sinh vụn vỡ”

Thú chơi ấm không tránh khỏi những lúc “vụn vỡ”. Anh Dũng từng mua được chiếc ấm dáng đài sen độc đáo với giá gần 20 triệu đồng. Ấm có dáng hệt như một đài sen già úp ngược từ màu sắc đến hình dáng, nắp ấm mang hình dáng cuống sen. Người thân không biết đó là chiếc ấm đất mà nghĩ là vật trưng bày nên khi cầm lên đã lỡ tay làm rơi vỡ chiếc nắp.

Đó cũng là chiếc ấm được nghệ nhân làm với số lượng hạn chế, chỉ vài bản trên thị trường. Anh Dũng vẫn cất giữ chiếc ấm không hoàn hảo và tìm cách để tái sinh vụn vỡ cho nắp ấm. Đối với người chơi ấm đất, những tai nạn đó là một phần không thể tránh khỏi.

vet-han-gan-tren-quai-am-bao-xuan-mai-khong-lam-mat-di-ve-dep-cua-am.jpg
Vết hàn gắn có màu vàng nhạt trên thân ấm Báo Xuân Mai như kể lại câu chuyện của chiếc ấm được người dùng nâng niu. Ảnh: Hoàng Ngọc

Còn anh Thông cũng từng bị bể 2 chiếc ấm quý. Chiếc ấm Báo Xuân Mai bể quai được anh gửi vào TP. Hồ Chí Minh để gắn lại theo nghệ thuật Kintsugi-kỹ thuật hàn gắn gốm sứ truyền thống của người Nhật. Vết hàn gắn có màu vàng nhạt ấy không làm mất đi thẩm mỹ, ngược lại như một “vết sẹo đẹp” kể lại câu chuyện của chiếc ấm quý.

“Đôi khi cuộc sống cũng làm ta tan vỡ thành nhiều mảnh. Nhưng nếu biết cách tái sinh, nó lại càng đẹp hơn”-anh Thông chia sẻ. Chiếc ấm còn lại bị vỡ nát là ấm Liên Tử nhưng anh không nỡ vứt đi mà cẩn thận cất vào chiếc túi vải đặt cạnh những chiếc ấm nguyên vẹn, bởi đó cũng là chiếc ấm anh rất quý.

tra-nao-am-nay-ne-co-rat-nhieu-dang-am-phu-hop-de-pha-tung-loai-tra-khac-nhau.jpg
Một góc ấm tại Tâm Việt Trà. Ảnh: Hoàng Ngọc

Anh Nguyễn Quốc Tuân-Chủ cửa hàng Tâm Việt Trà (45/7 Phan Đình Giót, TP. Pleiku), một trong những người có thâm niên bán trà cụ ở phố núi cũng từng chứng kiến nhiều chuyện “vụn vỡ” éo le. Có khách hàng mua ấm giá 20 triệu đồng, về giấu vợ chỉ nói giá 500 ngàn đồng. Vợ đem rửa làm bể vòi, anh chỉ biết... ngậm bồ hòn chứ không dám nói thật. Với người chơi ấm, đôi khi giá trị không nằm ở tiền bạc mà đó còn là một dáng ấm rất khó tìm lại.

Anh Tuân cho biết thêm: Phàm những người mê trà đều mê ấm. Thú chơi ấm hiện nay không chỉ giới hạn trong lớp trung niên mà đã lan sang thế hệ 9X, thậm chí gen Z. Những chiếc ấm không còn là món đồ xưa cũ mà trở thành biểu tượng của sự chỉn chu trong thưởng trà và chiều sâu tinh thần của người uống trà.

Trong thời buổi mà mọi thứ đều có thể thay mới bằng công nghệ, những người như anh Thông, anh Dũng… vẫn chọn nâng niu một vết nứt, một nắp ấm vỡ, một mùi trà lưu hương qua thời gian. Bởi lẽ họ biết, có những thứ càng dùng lâu, càng sinh hương.

Có thể bạn quan tâm

Phim truyền hình Việt trẻ hóa

Phim truyền hình Việt trẻ hóa

Nhiều diễn viên gen Z, thậm chí chưa qua đào tạo chuyên nghiệp hoặc lần đầu đóng phim, được giao ngay vai chính trên màn ảnh nhỏ. Làn gió mới này cũng đặt ra thách thức về năng lực diễn xuất và khả năng tạo dấu ấn lâu dài.

“Gia Lai - Những sắc màu văn hóa”

“Gia Lai - Những sắc màu văn hóa”

(GLO)- Những nét đẹp trong đời sống, văn hóa truyền thống cùng nhiều di sản đặc sắc của cộng đồng các dân tộc trên địa bàn tỉnh Gia Lai được giới thiệu trong triển lãm tại Bảo tàng Pleiku (phường Pleiku, tỉnh Gia Lai) từ ngày 6 đến 8-11, hứa hẹn mang đến cho người xem nhiều điều thú vị.

Âm vang Festival Cồng chiêng 2026

Âm vang Festival Cồng chiêng 2026

(GLO)- Sau 10 ngày diễn ra, Festival Cồng chiêng - Tuần lễ Hoa dã quỳ - Núi lửa Chư Đang Ya năm 2026 đã bế mạc vào ngày 8-11. Sự kiện để lại dư âm khó quên về một cuộc hội tụ di sản quy mô, mang chiều sâu bản sắc cùng nhiều hoạt động giao lưu văn hóa - nghệ thuật, triển lãm, trải nghiệm hấp dẫn.

Ban Tổ chức Festival Cồng chiêng Gia Lai 2026 tri ân những đóng góp vào sự thành công của lễ hội

Ban Tổ chức Festival Cồng chiêng Gia Lai 2026 tri ân những đóng góp vào sự thành công của lễ hội

(GLO)- Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai trân trọng giới thiệu Thư cảm ơn của Ban Tổ chức Festival Cồng chiêng Gia Lai 2026 gửi đến các đại biểu, đoàn nghệ nhân, tổ chức, cá nhân, cơ quan báo chí và nhân dân đã quan tâm, đồng hành, góp phần làm nên thành công cho lễ hội.

Dấu xưa miền nhớ

Dấu xưa miền nhớ

(GLO)- Đầu ngõ, gió mai ùa về, thốc từng cơn mát lạnh. Một ngày cuối tháng, ông tôi vác rựa vào làng đồng bào dân tộc thiểu số. Tôi lon ton chạy theo ông, bóng nắng băng ngang qua con đường nhựa dẫn vào ngõ đất dài lêu nghêu. Gió mơn man, nắng ấm vàng nhảy nhót trên tán lá xào xạc.

Phim ngắn đi đường dài

Phim ngắn đi đường dài

Sự nở rộ của các sân chơi điện ảnh cùng sự cởi mở của nhà sản xuất, nhà đầu tư đang mở thêm cơ hội để phim ngắn vượt khỏi khuôn khổ thử nghiệm. Từ dấu ấn tại các liên hoan phim đến những dự án được phát triển thành tác phẩm chiếu rạp, nhiều nhà làm phim trẻ đang có thêm con đường để khẳng định mình.

Những "mầm xanh" lớn lên cùng di sản

Những "mầm xanh" lớn lên cùng di sản

(GLO)- Bảo tồn di sản không chỉ là gìn giữ những giá trị đã có, mà còn là trao truyền để các thế hệ tiếp nối. Tại Festival Cồng chiêng 2026, sự tham gia của khoảng 80 nghệ nhân nhí cho thấy văn hóa truyền thống đang được tiếp nhận, thực hành và nuôi dưỡng từ những “mầm xanh” của buôn làng.

Phố Núi âm vang cồng chiêng

Phố Núi âm vang cồng chiêng

(GLO)- Từ ngày 6 đến 8-11, trong khuôn khổ Festival Cồng chiêng - Tuần lễ Hoa dã quỳ - Núi lửa Chư Ðang Ya năm 2026, 39 đội nghệ nhân trong và ngoài tỉnh Gia Lai cùng góp mặt trong chương trình “Giao lưu văn hóa truyền thống các dân tộc”, lễ hội đường phố và “Ðêm hội cồng chiêng”.

null