Tại khu vực Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật, trên đồng cỏ xanh mướt giữa rừng nguyên sinh, đàn hươu sao với bộ lông vàng nâu điểm đốm trắng nhởn nhơ dưới những vệt nắng xuyên qua tán lá. Thảng hoặc, vài chú hươu sao con ngẩng cao đầu nhìn du khách rồi lại thong dong dưới tán rừng.
“Trạm chữa lành” giữa rừng xanh
Ông Ngô Văn Thắng - Giám đốc Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh - cho hay: Khu vực rộng khoảng 10 ha này trước đây vốn là đồng cỏ nằm giữa Vườn Quốc gia, là nơi sinh sống phổ biến của nhiều loài hươu, nai. Theo thời gian, các loài động vật dần vắng bóng trong tự nhiên.
Vì vậy, khi tiếp nhận các cá thể hươu sao quý hiếm, đơn vị quyết định biến không gian này thành khu nuôi bán hoang dã để chăm sóc, bảo tồn và phục hồi sinh cảnh.
Ông Trần Văn Thụ - Giám đốc Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật - nhớ lại: Năm 2013, đơn vị tiếp nhận 3 cá thể hươu sao gầy yếu. Đến năm 2020, thêm hơn 20 cá thể hươu và nai được bàn giao về chăm sóc trong khu bán hoang dã giữa vùng lõi rừng già. Những ngày đầu, đàn hươu gần như kiệt quệ sau thời gian dài bị nuôi nhốt. Nhiều con mắc bệnh ngoài da, rối loạn tiêu hóa và luôn trong trạng thái căng thẳng.
“Công việc của những người làm công tác bảo tồn không chỉ là chữa bệnh mà còn phải giúp chúng dần tìm lại tập tính hoang dã” - ông Thụ chia sẻ. Nhờ môi trường bán hoang dã và chế độ chăm sóc phù hợp, đàn hươu dần hồi phục và phát triển lên khoảng 40 con. Những chú hươu sao con liên tục được sinh ra khỏe mạnh giữa đại ngàn.
Sự xuất hiện của khu bán hoang dã rộng 10 ha đã đặt nền móng cho “trạm chữa lành” giữa rừng xanh. Chỉ với 6 cán bộ, nhân viên, trong đó có 2 bác sĩ thú y, Trung tâm đang đảm nhận việc tiếp nhận, cứu chữa, phục hồi và tái thả về môi trường tự nhiên nhiều loài động vật nguy cấp, quý, hiếm.
Địa điểm tái thả cũng phải được lựa chọn phù hợp với đặc tính sinh thái của từng loài. “Rái cá phải được thả ở khu vực có suối lớn để tìm thức ăn. Các loài khỉ, vượn phải tìm đúng địa bàn có đàn hoang dã để hòa nhập cộng đồng. Đó là sự cần thiết trong công tác bảo tồn, gìn giữ và phát triển giống loài” - ông Thụ nói.
Sự tỉ mỉ, tâm huyết đó giúp Trung tâm tiếp nhận, cứu chữa, phục hồi và tái thả thành công từ 50 - 70 cá thể động vật nguy cấp, quý, hiếm về môi trường tự nhiên mỗi năm.
Điểm du lịch sinh thái hấp dẫn
Chính những câu chuyện hồi sinh đầy nhân văn ấy đã tạo nên sức hút riêng cho Trung tâm Cứu hộ, Bảo tồn và Phát triển sinh vật. Nhiều năm nay, nơi đây trở thành điểm trải nghiệm sinh thái hấp dẫn với du khách, học sinh và những người yêu thiên nhiên khi đến với Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh.
Nhiều du khách thích thú khi được tận mắt quan sát đàn hươu sao trong môi trường bán hoang dã, lắng nghe câu chuyện về hành trình cứu hộ và tái sinh của các loài động vật quý, hiếm. Theo chị Vũ Thị Chinh - hướng dẫn viên của Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh, điều tạo nên sự khác biệt của tour trải nghiệm này không chỉ là cảnh quan sinh thái nguyên sơ mà còn ở những giá trị giáo dục về thiên nhiên và bảo tồn động vật hoang dã.
Ngoài đàn hươu sao, nhiều du khách, đặc biệt là trẻ em, thích thú khi được giới thiệu về loài vượn đen má hung Trung Bộ - loài linh trưởng được ví như “ca sĩ của rừng xanh”. Những câu chuyện về tập tính, cách giao tiếp hay hành trình phục hồi của chúng mang đến cho du khách những trải nghiệm gần gũi và trực quan về thế giới hoang dã.
Chị Nguyễn Thị Hạnh (ở xã Biển Hồ) chia sẻ: “Tôi đã đến đây nhiều lần và đều cảm thấy như được “chữa lành” và làm mới lại chính mình. Khi tận mắt nhìn đàn hươu sao sống trong môi trường bán hoang dã, tôi cảm nhận rõ sự bình yên, hài hòa giữa các loài động vật với thiên nhiên. Không gian nơi đây cũng mang lại sự thư thái cho du khách”.
Vườn Quốc gia Kon Ka Kinh hiện là một trong những khu rừng nguyên sinh quý giá nhất Tây Nguyên với diện tích gần 42.000 ha, trong đó, phần lớn là rừng tự nhiên. Năm 2003, nơi đây được công nhận là Vườn Di sản ASEAN nhờ giá trị đa dạng sinh học đặc biệt.
Sự kết hợp giữa công tác cứu hộ động vật và phát triển du lịch sinh thái đã lan tỏa thông điệp bảo vệ thiên nhiên thông qua những trải nghiệm gần gũi giữa đại ngàn xanh thẳm.
