Rọi đường tìm chữ

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Những phụ nữ ở thung lũng Măng Bút dù đã đến cái tuổi làm bà, làm mẹ nhưng mới bắt đầu làm quen với con chữ. Đôi tay thô ráp chỉ quen việc ruộng đồng nay cứ lóng ngóng với mấy con chữ ê, a.

Ngượng nghịu khi cầm bút

6 giờ tối, khi hàng trăm nóc nhà ở thôn Đắk Chun (xã Măng Bút, H.Kon Plông, Kon Tum) đã lên đèn, từng cơn gió lạnh ào tới, bà Y Phiên (54 tuổi) đội chiếc đèn pin, tay cầm cây bút chì cùng tập vở, rời căn nhà êm ấm. Hôm nay là tuần thứ 2 bà tới lớp.

Con đường liên thôn cũng đã lác đác những bóng người. Những người bà, người mẹ chưa từng cầm bút, hôm nay họ quyết tâm đi học. Bà Phiên bật sáng chiếc đèn đội đầu, rọi từng bước trên vuông sân nhấp nhô rồi hòa vào dòng người đang nói chuyện xôn xao.


 

 Chị Y Phên mong muốn đi học để con cái không xấu hổ với bạn bè. Ảnh: Đức Nhật
Chị Y Phên mong muốn đi học để con cái không xấu hổ với bạn bè. Ảnh: Đức Nhật


Cách đó gần 1 cây số, cổng Trường Phổ thông dân tộc bán trú cấp 1-2 Măng Bút treo 1 bóng đèn tù mù. Lớp học của họ được trưng dụng từ phòng của các cháu lớp 1 học ban ngày.

Ở cửa lớp, cô giáo Đinh Ái Nga (giáo viên lớp 1) đã đợi sẵn để điểm danh từng người. Lớp học có 32 người, hôm nay có 5 học viên vắng mặt. Theo cô Nga, lớp học này toàn là phụ nữ. Tất cả đều ở cái tuổi đã làm bà, làm mẹ. Trước đây, vì hoàn cảnh khó khăn nên họ chẳng được đến trường. Bây giờ, được sự quan tâm của các cấp chính quyền, lớp học xóa mù chữ được mở ra, họ mới mạnh dạn đăng ký đi học.

 

 Bà Y Phiên (54 tuổi) là học viên lớn tuổi nhất lớp. Ảnh: Đức Nhật
Bà Y Phiên (54 tuổi) là học viên lớn tuổi nhất lớp. Ảnh: Đức Nhật


Cô Nga kể, những ngày đầu dạy chữ cho các chị, các mẹ, cô giáo cũng không khỏi bỡ ngỡ vì chẳng biết xưng hô thế nào cho phải. Còn các chị, các cô hằng ngày chỉ quen việc đồng áng, hôm nay mới cầm bút nên không khỏi ngượng nghịu.

“Nếu như các cháu nhỏ, tay còn mềm mại, mình dễ uốn nắn, thì đối với các cô, các chị việc cầm tay nắn chữ lại khó hơn nhiều. Bởi vậy không thể tránh khỏi những con chữ nguệch ngoạc, không thành hình, thành dáng. Mình cứ cố gắng hướng dẫn họ, dần dần thì con chữ cũng tròn thôi”, cô Nga nói.

Cháu lớp 3, bà lớp 1

Hơn nửa đời người, bà Phiên chỉ biết leo rừng, lên rẫy. Đôi tay thô ráp, suốt ngày chỉ quen cầm cán cuốc, chuôi rựa nay cứ lóng ngóng với những chữ ê a. Những công việc gia đình đã chiếm hết thời gian, khiến bà Phiên nghĩ rằng việc học hành không dành cho phụ nữ.

Khi con cái đã thành đạt, cháu nội, cháu ngoại đã học đến phép nhân, chia; có một ngày đứa cháu đem bài tập về nhà hỏi bà cách giải. Bố mẹ chúng không có thời gian chỉ bài cho con. Đấy là lúc bà Phiên hiểu ra mình cần phải đi học.

“Cháu mình học đến lớp 3 rồi. Có nhiều lúc cô giáo ra bài khó, bố mẹ nó thì lên rẫy, lên nương, nó không biết làm nên về hỏi mình, mình có biết chữ đâu mà dạy. Nói là không biết thì xấu hổ với cháu lắm. Nên mình muốn đi học để sau này cháu hỏi còn biết mà chỉ”, bà Phiên ngại ngần giải thích lý do đi học.

Cuối tháng 11.2022, H.Kon Plông triển khai lớp học xóa mù chữ. Không chờ đến lúc cán bộ tìm đến nhà, bà Phiên liền xung phong đi học.

Ngồi một góc cuối lớp, chị Y Điêu (35 tuổi) thỉnh thoảng lại lấy tay che đi những chữ cái nguệch ngoạc của mình. Năm nay con gái út vào lớp 1, mỗi lúc mẹ rảnh rỗi nó lại hỏi mẹ về bài tập. Thế nhưng, chị Điêu một chữ bẻ đôi cũng không biết thì dạy con thế nào được. Chị Điêu kể: “Mấy bữa nay mình đi học được cô dạy cho nhiều chữ lắm. Có lúc quên, không biết viết thế nào mình đành gọi con đến hỏi bài. Con gái cầm tay mình viết lại các chữ cái, thế là hai mẹ con cùng nhau học”.

 

Chị Y Định muốn đi học để biết viết tên mình. Ảnh: Đức Nhật
Chị Y Định muốn đi học để biết viết tên mình. Ảnh: Đức Nhật


Học để biết viết tên mình

Mấy hôm rồi, cứ đến cuối giờ chiều chị Y Định (40 tuổi) lại sốt sắng thúc chồng kiểm tra đồng hồ. Tay vẫn chắc cây cuốc nhưng mắt chị cứ dõi theo ánh mặt trời đang ngả dần về hướng tây. Chị Định sợ muộn giờ đến lớp. Sau bữa cơm tối, chị Định tranh thủ ôn lại những chữ cái đã được học đêm hôm qua. Sau khi nhớ rõ những chữ cái cô giáo đã dạy, chị liền ôm theo sách vở ra lớp.

 

Hỗ trợ 500.000 đồng

Theo ông Võ Xuân Tựu, Phó trưởng phòng GD-ĐT H.Kon Plông, trên địa bàn có 4 lớp xóa mù chữ được mở ra tại các xã Đăk Ring, Măng Bút, Hiếu và Ngọk Tem. Các lớp này thu hút 116 học viên tham gia. Tất cả học viên đều là người dân tộc thiểu số có độ tuổi từ 20 đến 69. “Để thuận lợi trong công tác dạy học, Phòng GD-ĐT đã phối hợp với các trường trên địa bàn phân công giáo viên dạy và bố trí về cơ sở vật chất. Sau khi hoàn thành khóa học (một khóa học kéo dài 16 tháng), mỗi học viên sẽ được hỗ trợ 500.000 đồng để động viên, khích lệ tinh thần bà con cố gắng học tập để biết đọc, biết viết”, ông Tựu cho biết thêm.


Ngày trước, nhà đông anh em, bố mẹ lại nghèo, nên chị Định đành phải nhường cho các em trai đi học. Sau này con cái được đến trường, mỗi khi chúng ngồi học bài, nhìn thấy những ký tự loằng ngoằng trên giấy trắng, chị cũng ước mơ mình được biết chữ. Chị cũng rất tò mò không biết rằng cái tên của mình được viết ra sao. Thế rồi, khi lớp học xóa mù chữ được tổ chức, chị Định liền xung phong đi học. “Học để biết viết tên mình”, chị Định cười nói.

Ngồi ngay ngắn ở bàn đầu, chị Y Phên (38 tuổi) chăm chú nhìn chữ mẫu của cô giáo rồi nắn nót từng chữ lên vở. Chị Phên có 2 con, trong đó 1 người đang là sinh viên Trường ĐH Sư phạm Huế. “Mình quyết tâm đi học để con cái không xấu hổ với bạn bè”, chị Phên tâm sự.

Theo Đức Nhật (TNO)

Có thể bạn quan tâm

Ngày mới bên sông Pô Cô

E-magazine Ngày mới bên sông Pô Cô

(GLO)- Sớm mai ở Ia Krái, dòng Pô Cô uốn lượn như dải lụa bạc giữa mênh mông cây cối. Nước sông lăn tăn, gợn sóng nhỏ vỗ vào bãi cát vàng, len qua vườn rẫy, tạo thành một bản hòa ca của thiên nhiên và con người.

Giữ cây thuốc quý giữa đại ngàn An Toàn

Giữ cây thuốc quý giữa đại ngàn An Toàn

(GLO)- Tự xa xưa người Bahnar ở đại ngàn An Toàn (tỉnh Gia Lai) đã biết sử dụng nhiều loài cây rừng để làm thuốc chữa bệnh. Kinh nghiệm được chắt lọc qua nhiều thế hệ, không chỉ chăm sóc sức khỏe cộng đồng mà còn thể hiện sự am hiểu sâu sắc về tự nhiên, góp phần gìn giữ giá trị y học dân gian.

Xây dựng thế trận lòng dân nơi tà đạo "Hà Mòn" đi qua - Kỳ cuối: Xây dựng thế trận lòng dân- tường lửa ngăn tà đạo

E-magazine Xây dựng thế trận lòng dân nơi tà đạo "Hà Mòn" đi qua - Kỳ cuối: Xây dựng thế trận lòng dân- tường lửa ngăn tà đạo

(GLO)- Ba đối tượng cốt cán cuối cùng của tà đạo “Hà Mòn” bị bắt giữ tại khu vực núi Jơ Mông (giáp ranh xã Hra và xã Lơ Pang) vào ngày 19-3-2020 đã đánh dấu bước ngoặt quan trọng, khép lại hành trình đấu tranh kéo dài hơn một thập kỷ.

'Sói biển' Lý Sơn và hành trình nối biển ra Hoàng Sa

'Sói biển' Lý Sơn và hành trình nối biển ra Hoàng Sa

Ở đặc khu Lý Sơn (Quảng Ngãi), lão ngư Dương Minh Thạnh được nhiều ngư dân gọi là “lão ngư Hoàng Sa” bởi có công “nối biển” Lý Sơn ra quần đảo Hoàng Sa. Ông còn được mệnh danh là “sói biển” Lý Sơn, bởi sức vươn khơi dẻo dai, từng 5 lần thoát chết thần kỳ giữa bão biển.

Xây dựng thế trận lòng dân nơi tà đạo "Hà Mòn" đi qua - Kỳ 3: Gieo lại niềm tin trên đất cũ

E-magazine Xây dựng thế trận lòng dân nơi tà đạo "Hà Mòn" đi qua - Kỳ 3: Gieo lại niềm tin trên đất cũ

(GLO)- Khi tà đạo “Hà Mòn” tan biến, trên những buôn làng ở xã Hra, xã Đak Pơ, niềm tin làm giàu đang được gieo lại từ chính mảnh đất cũ. Nhờ sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền, lực lượng chức năng cùng ý chí vươn lên của người dân, những vùng đất này đang chuyển mình mạnh mẽ. 

Xây thế trận lòng dân từ sâu rễ bền gốc nơi tà đạo Hà Mòn đi qua

E-magazine Xây dựng thế trận lòng dân nơi tà đạo Hà Mòn đi qua - Kỳ 2: Tỉnh ngộ sau chuỗi ngày tối tăm

(GLO)- Phía sau những lời hứa hẹn mơ hồ về một cuộc sống sung túc không cần lao động. Ở một số buôn làng, những mái nhà vốn yên ấm bị xáo trộn. Chỉ khi cấp ủy, chính quyền, lực lượng chức năng kiên trì vận động, nhiều người mới dần nhận ra sự thật, tỉnh ngộ và quay về với cuộc sống bình thường.

Xây dựng thế trận lòng dân nơi tà đạo “Hà Mòn” đi qua - Kỳ 1: Nơi bóng tối tà đạo “Hà Mòn” đi qua

E-magazine Xây dựng thế trận lòng dân nơi tà đạo “Hà Mòn” đi qua - Kỳ 1: Nơi bóng tối tà đạo “Hà Mòn” đi qua

(GLO)- Có một thời, ở những ngôi làng Bahnar như Kret Krot (xã Hra), Kuk Kôn, Kuk Đak (xã Đak Pơ), nhịp sống bình yên bỗng chùng xuống. Tà đạo Hà Mòn như một “cơn gió độc” quét qua, để lại phía sau sự im ắng nặng nề, len lỏi vào từng mái nhà, khiến buôn làng trở nên khép kín, u ám.

Bấp bênh xóm chài vùng biên

Bấp bênh xóm chài vùng biên

(GLO)- Xóm chài trên mặt hồ thủy điện Sê San (làng Tăng, xã Ia O) hiện có 17 hộ với 58 nhân khẩu, đến từ các tỉnh ở miền Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ. Không đất ở, thiếu giấy tờ tùy thân, họ tự dựng nhà bè, bám lấy con nước để mưu sinh.

Bám rừng giữ “báu vật” giáng hương

Bám rừng giữ “báu vật” giáng hương

(GLO)- Ẩn giữa rừng sâu xã Krong (tỉnh Gia Lai), những căn lán nhỏ được dựng ngay dưới gốc giáng hương cổ thụ. Đó là nơi lực lượng bảo vệ rừng ăn ngủ, thay nhau canh giữ từng cây hương quý - những “báu vật” của đại ngàn.

Bộ đội Biên phòng lan tỏa không khí bầu cử nơi biên giới

Bộ đội Biên phòng lan tỏa không khí ngày hội lớn của toàn dân nơi biên giới

(GLO)- Những ngày cận kề cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Ia Mơ (tỉnh Gia Lai) phối hợp với chính quyền, già làng, người uy tín đến từng làng tuyên truyền, vận động bà con sẵn sàng tham gia ngày hội lớn của toàn dân.

Đội SOS Long Hải: Giữ bình yên cho những cung đường

Đội SOS Long Hải: Giữ bình yên cho những cung đường

Khi phố xá đã lên đèn và nhiều gia đình yên giấc, trên những tuyến đường thuộc xã Long Hải (TPHCM) vẫn có những ánh đèn xe lặng lẽ di chuyển. Đó là ánh đèn của Đội SOS Long Hải - nhóm thanh niên tình nguyện đã suốt 7 năm qua hỗ trợ người dân gặp sự cố giao thông trong đêm.

Cán bộ trại giam động viên, chia sẻ với phạm nhân.

Tình người sau cánh cổng trại giam

(GLO)- Từ những câu chuyện rất thật của người trong cuộc, có thể thấy tính nhân văn trong công tác giáo dục, cải tạo phạm nhân tại Trại tạm giam số 1, Công an tỉnh Gia Lai. Đó là nơi cán bộ, chiến sĩ đang kiên trì cảm hóa những người lầm lỗi bằng trách nhiệm và lòng nhân ái.

Vị linh mục hiến kế chống Pháp

Vị linh mục hiến kế chống Pháp

(GLO)- “Chuyện giặc Pháp xâm lăng ngang ngược, xin ra lịnh cho người có đạo giúp nước lập công, ai phản nghịch sẽ giết cả họ. Kẻ có đạo dù có thịt nát xương tan cũng cố báo đền ơn nước, quyết chẳng hai lòng”.

“Thần y trị điểu”

“Thần y trị điểu” ở An Khê

(GLO)- Hàng chục năm qua, căn nhà của anh Hoàng Huy (SN 1992, ở tổ 1, phường An Khê, tỉnh Gia Lai) luôn ríu rít tiếng chim. Ở đó, anh Huy âm thầm cứu chữa cho hàng trăm chú chào mào mắc bệnh từ khắp nơi gửi về.

null