Truyền thống anh hùng tiếp tục được hun đúc thành động lực phát triển, mở ra tương lai giàu đẹp cho vùng đất ven biển giàu tiềm năng.
Nơi ghi dấu nhiều chiến công
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, vùng căn cứ núi Bà thuộc địa bàn thị trấn Cát Tiến và các xã Cát Hải, Cát Thành (huyện Phù Cát cũ) - nay là xã Cát Tiến, giữ vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng, ghi dấu tinh thần chiến đấu kiên cường của quân và dân Bình Định.
Quần thể núi Bà gồm 66 đỉnh núi lớn nhỏ với những khối đá mang hình thù độc đáo, xen giữa rừng cây, suối chảy và các triền núi uốn lượn, tạo nên cảnh quan hùng vĩ.
Theo đồng chí Trần Văn Nhẫn - nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội khóa IX, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định, không chỉ có giá trị về thiên nhiên, vùng căn cứ núi Bà còn là địa danh gắn liền với những trang sử hào hùng của quân và dân Bình Định trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước.
Địa hình núi Bà thuận lợi cả đường bộ lẫn đường thủy, tạo điều kiện cho việc vận chuyển người, lương thực và vũ khí. Về quân sự, đây vừa là vị trí phòng ngự chiến lược vững chắc, vừa là bàn đạp tiến công khi thời cơ đến. Vì vậy, từ rất sớm, núi Bà được chọn làm căn cứ địa cách mạng của khu Đông tỉnh Bình Định.
Từ căn cứ này, Tỉnh ủy đã chỉ đạo phong trào kháng chiến, tổ chức huấn luyện LLVT, đào tạo cán bộ cơ sở. Chính vì vậy, Mỹ - ngụy đã nhiều lần huy động lực lượng lớn bao vây, càn quét, đánh phá nhằm triệt phá căn cứ cách mạng.
Trước tình thế đó, tại căn cứ núi Bà, Tỉnh ủy đã lãnh đạo quân và dân nổi dậy làm nên cuộc “Đồng khởi khu Đông” tháng 7-1964, tạo thế đứng vững vàng trong cuộc đối đầu với quân viễn chinh Mỹ và tay sai. Bằng “3 mũi giáp công”, kết hợp đấu tranh chính trị với đấu tranh vũ trang, quân và dân ta từng bước phá thế kìm kẹp, làm thất bại nhiều âm mưu của địch.
Trong mưa bom, bão đạn, núi Bà như người mẹ hiền che chở lực lượng cách mạng, trở thành căn cứ địa vững chắc và là bàn đạp cho nhiều đợt tiến công quan trọng, nhất là trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968 và cuộc Tổng tiến công, nổi dậy mùa Xuân năm 1975, góp phần giải phóng tỉnh Bình Định.
Nhiều người con ưu tú của quê hương đã ngã xuống trên dãy núi này. Vì thế, núi Bà trở thành biểu tượng của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, là ngọn lửa truyền thống nhắc nhở các thế hệ hôm nay tiếp tục vững bước trên con đường mà Đảng và Bác Hồ đã lựa chọn.
Với ý nghĩa lịch sử to lớn đó, năm 1994, Khu căn cứ núi Bà được xếp hạng Di tích lịch sử và thắng cảnh cấp quốc gia. Năm 2010 và 2011, tỉnh tiếp tục xây dựng Tượng đài Chiến thắng núi Bà nhằm tri ân những người đã hy sinh vì độc lập dân tộc, đồng thời giáo dục truyền thống yêu nước cho thế hệ trẻ.
Đổi thay từng ngày
Hơn nửa thế kỷ sau chiến tranh, vùng đất từng chịu nhiều bom đạn nay đang đổi thay từng ngày. Tuyến đường ven biển hiện đại chạy qua xã Cát Tiến hòa cùng vẻ đẹp hoang sơ của biển xanh, đồi cát và núi non kỳ vĩ tạo nên diện mạo mới cho địa phương.
Những khu đất cát trắng hoang hóa ngày nào nay đã nhường chỗ cho các dãy nhà khang trang, khu thương mại, dịch vụ sầm uất. Các điểm đến như Linh Phong thiền tự, khu dã ngoại Trung Lương cùng những bãi biển trong xanh, mũi đá, đồi cát thơ mộng trở thành điểm đến hấp dẫn du khách trong và ngoài nước.
Cùng với tuyến đường ven biển, các tuyến giao thông quan trọng như QL 19B, đường trục Khu kinh tế Nhơn Hội nối dài, đường Cát Tiến - Diêm Vân… đã được đầu tư đồng bộ, kết nối Cát Tiến với Cảng hàng không Phù Cát, Khu kinh tế Nhơn Hội và hệ thống đô thị, cảng biển phía Đông tỉnh. Đây là động lực quan trọng để địa phương phát triển thương mại, dịch vụ, logistics và du lịch.
Ông Võ Thanh Sang (thôn Chánh Oai) chia sẻ: “Cát Tiến trước đây thừa nắng gió, thiếu nước, cát trắng mênh mông. Nay hạ tầng được đầu tư bài bản, giao thương thuận lợi, đất đai có giá trị hơn, cơ hội làm ăn cũng nhiều hơn. Gia đình tôi đã xây nhà mới, kết hợp kinh doanh đồ gia dụng nên cuộc sống khá hơn trước”.
Nắm bắt cơ hội phát triển, nhiều hộ dân đã đầu tư xây dựng khách sạn, nhà nghỉ, mở nhà hàng, kinh doanh đặc sản biển, dịch vụ vận tải và du lịch, từng bước nâng cao thu nhập.
Với lợi thế về giao thương, cảnh quan biển đẹp cùng tiềm năng phát triển kinh tế biển, thương mại - dịch vụ và công nghiệp sạch, Cát Tiến đang trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư. Nhiều dự án như khu đô thị du lịch biển Cát Tiến, khu đô thị - thương mại - dịch vụ trung tâm Cát Tiến, khu nghỉ dưỡng cao cấp Cát Hải Bay, khu vui chơi Phú Hậu - Cát Tiến… đang tạo thêm động lực phát triển cho địa phương.
Chủ tịch UBND xã Cát Tiến Võ Văn Trịnh cho biết: Nhiệm kỳ 2020 - 2025, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân địa phương đã phát huy truyền thống cách mạng, đoàn kết, quyết liệt triển khai nhiều giải pháp phát triển KT-XH.
Nhờ đó, tốc độ tăng tổng giá trị sản xuất bình quân hằng năm đạt 14,6%; thu nhập bình quân đầu người gần 65 triệu đồng/năm. Quý I/2026, tổng giá trị sản phẩm ước đạt hơn 436 tỷ đồng, đạt 17,5% kế hoạch năm; thu ngân sách đạt hơn 85 tỷ đồng.
Hiện Cát Tiến được xác định là một trong những địa bàn trọng điểm phát triển KT-XH, giữ vai trò đầu mối kết nối Khu kinh tế Nhơn Hội với các vùng động lực của tỉnh.
Bí thư Đảng ủy xã Cát Tiến Nguyễn Văn Hưng cho hay: Thời gian tới, địa phương đang tập trung xây dựng bộ máy tinh gọn, phát triển chính quyền số, cải thiện môi trường đầu tư; đẩy mạnh thương mại, dịch vụ, du lịch; chuyển đổi cơ cấu cây trồng, phát triển nông nghiệp sạch, công nghệ cao; đầu tư hạ tầng giao thông, thủy lợi và hạ tầng số để tạo đà phát triển KT-XH.
Từ vùng đất từng oằn mình trong khói lửa chiến tranh, Cát Tiến hôm nay đang vươn lên mạnh mẽ bằng nội lực và khát vọng phát triển. Những con đường mở rộng, những công trình vươn cao và nhịp sống đổi thay từng ngày chính là sự tiếp nối xứng đáng bản hùng ca của vùng đất anh hùng.
