Gia Lai xử phạt 623 trường hợp khai thác khoáng sản trái phép

Quang cảnh buổi làm việc Ảnh: Nhật Hào.

Làm việc với đoàn giám sát có các đồng chí: Dương Mah Tiệp-Phó Chủ tịch UBND tỉnh, đại diện lãnh đạo các sở, ngành: Tài nguyên và Môi trường, Công thương, Xây dựng, Tài chính, Cục Thuế tỉnh và đại diện Văn phòng UBND tỉnh.

Báo cáo với đoàn giám sát, ông Lương Thanh Bình-Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường cho biết, thực hiện Luật Quy hoạch năm 2017 và các văn bản hướng dẫn liên quan, UBND tỉnh đã chỉ đạo sở Tài nguyên và Môi trường chủ trì, phối hợp với các sở, ngành liên quan và UBND các huyện, thị xã, thành phố rà soát, tổng hợp các khu vực mỏ gửi đơn vị tư vấn lập quy hoạch xây dựng phương án bảo vệ, thăm dò, khai thác và sử dụng khoáng sản trên địa bàn tỉnh để tích hợp vào quy hoạch tỉnh với 666 khu vực mỏ. Trong đó, có 128 khu vực mỏ đã được UBND tỉnh cấp phép thăm dò, khai thác; đã tổ chức đấu giá quyền khai thác khoáng sản các mỏ đã được Bộ Tài nguyên và Môi trường bàn giao là khu vực có khoáng sản phân tán, nhỏ lẻ; khoanh định, bổ sung mới 538 khu vực mỏ. Bên cạnh đó, Sở Tài nguyên và Môi trường chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan rà soát, tổng hợp các mỏ đất san lấp bổ sung vào quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản trên địa bàn tỉnh Gia Lai đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030 với 97 khu vực mỏ.

Ngoài ra, trên địa bàn tỉnh có 85 giấy phép khai thác khoáng sản còn hiệu lực, trong đó, thẩm quyền cấp phép của Bộ Tài nguyên và Môi trường là 2 mỏ, thẩm quyền cấp phép của UBND tỉnh là 83 mỏ. Trên cơ sở kế hoạch thanh tra, kiểm tra hàng năm UBND tỉnh phê duyệt, giai đoạn 2017-2022, Sở Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp với các cơ quan, chính quyền địa phương thanh tra, kiểm tra tình hình hoạt động khai thác khoáng sản, sử dụng khoáng sản của 47 tổ chức, cá nhân, địa bàn hoạt động. Kết quả, từ năm 2017-2022, trên địa bàn tỉnh đã xử phạt vi phạm hành chính đối với 623 trường hợp với tổng số tiền hơn 6 tỷ đồng (trong đó, UBND tỉnh xử phạt 7 trường hợp, Thanh tra Sở Tài nguyên và Môi trường xử phạt 17 trường hợp, UBND các huyện, thị xã, thành phố và Công an tỉnh xử phạt 599 trường hợp); tịch thu nhiều tang vật liên quan.

Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh Gia Lai Trương Văn Đạt phát biểu tại buổi làm việc. Ảnh: Nhật Hào

Tại buổi làm việc, đoàn giám sát đã yêu cầu UBND tỉnh và các sở, ban, ngành liên quan giải trình một số nội dung về việc thanh tra trách nhiệm trong công tác quản lý, bảo vệ tài nguyên khoáng sản của người đứng đầu sở ngành liên quan và các địa phương; việc phân cấp, phân quyền trong quản lý, bảo vệ khai thác khoáng sản; công tác phối hợp trong bảo vệ khoáng sản chưa khai thác, khoáng sản tại khu vực giáp ranh, công tác thanh-kiểm tra và xử lý các trường hợp khai thác khoáng sản trái phép; việc đánh giá chất lượng khoáng sản và xác định sản lượng khoáng sản khai thác, việc truy thu nợ thuế, việc hoàn thổ sau khi đóng cửa mỏ; các tồn tại trong lắp đặt trạm cân, camera giám sát, việc xử lý vướng mắc liên quan đến thủ tục thuê đất…

Trên cơ sở khảo sát thực tế và làm việc với UBND tỉnh, các sở, ban ngành liên quan, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh Trương Văn Đạt đánh giá công tác quản lý, bảo vệ tài nguyên khoáng sản trên địa bàn tỉnh cơ bản đạt được một số kết quả nhất định. UBND tỉnh đã chủ động ban hành một số văn bản về phương án bảo vệ khoáng sản tại khu vực được cấp phép khai thác, khoáng sản chưa khai thác, khoáng sản tại bãi thải; hàng năm đều rà soát, bổ sung quy hoạch các vị trí khoáng sản để tổ chức đưa vào thăm dò, đấu giá, cấp phép; kịp thời cập nhật các quy định mới về pháp luật liên quan và có hướng dẫn các địa phương triển khai; chủ động giao kế hoạch thanh-kiểm tra hoạt động khai thác khoáng sản, đặc biệt là việc chấp hành các quy định trong giấy phép, chống thất thu ngân sách từ hoạt động khai thác khoáng sản; chủ động ký kết quy chế phối hợp với một số địa phương lân cận trong quản lý, bảo vệ tài nguyên khoáng sản…

Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường giải trình một số nội dung về các bất cập trong công tác quản lý, bảo vệ khoáng sản trên địa bàn tỉnh. Ảnh: Nhật Hào

Tuy nhiên, trên thực tế, sự chuyển biến trong công tác quản lý Nhà nước về hoạt động khai thác khoáng sản chưa nhiều; vẫn còn một số tồn tại như: Ở nhiều khu vực mỏ không thực hiện cắm mốc thực địa, không có phương án bảo vệ môi trường, bảo hộ khu vực khai thác; không chấp hành nghiêm trong lắp đặt trạm cân, camera giám sát, hoàn thổ sau đóng cửa mỏ. Bên cạnh đó, công tác quản lý nổ mìn theo quy chuẩn thiếu chặt chẽ; không có giải pháp cụ thể trong kiểm tra sản lượng khoáng sản khai thác; vẫn còn khai thác trái phép khoáng sản nhỏ lẻ…

Theo Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh, nguyên nhân của các tồn tại trên là do có sự chồng chéo, bất cập liên quan đến một số quy định của pháp luật về khoáng sản và các văn bản liên quan. Bên cạnh đó, địa bàn của tỉnh có diện tích lớn, các loại khoáng sản trên địa bàn tỉnh có trữ lượng nhỏ, nằm phân tán, đi lại khó khăn, các đối tượng lợi dụng thời gian ban đêm, các ngày nghỉ để thực hiện việc khai thác khoáng sản trái phép; việc thanh-kiểm tra, xử lý các trường hợp khai thác khoáng sản trái phép chưa nghiêm, chưa dứt điểm; quyền lợi của các địa phương có khu vực mỏ được cấp phép không cao dẫn đến còn lơ là trong công tác quản lý…

Trước đó, Đoàn giám sát đã đi kiểm tra thực tế một số mỏ khoáng sản được cấp phép trên địa bàn tỉnh. Ảnh: Nhật Hào

Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh đề nghị UBND tỉnh tiếp tục chỉ đạo các sở, ban ngành, địa phương quản lý chặt chẽ hoạt động khai thác, bảo vệ tài nguyên khoáng sản trên địa bàn. Trong đó, tăng cường bảo vệ khoáng sản trong diện quy hoạch cần bảo vệ, gồm có khoáng sản chưa khai thác, khoáng sản tại bãi thải; đôn đốc các doanh nghiệp tuân thủ các quy định trong giấy phép khai thác khoáng sản; nghiên cứu quy chế phối hợp với các tỉnh lân cận trong công tác bảo vệ tài nguyên khoáng sản khu vực giáp ranh; kiểm tra lại việc chấp hành khai thác khoáng sản cũng như sản lượng khai thác của một số điểm mỏ cụ thể đang hoạt động thuộc thẩm quyền cấp phép của UBND tỉnh; quan tâm thực hiện công tác phân cấp nguồn thu từ hoạt động khai thác khoáng sản để đảm bảo quyền lợi cũng như tạo điều kiện cho các địa phương trong công tác quản lý, bảo vệ khoáng sản trên địa bàn.

Ngoài ra, rà soát các kế hoạch cụ thể hoá Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 10/02/2022 của Bộ Chính trị về định hướng chiến lược địa chất, khoáng sản và công nghiệp khai khoáng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045, chương trình hành động của Tỉnh uỷ, kế hoạch của UBND tỉnh để triển khai tốt hơn nhiệm vụ quy hoạch, quản lý, bảo vệ tài nguyên khoáng sản trên địa bàn…