Qua đó, tạo điều kiện để học sinh vùng khó khăn có chỗ ở ổn định, yên tâm học tập, từng bước nâng cao chất lượng giáo dục.
Trường lớp khang trang
Những năm học trước, khu nhà bán trú của Trường THCS bán trú Canh Thuận (xã Vân Canh) xuống cấp, điều kiện sinh hoạt còn nhiều thiếu thốn. Có thời điểm, mỗi phòng phải bố trí gần 12 học sinh ở chung, chật chội, ảnh hưởng lớn đến việc học tập, nghỉ ngơi của các em.
Từ nguồn vốn Dự án 5 thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi giai đoạn 2021-2025, năm 2024, UBND huyện Vân Canh (cũ) đã đầu tư xây dựng khu nhà bán trú 2 tầng với 10 phòng ở, có khu vệ sinh khép kín; đồng thời nâng cấp nhà ăn, giếng nước và các hạng mục phụ trợ. Đầu năm học 2025-2026, công trình hoàn thành, đưa vào sử dụng, giúp học sinh có chỗ ăn ở tiện nghi, yên tâm học tập.
Em Đinh Thị Mỹ (lớp 8A2, người Bahnar) chia sẻ: “Trước đây, khu bán trú cũ chật chội, sinh hoạt bất tiện. Từ khi có khu mới, em được ở với 7 bạn cùng lớp trong một phòng, sạch sẽ, đầy đủ hơn nên rất thoải mái. Có chỗ ở ổn định, tụi em yên tâm học tập và sẽ cố gắng học thật tốt”.
Theo thầy Lương Văn Tuấn - Hiệu trưởng nhà trường, năm học 2025-2026, trường có 321 học sinh, chủ yếu là con em đồng bào Chăm H’roi, Bahnar; trong đó có 94 em ở bán trú. Việc được đầu tư cơ sở bán trú khang trang đã góp phần giúp nhà trường duy trì sĩ số, hạn chế học sinh bỏ học, đồng thời tạo điều kiện nâng cao chất lượng giáo dục. Kết thúc học kỳ I, toàn trường có 30 học sinh xếp loại tốt, 139 học sinh xếp loại khá…
Tương tự, tại Trường Phổ thông Dân tộc (PTDT) bán trú Tiểu học và THCS Đak Rong (xã Đak Rong), từ nguồn vốn Dự án 5, năm 2024, UBND huyện Kbang (cũ) đã đầu tư xây dựng khu bán trú với 20 phòng ở, đồng thời sửa chữa khu cũ và các hạng mục phụ trợ. Công trình đưa vào sử dụng từ đầu năm học 2025-2026 đã cải thiện điều kiện ăn ở cho 540 học sinh.
Thầy Nguyễn Việt Quốc - Hiệu trưởng nhà trường - chia sẻ: “Năm học 2025-2026, trường có 697 học sinh, phần lớn là con em đồng bào Bahnar ở các làng xa. Trước đây, việc đi lại khó khăn, sinh hoạt thiếu thốn ảnh hưởng không nhỏ đến việc học. Khi khu bán trú mới được đưa vào sử dụng, học sinh có nơi ăn ở tập trung, sinh hoạt nền nếp hơn, qua đó từng bước ổn định việc học và gắn bó hơn với trường lớp”.
Tại Trường PTDT nội trú THCS Hoài Ân (xã Ân Tường), giai đoạn 2023-2025, địa phương đã đầu tư xây dựng 2 dãy nhà nội trú 2 tầng với 48 phòng, bố trí đầy đủ khu vệ sinh, phơi đồ khép kín, đáp ứng nhu cầu ăn ở, học tập cho 304 học sinh. Khu nội trú mới không chỉ bảo đảm chỗ ở mà còn góp phần hình thành nền nếp sinh hoạt, nâng cao ý thức tự giác, tạo điều kiện để nhà trường tổ chức hiệu quả các hoạt động giáo dục toàn diện.
Tăng đầu tư, nâng chất lượng giáo dục
Theo Sở GD&ĐT, từ nguồn lực Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2025, các địa phương đã tập trung đầu tư xây dựng, hoàn thiện hệ thống trường PTDT bán trú, nội trú theo hướng đồng bộ, bảo đảm các điều kiện phục vụ dạy và học.
Từ năm 2022 đến nay, thông qua nguồn vốn Dự án 5, toàn tỉnh đã sửa chữa, xây dựng 28 trường PTDT nội trú, bán trú; trang bị 119 bộ máy vi tính, 145 bảng trượt, 439 giường tầng và 155 tủ cá nhân… Nhờ đó, cơ sở vật chất trường lớp ngày càng khang trang, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục, gắn với gìn giữ bản sắc văn hóa và tăng cường các hoạt động giáo dục toàn diện.
Đáng chú ý, giữa tháng 11-2025, tỉnh đã khởi công xây dựng Trường Phổ thông nội trú liên cấp Tiểu học và THCS tại 7 xã biên giới gồm Ia Mơ, Ia Púch, Ia Pnôn, Ia Nan, Ia Dom, Ia Chia và Ia O. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 1.516 tỷ đồng, quy mô 212 lớp học, đáp ứng nhu cầu học tập, sinh hoạt cho khoảng 7.420 học sinh, với hệ thống hạ tầng đồng bộ gồm khu học tập, khu nội trú, nhà ăn, nhà ở giáo viên và các công trình phụ trợ hiện đại.
Ông Phạm Văn Nam, Giám đốc Sở GD&ĐT cho biết, ngày 28-3-2026, tỉnh đã ban hành Đề án “Phát triển, nâng cao chất lượng giáo dục vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2026-2030”. Theo đó, tỉnh sẽ bố trí nguồn lực hơn 1.400 tỷ đồng để tiếp tục đầu tư cơ sở vật chất, ưu tiên xóa phòng học tạm, sửa chữa công trình xuống cấp, bổ sung khu nội trú, nhà công vụ và trang thiết bị thiết yếu cho các cơ sở giáo dục khó khăn. Việc đầu tư được triển khai theo lộ trình phù hợp, gắn với nhu cầu thực tế, tránh dàn trải, đồng thời từng bước hiện đại hóa thiết bị dạy học phù hợp với từng cấp học.
“Có thể khẳng định, đầu tư cơ sở vật chất cho giáo dục vùng đồng bào DTTS và miền núi là nhiệm vụ trọng tâm, lâu dài của tỉnh. Thời gian tới, ngành giáo dục sẽ phối hợp với các sở, ngành lồng ghép hiệu quả các nguồn vốn để đầu tư cho các trường PTDT nội trú, bán trú; phối hợp với UBND các xã đẩy mạnh công tác xã hội hóa nhằm xây dựng hoàn thiện cơ sở vật chất phục vụ cho học sinh DTTS tại các trường PTDT nội trú, bán trú; tăng cường phối hợp tổ chức hoạt động giáo dục truyền thống, kỷ luật, kỹ năng sống cho học sinh, góp phần tạo môi trường học tập toàn diện, bền vững”, ông Nam nói.
