Tết Độc lập - Tết Tự do không chỉ là ngày kỷ niệm trọng đại, mà còn là dịp để mỗi thế hệ lắng lòng, thêm trân quý, gìn giữ và lan tỏa những giá trị quý báu ấy.
Dấu ấn mùa thu lịch sử mãi in đậm trong trái tim tôi!
Với ông Trần Văn Nhẫn - nguyên Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Ngân sách của Quốc hội khóa IX, nguyên Chủ tịch UBND tỉnh Bình Định (cũ), hiện sinh sống tại phường Quy Nhơn, ký ức mùa thu năm 1945 luôn sống động trong tâm trí.
Lúc đó, cậu thiếu niên Nhẫn là Liên đội phó Liên đội thiếu nhi thôn Kiều Huyên, xã Cát Tân, huyện Phù Cát, tỉnh Bình Định - nay là xã Cát Tân, tỉnh Gia Lai. Cùng các bạn nhỏ trong làng, cậu đã tham gia cổ động, hô vang khẩu hiệu ủng hộ Chính phủ lâm thời, ủng hộ Chủ tịch Hồ Chí Minh, Mặt trận Việt Minh.
Nay đã ở tuổi 91 nhưng mỗi khi nhắc lại những ngày lịch sử ấy, ông Nhẫn vẫn bồi hồi xúc động: Không khí sôi sục của những ngày Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2.9.1945 luôn mãi khắc sâu trong trái tim tôi!
Ông Nhẫn nhớ lại: Khi ấy, tôi còn nhỏ nhưng qua lời kể của những cán bộ Việt Minh, tôi biết vào lúc 14 giờ ngày 2.9.1945, trên lễ đài lớn tại Quảng trường Ba Đình, trước hàng chục vạn đồng bào cả nước với cờ, hoa, băng rôn, khẩu hiệu, Bác Hồ đã thay mặt Chính phủ lâm thời trịnh trọng đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa - Nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á.
“Giọng Bác vang vọng khắp non sông: “Nước Việt Nam có quyền hưởng tự do và độc lập, và sự thật đã thành một nước tự do, độc lập. Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do, độc lập ấy”. Lời tuyên bố hùng hồn ấy của Bác khiến hàng triệu trái tim dâng trào xúc động, nức lòng toàn dân. Riêng tôi, dù còn nhỏ nhưng trái tim non nớt cũng rạo rực tự hào”, ông Nhẫn kể.
Theo ông Nhẫn, từ lễ Quốc khánh 2.9 lịch sử ấy, 80 năm qua, Đảng, Nhà nước và nhân dân Việt Nam không ngừng đấu tranh bảo vệ nền độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ, quyền tự quyết của dân tộc và quyền tự do, hạnh phúc của nhân dân với tinh thần “không có gì quý hơn độc lập, tự do”. Việt Nam luôn tích cực ủng hộ, đóng góp trách nhiệm cho hòa bình, quan hệ bình đẳng và sự phồn vinh trên thế giới.
Còn đối với cá nhân ông Nhẫn, chính thành quả cách mạng mùa thu năm 1945 đã mở ra bước ngoặt cho cả cuộc đời ông. Mồ côi cha từ năm 10 tuổi, đến năm 14 tuổi tiếp tục mồ côi mẹ, ông lớn lên trong sự chăm lo, đùm bọc của đồng chí, đồng đội và nhân dân. Cách mạng đã dìu dắt ông trưởng thành, gắn bó với lý tưởng của Đảng và Bác Hồ, để rồi trở thành cán bộ lãnh đạo.
Ông bày tỏ: Tôi rất tự hào khi trong suốt 80 năm qua, dưới ngọn cờ của Đảng, dân tộc ta đã đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác. Từ một nước nghèo nàn, bị xâm lược, nay Việt Nam đã có vị thế, cơ đồ, uy tín cao trên trường quốc tế. Đó là minh chứng hùng hồn cho chân lý “không có gì quý hơn độc lập, tự do” mà Bác Hồ đã khẳng định.
Trào dâng niềm tự hào
Nếu với lớp nhân chứng thế hệ trực tiếp tham gia cách mạng, chiến đấu bảo vệ Tổ quốc, ký ức về Quốc khánh 2.9 là những ngày sục sôi máu lửa, thì với thế hệ sinh sau, cảm xúc ấy lại đến từ trải nghiệm và chiêm nghiệm trong cuộc sống hôm nay.
Ông Lý Anh Đào (SN 1963), Giám đốc Ngân hàng SHB Gia Lai, quê ở tỉnh Nghệ An, đã gắn bó với phố núi Pleiku từ năm 1984 đến nay. Mỗi độ thu về, trong không khí rộn ràng kỷ niệm những ngày lễ lớn của đất nước, lòng ông lại trào dâng tự hào: “Trước ngày lễ Quốc khánh, các con đường Pleiku đỏ rực cờ đỏ sao vàng. Dù cao nguyên hay mưa nắng thất thường, nhưng đến ngày 2.9, trời thường quang đãng, nắng đẹp, như thể thiên nhiên cũng hòa chung niềm vui với con người. Những lá cờ đỏ tung bay là hình ảnh đẹp nhất, tượng trưng cho triệu triệu tấm lòng hướng về Tổ quốc”.
Ông Đào xúc động nhắc lại ký ức thời thơ ấu, từng bữa cơm gia đình phải thắp rồi tắt đèn nhiều lần trong hầm trú ẩn mỗi khi nghe tiếng kẻng báo động có máy bay địch; những năm học lớp 1, lớp 2, lớp 3, đôi chân trần không được tự do chạy nhảy mà phải ngồi học dưới hầm tránh bom. Áo quần ngày ấy chỉ có hai màu đen - nâu để tránh bị phát hiện…
Chính ký ức gian khổ ấy giúp ông Đào càng thấm thía giá trị của hòa bình hôm nay. Ông chia sẻ: Hơn 40 năm sinh sống trên vùng đất cao nguyên, cũng từng đó thời gian tôi chứng kiến người dân nơi “Đất nước đứng lên” chào mừng Quốc khánh 2.9 hằng năm. Những ngày tháng yên bình ở đây - vùng đất Tây Nguyên anh hùng, quê hương của Anh hùng Núp - như mạch nguồn cảm xúc quý giá giúp tôi luôn trân trọng, biết ơn các thế hệ cha anh đã chiến đấu, hy sinh để giành lại độc lập, tự do cho Tổ quốc, thống nhất non sông Việt Nam. Tôi tin rằng, cảm xúc dâng trào đặc biệt này không chỉ của riêng mình, mà bất cứ người dân Việt Nam nào cũng đều như vậy!
Yêu Tổ quốc bằng những việc làm cụ thể
Thế hệ cha anh đã viết nên lịch sử bằng máu xương của mình thì thế hệ trẻ hôm nay có trách nhiệm kế thừa, bảo vệ và lan tỏa giá trị của độc lập, tự do bằng học tập, sáng tạo và cống hiến.
Chị Trần Thị Thu Thảo (SN 2004, ở tổ 4, phường An Phú), hiện là sinh viên năm 3 Trường ĐH Ngân hàng TP Hồ Chí Minh, chia sẻ: Từ nhỏ, tôi đã được bố mẹ kể về những người thân từng tham gia kháng chiến. Mỗi dịp Quốc khánh, tôi cùng bố treo cờ Tổ quốc trước cổng nhà, cảm nhận niềm tự hào khó tả. Lớn lên, qua những bài học lịch sử, những chuyến về nguồn, thăm nghĩa trang liệt sĩ, tôi càng hiểu rõ hơn sự hy sinh to lớn để có được nền độc lập hôm nay.
Với chị Thảo và thế hệ trẻ, được sống trong hòa bình là một may mắn, nhưng cũng đặt ra trách nhiệm: “Chúng tôi - những người trẻ hôm nay, luôn tự nhủ phải học tập tốt, tham gia các hoạt động tình nguyện, từ thiện, chăm sóc gia đình chính sách, tri ân người có công. Đó là cách để thể hiện tình yêu Tổ quốc, nối dài truyền thống mà cha ông đã để lại”.
Câu nói của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do” được chị Thảo nhắc lại đầy tự hào. Với chị, mỗi ngày học tập, mỗi ước mơ được ươm mầm đều mang trong mình giá trị mà biết bao thế hệ đã hy sinh để gìn giữ.
***
Tết Độc lập vì thế đã trở thành một phần ký ức tập thể, một “Tết Tự do” trong tâm thức dân tộc, nhắc nhớ hòa bình hôm nay được đánh đổi bằng biết bao máu xương, vậy nên mỗi thế hệ đều có bổn phận giữ gìn và phát huy, chung tay xây dựng để quê hương ngày càng tươi đẹp, phồn vinh.
