Sống chung với AI

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Trong bầu “khí quyển số” mà người người, nhà nhà đang “hít thở” như hiện nay, trí tuệ nhân tạo (AI) là công cụ không thể thiếu.

Ở đâu người ta cũng bàn luận về nó với tất cả những tiện dụng không thể phủ nhận đi kèm một số cảnh báo và lo ngại. Vì lẽ đó, học cách sống chung với AI là không thừa.

1abg.jpg
Lớp tập huấn về ứng dụng AI do Liên đoàn Lao động tỉnh tổ chức cho 90 cán bộ Công đoàn chuyên trách vào tháng 4-2025. Ảnh: L.N

Chỉ trong vài tháng qua, liên tục có những lớp tập huấn về sử dụng AI được mở ra tại TP. Pleiku. Gần đây nhất là lớp do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh phối hợp tổ chức cho 100 học viên là cán bộ, đảng viên trong tỉnh vào ngày 21-5. Tại lớp tập huấn, học viên được các chuyên gia về công nghệ truyền đạt kỹ năng sử dụng thành thạo công cụ ChatGPT với một số nội dung như: hỗ trợ soạn thảo văn bản, truy vấn tài liệu, phân tích dữ liệu; hỗ trợ học tập và phát triển bản thân…

Trước đó, ngày 24-4, Liên đoàn Lao động tỉnh mở lớp tập huấn chuyên đề về ứng dụng AI, chuyển đổi số cho 90 cán bộ Công đoàn chuyên trách toàn tỉnh. Lớp tập huấn đã cung cấp cho cán bộ Công đoàn những kiến thức, kỹ năng cần thiết để tận dụng tối đa tiềm năng của AI nhằm nâng cao hiệu quả công việc, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong thời đại số.

Cũng trong tháng 4-2025, khi đứng lớp bồi dưỡng nghiệp vụ “Kỹ năng ứng dụng công nghệ AI trong sáng tạo nội dung báo chí”, Thạc sĩ Vũ Thế Cường-Giảng viên Học viện Báo chí và Tuyên truyền không khỏi bất ngờ với số lượng 161 học viên tham gia.

Theo Thạc sĩ Vũ Thế Cường, đây là lớp tập huấn có đông học viên nhất mà ông từng phụ trách, cho thấy sức hút lớn của chủ đề trên. Trong thời gian 2 ngày, các nhà báo, phóng viên được chia sẻ kỹ năng ứng dụng AI trong sáng tạo nội dung báo chí như: phân tích dữ liệu báo chí, thiết kế đồ họa, sản xuất nội dung đa phương tiện… nhằm phục vụ công chúng tốt hơn, nhanh nhạy hơn.

Cùng với hiệu quả mang lại nhằm đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong bối cảnh chuyển đổi số, học viên các lớp tập huấn nói trên cũng có dịp hiểu thêm về những thách thức từ AI và khuyến cáo về cách thức sử dụng. Theo đó, AI không phải là “công cụ toàn năng” hay “chuyên gia biết tuốt” nên vẫn cần người sử dụng có độ lùi để kiểm chứng thông tin, đồng thời biết cách huấn luyện sao cho công cụ này hỗ trợ thực hiện nhiệm vụ ngày càng hiệu quả.

Quan trọng hơn, học về công cụ AI không chỉ để khỏi lạc hậu, mà còn học để… biết sợ. Đơn cử, những người cầm bút hiểu rằng, không thể nhờ ChatGPT viết giùm một bài báo, bởi nguy cơ vi phạm bản quyền, thậm chí “đạo văn” là rất cao.

Trí tuệ nhân tạo chỉ nên được xem là trợ lý chứ không phải là người quyết định thay, làm thay. Song, nguy cơ vi phạm bản quyền vẫn chưa đáng sợ bằng nguy cơ lệ thuộc về tư duy. Thay vì suy nghĩ độc lập, một số người nhờ ChatGPT tư vấn trước tiên, dần dà bị phụ thuộc lúc nào không biết.

22.jpg
Lớp bồi dưỡng nghiệp vụ báo chí về kỹ năng sử dụng AI do Hội Nhà báo tỉnh tổ chức tháng 4-2025. Ảnh: Lam Nguyên

Gần đây, một bài viết cảnh báo về nguy cơ trên với nhan đề “Tắt não, mở ChatGPT”. Thử hình dung một ngày nào đó, vì lý do bất khả kháng mà mạng internet gián đoạn, ChatGPT “im tiếng” thì con người sẽ bối rối đến nhường nào?

Từ sự cố mất điện trên diện rộng tại các nước châu Âu cuối tháng 4 vừa qua khiến hệ thống tàu điện ngầm chìm trong bóng tối, hàng loạt chuyến bay bị hủy, dịch vụ điện thoại “đóng băng”, hệ thống đèn giao thông và máy rút tiền ATM đều ngừng hoạt động… có thể nhìn ra viễn cảnh này. Công nghệ giúp cho cuộc sống con người trở nên tiện nghi hơn bao giờ hết nhưng cũng kèm theo những sự cố khó ngờ.

Đáng nói, ngay khi con người học cách sử dụng AI thì chính các công cụ được ví như “bộ óc thứ 2” cũng học cách sao chép cảm xúc của con người. Ta giao tiếp với AI theo cách nào, AI cũng học hỏi rất nhanh để trả lời các câu hỏi theo đúng phong cách ấy, thậm chí còn thả biểu tượng cảm xúc rất đúng chỗ, đúng ngữ cảnh theo lối... cực kỳ chiều ý. Cảm giác ta đang trò chuyện với một con người chứ không phải một công cụ là có thật.

Cũng có những lo ngại về việc AI can thiệp quá đà, thậm chí “giết chết” sáng tạo nghệ thuật. Tại triển lãm tranh cá nhân “Mắt núi” vừa ra mắt công chúng vào ngày 9-5 tại TP. Pleiku, tác giả Hùng Hoa Lư đã chia sẻ lý do ông chuyển từ chụp ảnh sang vẽ tranh. Ấy là khi ông chứng kiến công cụ AI chỉnh sửa ảnh theo những cách không thể tin nổi, khiến bản thân hoài nghi về sự sáng tạo của bộ môn nghệ thuật này.

Vậy là, ông tìm đến cây cọ vẽ, như tìm về với những gì chân thật nhất dù có tác phẩm phải tỉ mẩn cả tháng trời mới hoàn thành. Mới đây, ca sĩ Cao Minh-ông hoàng “nhạc đỏ”, người thủ vai chú Sáu trong bộ phim “Địa đạo: Mặt trời trong bóng tối” cũng kể ra lý do ông ra đảo ở hồ Trị An (Đồng Nai) xây nhà hát riêng. “Tôi sợ bị AI lấn át nên tôi xây nhà hát bằng gỗ, không dùng âm thanh điện tử, chỉ hát mộc cho các bạn nghe”-ông nói vui.

Nhưng cuối cùng thì nói dông dài về những nguy cơ ấy không phải là để “tẩy chay” AI. Quan trọng là hiểu tường tận để sử dụng một cách thông minh hơn, có trách nhiệm hơn và không lệ thuộc. Đừng để “trợ lý” biến thành “ông chủ”. Đôi khi những quyết định quan trọng không đến từ khối óc mà là từ trái tim.

Có thể bạn quan tâm

Chủ động ứng phó với mưa bão

Chủ động ứng phó với mưa bão

(GLO)- Gia Lai chuẩn bị bước vào mùa mưa bão. Theo nhận định của Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ nay đến cuối năm 2026, thời tiết còn diễn biến khó lường, cần đề phòng mưa lớn, giông lốc gây ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất, chia cắt, cô lập tại một số khu vực.

Thắng đừng quá lời, thua đừng cay nghiệt!

Thắng đừng quá lời, thua đừng cay nghiệt!

Vị thế của một nền thể thao không được tạo nên bằng những lời tung hô sau chiến thắng, càng không thể được đo bằng những cơn giận dữ sau thất bại. Quan trọng là biết mình đang ở đâu. Khi cuộc chơi khép lại, điều đọng lại cần là sự công bằng.

“Chia đôi” vỉa hè

“Chia đôi” vỉa hè

(GLO)- Một số phường trên địa bàn tỉnh Gia Lai vừa ra quân kiểm tra, chấn chỉnh trật tự đô thị trên các tuyến đường chính, tập trung xử lý tình trạng lấn chiếm lòng đường, vỉa hè để kinh doanh, buôn bán. 

Từ 'bản vẽ' đến 'viên gạch' ban đầu

Từ 'bản vẽ' đến 'viên gạch' ban đầu

Luật Phát triển đô thị có hiệu lực từ ngày 1-10. Điều quyết định “bản vẽ” chính sách đi vào cuộc sống đến đâu nằm ở những “viên gạch” đầu tiên được đặt xuống - chính là các nghị quyết, quyết định cụ thể hóa những quyền mà thành phố được trao.

Xử lý trụ sở dôi dư

Xử lý trụ sở dôi dư

(GLO)- Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, nhiều cơ quan, đơn vị được bố trí lại trụ sở làm việc. Tuy nhiên, quá trình này cũng phát sinh bài toán xử lý số trụ sở, nhà, đất công dôi dư. Nếu chậm được sắp xếp, xử lý, nguồn lực công này có nguy cơ bị bỏ không, gây lãng phí.

Quản lý nhưng đừng kìm hãm

Quản lý nhưng đừng kìm hãm

Sau một số sự cố liên quan thiết bị bay không người lái (UAV, drone) xảy ra tại các sân bay, hoạt động của loại phương tiện này đang được siết chặt ở VN. Vừa qua, lực lượng an ninh Cảng hàng không Thọ Xuân (Thanh Hóa) vận động người dân tự giác giao nộp flycam.

Tỏa sáng cùng châu Á

Tỏa sáng cùng châu Á

Tối nay 19-9, ngọn lửa Á vận hội - ASIAD 20 được thắp sáng tại Aichi - Nagoya. Đây là lần đầu tiên sau 32 năm, kể từ Hiroshima 1994, Đại hội Thể thao châu Á trở lại Nhật Bản.

Xây dựng kỹ năng dùng AI

Xây dựng kỹ năng dùng AI

Trong thời đại mà trí tuệ nhân tạo (AI) được ứng dụng rộng rãi vào đời sống, việc xây dựng kỹ năng về sử dụng, tránh lạm dụng hay tạo “sức đề kháng” để nhận diện thông tin giả từ AI là cần thiết.

Bánh mì an toàn

Bánh mì an toàn

(GLO)- Bánh mì là món ăn quen thuộc, tiện lợi và có mặt gần như ở mọi nơi. Nhưng cũng chính vì phổ biến, được chế biến và bán ở rất nhiều cơ sở lớn nhỏ khác nhau, bánh mì luôn tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn thực phẩm (ATTP) nếu không được kiểm soát chặt chẽ.

Định danh tác phẩm, bảo vệ quyền tác giả

Định danh tác phẩm, bảo vệ quyền tác giả

Nhìn vào các vụ xâm phạm quyền tác giả bị xử lý hình sự, lĩnh vực phần mềm và âm nhạc thường được nhắc đến nhiều hơn các lĩnh vực sáng tạo khác. Điều đó không có nghĩa hội họa, nhiếp ảnh, văn học, thiết kế ít bị xâm phạm. Trên thực tế, hành vi xâm phạm quyền tác giả trong các lĩnh vực này rất nhiều.

Năm của hành động và kiểm chứng

Năm của hành động và kiểm chứng

Năm học 2026-2027 đã bắt đầu. Một năm học được kỳ vọng mở ra những bước chuyển mới của giáo dục Việt Nam khi Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển GD-ĐT được triển khai, cùng những chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo Đảng, Nhà nước và những động thái mới từ ngành giáo dục.

Thời cơ bứt phá

Thời cơ bứt phá

Theo tờ Nikkei Asia dẫn một số nguồn tin, Google (Mỹ) dự định từ năm 2027 sẽ chuyển toàn bộ mảng sản xuất điện thoại di động thông minh (smartphone), đồng hồ thông minh (smartwatch) và tai nghe không dây mang thương hiệu Pixel của Google ra khỏi Trung Quốc.

null