Phiêu bạt thương hồ-Kỳ 4: 'Ngọc nữ ngủ quên'

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Đi trên sông Sài Gòn, tới ngã ba sông mênh mang sương khói nơi phát tích câu ca “Nhà Bè nước chảy chia hai/ Ai về Gia Định Đồng Nai thì về”, du khách thấy xa hiện lên một cù lao đẹp mà người ta thường gọi là “Hòn ngọc Mỹ Khánh”. Nhưng khác với đất trong bờ giá “sốt thực, sốt ảo” suốt thời gian vừa qua, cù lao Mỹ Khánh chìm trong cây dại mọc um tùm hoang vắng khác thường.
Ngủ quên
Người dân địa phương thường gọi cù lao Mỹ Khánh là doi Mỹ Khánh, thuộc ấp Bình Mỹ, xã Bình Khánh, huyện Cần Giờ, TPHCM. Doi được mệnh danh “hòn ngọc của xứ Sài thành” vì Mỹ Khánh với diện tích hơn 300 ha được bao quanh bởi các dòng sông nối liền TPHCM với huyện Cần Giờ.
 
Bác Mười trước ao tôm bị bỏ hoang trên cù lao Mỹ Khánh
Bác Mười trước ao tôm bị bỏ hoang trên cù lao Mỹ Khánh.
Những người dân ấp Bình Mỹ nói: “Cách đây vài chục năm, nhiều người thành phố thuê ghe đò ra doi Mỹ Khánh mua đất. Nghe nói nơi này sẽ được đầu tư, trở thành một hòn đảo đẹp? Nào ngờ, mãi chưa thấy cầu, không bến bãi… đảo ngọc nay hóa thành rừng”.
Vợ chồng anh Dũng ở gần bến phà hôm nay đánh ghe đi qua sông chặt dừa nước. Hỏi rừng ở đâu xa? Hóa ra rừng chính là “Đảo ngọc Mỹ Khánh”.
Chạy thuyền, đi ghe trên sông, nhìn vào cù lao chỉ thấy một màu xanh miên man, không bóng người. Chiếc cầu bắc ngang qua cù lao hãy còn dang dở. Kè sông mới hoàn thành một khúc đối diện bến phà bên này. Một dãy tòa nhà bị bỏ hoang, mưa gió làm sập quá nửa và không thấy bóng công nhân nào.
 
Bác Đủ chỉ vị trí diễn ra cuộc chiến đấu của bộ đội đặc công
Bác Đủ chỉ vị trí diễn ra cuộc chiến đấu của bộ đội đặc công.
Chúng tôi theo hai chiếc ghe vào rừng chặt lá dừa. “Mỗi người vào rừng chặt ròng rã một ngày thì được vài ba trăm cành dừa nước, chẻ đôi ra phơi, rồi chất lên thuyền. Mỗi thuyền được gọi là một “thiên”, giá bán ở ngay tại Cần Giờ chừng 800.000 đồng, nhưng qua tay thương lái, đến tay người làm nhà giá lên tới vài triệu bạc” - anh Dũng nói.
Vợ chồng anh Dũng cứ một tuần lại một ngày đánh ghe vào rừng chặt dừa nước. Họ bảo: “Ra sông giông gió, thuyền nhỏ mà dừa rất nặng, chìm ghe như chơi. Chúng tôi suốt ngày bán mặt cho sông, bán lưng cho sóng, chặt dừa chai cả tay mà chỉ mong đủ ăn là may”…
Chú Mười, ấp Bình Mỹ đánh ghe chở tôi vào thăm lại đầm tôm của gia đình tại doi Mỹ Khánh. Chiếc ghe cũ chạy phàng phàng vòng qua những khúc sông có biển đề “sạt lở nguy hiểm”. Chú nói: “Vài chục năm trước, phong trào nuôi tôm rộ lên, nhiều đại gia từ thành phố đổ xô về đây làm trang trại. Khi đó cánh đồng tôm rất đẹp. Còn bây giờ thì…”.
 
Nhà bác Đủ tan hoang sau cơn gió lốc.
Nhà bác Đủ tan hoang sau cơn gió lốc.
Ghe chúng tôi vòng ra sông lớn, đi cạnh những con tàu chở hàng khồng lồ cao chất ngất. Cuối cùng ghe áp vào trong bờ đảo ngọc. Trước mắt hiện ra vài ba chiếc lán trại xác xơ đều đóng cửa, không bóng người. Một anh chàng câu cá vẫy tay chào khi đột nhiên thấy các vị khách không mời.
Chú Mười bảo: “Người ta thường nói: Buôn có bạn, bán có phường. Giờ rất nhiều ao bỏ hoang, đường sá, bờ bao, kè hư hỏng, chuột rắn nhiều, không mấy ai còn dám đầu tư nuôi thủy sản lớn như trước nữa”.
Chú Mười dừng ghe trong bụi dừa nước. Chúng tôi cũng không thể tìm được bến để lên bờ, đành đứng trên đò chụp ảnh vào trong. Những dòng nước triều dâng bồi phủ phù sa làm cho rừng cây tươi tốt, mơn mởn.
Trong thời gian qua, lãnh đạo TPHCM và huyện Cần Giờ đã có nhiều cuộc làm việc nắm bắt nhu cầu nguyện vọng của người dân doi Mỹ Khánh, ấp Bình Mỹ, xã Bình Khánh. Chính quyền đã và đang tập trung đáp ứng mong muốn của người dân là xây dựng con đường mới nối liên các tổ để nhân dân đi lại thuận tiện; trang bị đò đạt chuẩn đưa rước học sinh và nhân dân; đầu tư bến thủy nội địa mở rộng giao thương, đầu tư để phát triển nghề nuôi trồng thủy sản….
Chú Mười bảo: “Giờ ấp tôi đất chật người đông, việc làm rất thiếu. Hàng ngày tôi chạy ghe, ai thuê gì chở nấy. Ấy thế mà gia đình có miếng đất rộng ngoài cù lao này lại đành để hoang. Bụng muốn nuôi tôm lắm, nhưng xung quanh người ta bỏ hoang quá nhiều, mình muốn làm nông cũng không xoay chuyển được gì”.
Bác Phạm Văn Đủ 65 tuổi có lẽ là “chiến binh” bám trụ vững vàng trên đảo ngọc. Chung quanh hàng xóm chỉ dựng lều lán tạm, riêng bác chở gạch trong bờ ra xây hẳn hai ngôi nhà cấp 4 sát mép sông. Nước sông ngày ngày tràn vào sân. Tuy vậy, trên cù lao không có nước ngọt, bác vẫn phải hứng nước mưa vào chum vại và mua nước ngọt từ những chiếc ghe chạy ngang qua.
Bác Đủ vồn vã: “Chúng tôi sống biệt lập với bên ngoài. Muốn ra doi phải đi bằng đò. Trên cù lao cũng có đường nhưng dân cư mấy chục hộ quá thưa thớt, đường đi cỏ dại mọc um tùm, không ai dám đi”.
Bác Đủ dẫn tôi ra xem hai ao tôm của bác nuôi theo công nghệ lót bạt. Bác chỉ những rừng cây um tùm xung quanh, nói: “Quanh đây giờ mười ao thì tám ao bỏ hoang. Tôi nuôi tôm vất vả lắm, mỗi năm lời lãi đủ để chi phí sinh hoạt”.
Ký ức và tương lai
Bác Phạm Văn Đủ tâm sự: “Cù lao Mỹ Khánh này trước đây là nơi hoạt động của bộ đội đặc công rừng Sác. Gia đình chúng tôi ở cù lao từ trước năm 1975, chứng kiến một cuộc chiến đấu của bộ đội. Có hai anh bộ đội đã hy sinh trước mắt gia đình chúng tôi. Cách đây mấy năm, bộ đội về tìm hài cốt liệt sĩ, chính tôi đưa họ ra vị trí các anh hy sinh và tìm được hài cốt của cả hai anh”.
Theo bác Đủ, cuộc chiến đấu trên doi Mỹ Khánh diễn ra không cân sức. Hai bộ đội đặc công đã quyết tử cho tổ quốc quyết sinh, không đầu hàng địch, dù lực lượng và hỏa lực địch hoàn toàn áp đảo. Họ đã chiến đấu đến viên đạn cuối cùng.
Là người dân sống trên cù lao từ chiến tranh đến hòa bình, bác Phạm Văn Đủ nói với tôi: “Tôi mong ước cù lao Mỹ Khánh sẽ là nàng tiên thức giấc giữa rừng xanh, hóa thân trở thành hòn đảo đẹp như mong ước của bao người dân chúng tôi và của cả những người lính đặc công đã ngã xuống ở nơi này nữa!”.
Chúng tôi len lỏi trong rừng, rời khỏi doi Mỹ Khánh. Vợ chồng bác Đủ ra tận mép sông, vẫy chào chúng tôi cho đến khi chiếc ghe mất hút giữa dòng sông bát ngát.
(Còn nữa)
Theo Trần Nguyễn Anh (TPO)

Có thể bạn quan tâm

Tiếp nối Chiến dịch Quang Trung: Từ cứu trợ khẩn cấp đến an dân bền vững - Kỳ 1: Cấp bách di dời dân khỏi vùng nguy hiểm

Kỳ 1: Cấp bách di dời dân khỏi vùng nguy hiểm

(GLO)- Gia Lai có địa hình phức tạp, thường xuyên đối mặt với thiên tai cực đoan. Sau Chiến dịch Quang Trung năm 2025, Tỉnh ủy tiếp tục triển khai giai đoạn 2, di dời gần 2.000 hộ dân khỏi khu vực nguy hiểm, hướng đến an cư bền vững.

Nơi suối tìm về phố

Nơi suối tìm về phố

(GLO)- Hơn nửa thế kỷ trôi qua, dòng suối Hội Phú đã đi qua những cây cầu ván chông chênh, những khu vườn, xóm nhỏ, rồi có lúc trở thành “dòng nước đen” giữa lòng phố núi Pleiku. Sau 6 năm công trường phủ bụi đỏ, một tuyến kè được hình thành.

Khắc khoải về làng gốm cổ Hương Canh

Khắc khoải về làng gốm cổ Hương Canh

Từng có gần 400 hộ làm nghề, gốm Hương Canh (xã Bình Nguyên, tỉnh Phú Thọ) nay chỉ còn 4 hộ bền bỉ giữ lửa cho nghề gốm cổ. Được tạo nên từ nguồn đất trầm tích đặc biệt của địa phương, dòng gốm sành không men đang đối mặt với những khó khăn về đầu ra và nguy cơ thiếu người kế nghiệp.

'Bóng ma đồ độc' ám ảnh vùng cao Quảng Ngãi

'Bóng ma đồ độc' ám ảnh vùng cao Quảng Ngãi

Ở một số bản làng miền núi Quảng Ngãi, hủ tục nghi kỵ “cầm đồ thuốc độc” vẫn âm ỉ tồn tại, len vào những mâu thuẫn đời thường, những cơn bệnh chưa được lý giải bằng khoa học. Từ một lời phán của thầy cúng, hàng xóm có thể thành kẻ thù, người vô tội bị cô lập, đánh đập, thậm chí mất mạng.

Trường mới ở vùng biên

Trường mới ở vùng biên

(GLO)- Gần một tháng sau lễ khai giảng năm học 2026 - 2027, thầy và trò tại 7 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS trên tuyến biên giới của tỉnh Gia Lai đang từng bước ổn định nền nếp dạy học.

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

Những ngày ở xứ Kim Chi: Kỳ 2: 24 giờ ở Jeonju - thủ phủ của Jeollabuk-do

(GLO)- Hai lần đổi tàu với gần 3 giờ từ Busan đưa chúng tôi đến Jeonju - thủ phủ và là thành phố cổ yên bình của tỉnh Jeollabuk-do. 24 giờ ở đây đủ để nhận ra sức hấp dẫn của một vùng đất biết giữ gìn ký ức, chăm chút từng góc phố và biến những giá trị truyền thống thành sức hút du lịch.

Đất Vua xứ Rượu…

Đất Vua xứ Rượu…

(GLO)- Những ngày đầu thu, khi cái nắng miền Trung đã bớt gay gắt, những cơn mưa bắt đầu ghé qua nhiều hơn, đất trời xứ An Nhơn cũng dịu lại. Lúc đầy lúc vơi, sông Côn vẫn lặng lẽ chảy qua những xóm làng, mang theo phù sa và câu chuyện của một vùng đất từng là kinh đô. 

null