Kỷ niệm 555 năm địa danh Duy Tiên, nơi 'khai sinh' lễ Tịch điền

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Sáng 22/11, thị xã Duy Tiên (Hà Nam) tổ chức Lễ kỷ niệm 555 năm danh xưng Duy Tiên (1469 - 2024) và 95 năm thành lập Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng Duy Tiên (11/1929 - 11/2024).

Cứ vào mùng 7 tháng Giêng hằng năm, Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn lại được tổ chức để tái hiện Lễ Tịch điền thời vua Lê Đại Hành chọn việc tổ chức cày ruộng, khuyến khích nông trang. Ảnh tư liệu: Thanh Tùng/TTXVN
Cứ vào mùng 7 tháng Giêng hằng năm, Lễ hội Tịch điền Đọi Sơn lại được tổ chức để tái hiện Lễ Tịch điền thời vua Lê Đại Hành chọn việc tổ chức cày ruộng, khuyến khích nông trang. Ảnh tư liệu: Thanh Tùng/TTXVN

Thị xã Duy Tiên thuộc tỉnh Hà Nam ngày nay là vùng đất cổ, địa bàn sinh tụ của người Việt từ thuở các Vua Hùng dựng nước, được minh chứng qua các di chỉ khảo cổ học, với nhiều hiện vật quý như: ba ngôi mộ hình thuyền ở thôn Trì Xá (xã Châu Giang); khu mộ quan tài hình thuyền ở thôn Yên Từ (xã Mộc Bắc). Đây cũng là quá trình người Việt cổ ở Duy Tiên, cùng với các nhóm cư dân Việt cổ khác, tạo lập ra các nền văn hóa mà đỉnh cao là Văn hóa Đông Sơn. Qua nhiều thế kỷ, các thế hệ cư dân Duy Tiên đã tạo dựng nên các làng xóm trù mật, với tên gọi mang yếu tố “Kẻ” như: Kẻ Mác (Hòa Mạc), Kẻ Chìa (Trì Xá), Kẻ Nuốn (Đọi Sơn)…

Địa danh Duy Tiên sớm đi vào sử sách nước nhà với sự kiện năm Đinh Hợi (987), tại chân núi Đọi, Vua Lê Đại Hành thực hiện nghi lễ cày tịch điền đầu tiên ở nước ta, thể hiện tinh thần coi trọng nghề nông, về sau được nhiều đời vua Đại Việt duy trì.

Phát biểu tại buổi lễ, Bí thư Thị ủy thị xã Duy Tiên Nguyễn Văn Lượng cho biết, dù thay đổi đơn vị hành chính nhiều lần, nhưng địa danh “huyện Duy Tiên” vẫn luôn tồn tại. Suốt quá trình lịch sử 555 năm, Duy Tiên luôn in đậm các dấu tích lịch sử - văn hóa của đất nước. Tại Duy Tiên hiện có trên 200 di tích lịch sử (với 1 di tích quốc gia đặc biệt, 14 di tích quốc gia), 3 lễ hội (Tịch điền Đọi Sơn, hội chùa Long Đọi Sơn, hội đền Lảnh Giang), 2 làng nghề (dệt lụa Nha Xá, làng nghề trống Đọi Tam) được đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể.

Ông Nguyễn Văn Lượng thông tin, từ đầu tháng 11/1929, Chi bộ Đông Dương Cộng sản Đảng huyện Duy Tiên được thành lập tại trường học cạnh miếu (Đệ Tứ) thôn Tường Thụy, xã Trác Văn, gồm 6 đảng viên là Nguyễn Hữu Tiến, Nguyễn Doãn Chấp, Vũ Hưng, Nguyễn Văn Trạc, Phạm Văn Tô, Phạm Văn Bình; đồng chí Nguyễn Hữu Tiến được cử làm Bí thư Chi bộ. Đây là Chi bộ Đảng đầu tiên của huyện Duy Tiên, tiền thân của Đảng bộ thị xã Duy Tiên ngày nay. Đến nay, Đảng bộ Duy Tiên có 62 tổ chức cơ sở đảng, 240 chi bộ trực thuộc đảng bộ cơ sở với 7.405 đảng viên, có 39 cán bộ tiền khởi nghĩa; hơn 4.400 lượt đảng viên được nhận Huy hiệu 40-50-60-70 năm tuổi đảng.

Trong kháng chiến chống đế quốc Mỹ, Duy Tiên đã có hàng chục nghìn người tham gia Quân đội, có 2.685 chiến sĩ đã hy sinh, 228 bà mẹ được phong tặng danh hiệu Bà mẹ Việt Nam Anh hùng; hơn 14.000 gia đình thương binh, liệt sỹ, người có công; 13 tập thể, 4 cá nhân của huyện Duy Tiên được phong tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân, Anh hùng lao động.

Bước vào thời kỳ đổi mới, Đảng bộ thị xã Duy Tiên đã tập trung khai thác tiềm năng, thế mạnh của địa phương. Tốc độ tăng trưởng kinh tế của thị xã bình quân 5 năm từ năm 2020 đến nay đạt 12,6% năm; cơ cấu kinh tế chuyển dịch đúng hướng. Đến hết năm 2024, thu nhập bình quân đầu người tại thị xã ước đạt 98 triệu đồng/người/năm; tỷ lệ hộ nghèo theo tiêu chí mới còn khoảng 0,9%.

Thị xã Duy Tiên cũng là đơn vị đầu tiên của tỉnh Hà Nam được công nhận huyện đạt chuẩn nông thôn mới (năm 2017). Đến nay, thị xã có 5 xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu và nông mới nâng cao. Diện mạo đô thị Duy Tiên khang trang, hiện đại, xứng tầm là một thị xã trẻ đang phát triển. Công tác giải phóng mặt bằng được tập trung chỉ đạo quyết liệt, hoàn thành nhiều dự án lớn, góp phần thúc đẩy phát triển công nghiệp, đô thị và thu hút đầu tư...

Dịp này, Ban Thường vụ Thị ủy Duy Tiên đã trao quyết định khen thưởng cho các tập thể, cá nhân xuất sắc đạt giải cao tại Cuộc thi Tìm hiểu lịch sử, truyền thống cách mạng thị xã Duy Tiên và Cuộc thi Sáng tác ca khúc về Duy Tiên.

Có thể bạn quan tâm

Tùy theo điều kiện của từng gia đình để chuẩn bị quy mô lễ cúng lớn hay nhỏ

Gia Lai: Độc đáo lễ thổi tai của người Jrai

(GLO)- Nằm trong chuỗi các hoạt động Lễ cầu mưa Yang Pơtao Apui huyện Phú Thiện năm 2025, sáng 27-3, tại xã Ia Yeng đã diễn ra lễ thổi tai của người Jrai. Nghi lễ được tái hiện rõ nét giúp du khách hiểu được ý nghĩa văn hóa tâm linh trong đời sống của người Jrai nơi đây.

Lễ cầu mưa trên đỉnh núi thần: Di sản đặc biệt

Lễ cầu mưa trên đỉnh núi thần: Di sản đặc biệt

(GLO)- Trên đời có thực sự tồn tại những con người có quyền năng hô mưa gọi gió? Chính hiện thực và truyền thuyết hư ảo đan cài vào nhau khiến lễ cầu mưa của Yang Pơtao Apui ở thung lũng Ayun Hạ trở thành một hiện tượng đặc biệt, hấp dẫn bởi sự linh thiêng, huyền bí.

Tự hào con cháu Hai Bà Trưng

Tự hào con cháu Hai Bà Trưng

(GLO)- Đền thờ Hai Bà Trưng là di tích quốc gia đặc biệt, tọa lạc tại thôn Hạ Lôi, xã Mê Linh, huyện Mê Linh, TP. Hà Nội. Đây cũng là quê hương của Hai Bà Trưng-những nữ tướng anh hùng đã nổi dậy chống quân xâm lược nhà Hán.

 Linh thiêng lễ cúng Quý Xuân tại An Khê. Ảnh: Ngọc Minh

Linh thiêng lễ cúng Quý Xuân tại An Khê

(GLO)- Ngày 8 và 9-3 (nhằm mùng 9 và 10-2 âm lịch), Ban Nghi lễ đình An Khê tổ chức lễ cúng Quý Xuân tại An Khê trường và An Khê đình thuộc Khu di tích Tây Sơn Thượng đạo (thị xã An Khê, tỉnh Gia Lai).

Phục dựng lễ mừng lúa mới của người Jrai. Ảnh: Lam Nguyên

Nghĩ suy trong mùa lễ hội

(GLO)- Lễ hội là sinh hoạt văn hóa dân gian đậm tính cộng đồng và được tổ chức khắp mọi miền đất nước. Ngoài 2 dân tộc bản địa Jrai và Bahnar, trên địa bàn tỉnh Gia Lai còn có 42 dân tộc anh em khác sinh sống với bản sắc văn hóa lễ hội độc đáo.

Nối nghề

Nối nghề

Lần đầu tiên nghệ nhân Y Pư giới thiệu nghề làm gốm thủ công tại Bảo tàng tỉnh trong khuôn khổ Tuần lễ Văn hóa - Du lịch tỉnh Kon Tum lần thứ 3 (năm 2016) đã để lại ấn tượng đẹp.

Ông Đinh Plih sắp xếp bộ cồng chiêng và các vật dụng sẵn sàng đem theo khi đi trình diễn, quảng bá văn hóa dân tộc Bahnar. Ảnh: N.M

Đinh Plih: Tự hào “vốn liếng” văn hóa Bahnar

(GLO)- “Ý nghĩa của công việc không phải chỉ nằm ở chỗ tiền bạc mà còn ở nhu cầu về tinh thần, biểu hiện của giá trị, một vốn liếng để tự hào”. Câu nói này thật đúng đối với ông Đinh Plih (xã Tơ Tung, huyện Kbang, tỉnh Gia Lai). Với ông, hạnh phúc đơn giản là bản thân được sống trọn với đam mê.

Sức sống của lễ hội Tây Nguyên

Sức sống của lễ hội Tây Nguyên

(GLO)- Hoa pơ lang thắp lửa cuối khu nhà mồ làng Pyang, thị trấn Kông Chro, tỉnh Gia Lai. Nổi bật giữa lớp lớp nhà mồ cũ là 3 nhà mồ mới làm. Đó là những dấu hiệu mùa lễ hội giữa núi rừng Trường Sơn.

Lễ bỏ mả của người Bahnar ở Kông Chro

Lễ bỏ mả của người Bahnar ở Kông Chro

(GLO)- Từ 21 đến 23-2, làng Pyang (thị trấn Kông Chro, huyện Kông Chro, tỉnh Gia Lai) tưng bừng tổ chức lễ bỏ mả-một trong những lễ hội lớn và đặc sắc nhất của người Bahnar Đông Trường Sơn

Lễ báo hiếu: Thơm thảo tấm lòng con cái

Lễ báo hiếu, thơm thảo tấm lòng con cái

(GLO)- Trong đời sống sinh hoạt hàng ngày, người Bahnar luôn nhắc nhau: “Phải kính trọng cha mẹ như mặt trăng, kính trọng ông bà như mặt trời”. Khi đã trưởng thành, con cái đều nghĩ đến việc tổ chức lễ báo hiếu cha mẹ (teh nhung ăn kră).