Bằng tinh thần đoàn kết, sự lãnh đạo sát sao của cấp ủy, sự điều hành quyết liệt của chính quyền cùng sự đồng lòng của nhân dân, xã Ia Khươl đã vượt qua nhiều thử thách, đạt được những thành tựu quan trọng, tạo nền tảng vững chắc cho giai đoạn phát triển mới.
Lợi thế và thách thức phát triển KT-XH
Ia Khươl được thành lập trên cơ sở sáp nhập 3 đơn vị hành chính: Hà Tây, Đăk Tơ Ver và Ia Khươl cũ. Xã có 26 thôn, làng, dân số trên 17.150 người với hơn 83% là đồng bào dân tộc thiểu số (chủ yếu là người Jrai, Bana) - một lợi thế về đa dạng văn hóa nhưng cũng là thách thức về phát triển KT-XH.
Những ngày đầu, xã phải đối diện nhiều khó khăn về hạ tầng manh mún, đời sống dựa vào nông nghiệp truyền thống, thu ngân sách hạn hẹp. Nhưng nhờ sự lãnh đạo sát sao của cấp ủy, điều hành quyết liệt của chính quyền và tinh thần đồng lòng của nhân dân, Ia Khươl đã chuyển mình mạnh mẽ.
Giai đoạn 2020 - 2025, tốc độ tăng trưởng sản phẩm bình quân đạt 6,39%/năm; thu nhập bình quân đầu người năm 2025 ước đạt 26,6 triệu đồng, vượt 2,1 triệu đồng so với Nghị quyết. Tổng thu ngân sách của xã hơn 184 tỷ đồng, chi trên 173 tỷ đồng - đảm bảo cân đối, ưu tiên đầu tư phát triển và an sinh xã hội.
Trong cơ cấu kinh tế, nông nghiệp vẫn là trụ cột. Xã đã cơ cấu lại cây trồng, giữ ổn định diện tích cà phê, hồ tiêu, sầu riêng, cao su, chanh dây… Nhiều sản phẩm đặc trưng đã khẳng định được chỗ đứng trên thị trường như măng le sấy khô, măng le miếng, yến sào đã được chứng nhận OCOP 3 sao.
Chăn nuôi duy trì ổn định với 2.650 con bò, 1.800 con heo, hơn 270 con dê, 8.400 gia cầm; diện tích nuôi trồng thủy sản 2 ha. Công tác bảo vệ rừng được chú trọng, 2.482 ha rừng giao khoán cộng đồng, giữ vững độ che phủ trên 32% và tạo thêm sinh kế cho người dân.
Nhân dân góp sức, quê hương đổi thay
Chương trình xây dựng nông thôn mới là đòn bẩy phát triển hạ tầng. 5 năm qua, xã huy động hơn 75 tỷ đồng từ nhiều nguồn; người dân đóng góp hàng nghìn ngày công, hiến đất làm đường, xây nhà văn hóa.
Đến tháng 6.2025, Ia Khươl đạt 8/19 tiêu chí nông thôn mới. Đường bê tông phủ khắp thôn, làng; hệ thống cung cấp điện, nước được mở rộng; trường học, trạm y tế được nâng cấp… đã tạo nên diện mạo mới cho vùng quê vốn còn nhiều khó khăn. Tư duy “trông chờ, ỷ lại” của người dân giảm rõ rệt, thay vào đó là tinh thần “Nhà nước và nhân dân cùng làm”.
Xã đạt chuẩn phổ cập mầm non 5 tuổi, tiểu học mức độ 3, THCS mức độ 2. Năm học 2024 - 2025 có 9 trường với 3.812 học sinh; 2 trường đạt chuẩn quốc gia; tỷ lệ trẻ đến trường trên 98%.
Y tế cơ sở được củng cố, 99,76% người dân tham gia BHYT; trẻ dưới 6 tuổi được khám, chữa bệnh miễn phí, tiêm chủng đầy đủ. Công tác phòng dịch, nhất là Covid-19, được triển khai nghiêm túc, không để dịch bùng phát.
Hoạt động văn hóa - thể thao được duy trì thường xuyên, phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” lan tỏa sâu rộng. Toàn xã có 23/26 thôn, làng đạt danh hiệu văn hóa; 70,98% hộ đạt gia đình văn hóa. Nhiều lễ hội truyền thống của đồng bào Jrai, Bana tiếp tục được duy trì, trở thành nét đặc sắc của địa phương, vừa bảo tồn bản sắc vừa mở hướng phát triển du lịch văn hóa.
An ninh vững, chính trị ổn định
Nằm giáp ranh với tỉnh Quảng Ngãi, có QL 14 và QL 19D đi qua, Ia Khươl đối diện nguy cơ phức tạp về an ninh. Tuy nhiên, nhờ triển khai đồng bộ giải pháp, xã giữ vững ổn định, ngăn chặn hiệu quả hoạt động FULRO, “Tin lành Đê Ga”. Mô hình “Trở về đức tin, giữ bình yên thôn, làng” phát huy hiệu quả tích cực.
Phong trào “Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc” được đẩy mạnh; nhiều thôn, làng lắp đặt camera an ninh, góp phần phòng ngừa và đấu tranh với tội phạm. Công tác tuyển quân hằng năm đạt 100% chỉ tiêu; lực lượng dân quân tự vệ, dự bị động viên được xây dựng vững mạnh.
Đảng bộ xã hiện có 41 chi bộ, 385 đảng viên; 100% bí thư chi bộ kiêm trưởng thôn. Công tác phát triển đảng viên mới, nhất là cán bộ trẻ, nữ, dân tộc thiểu số, được chú trọng. Công tác kiểm tra, giám sát được thực hiện thường xuyên, kịp thời chấn chỉnh sai phạm; chất lượng sinh hoạt chi bộ từng bước nâng cao, bám sát nhiệm vụ chính trị của địa phương.
Chính quyền hoạt động ngày càng hiệu quả, đẩy mạnh cải cách hành chính, áp dụng cơ chế “một cửa” và dịch vụ công trực tuyến, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ cho người dân. MTTQ và các đoàn thể chính trị - xã hội đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, phát động phong trào thi đua yêu nước, xây dựng 26 mô hình “Dân vận khéo” gắn với phát triển kinh tế, giữ gìn văn hóa, đảm bảo an ninh.
Phát triển nhanh, bền vững, giàu bản sắc văn hóa
Bước vào giai đoạn 2025 - 2030, Ia Khươl đặt mục tiêu phát triển nhanh, bền vững, giàu bản sắc văn hóa; nâng cao đời sống nhân dân; giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội.
Xã đặt ra một số chỉ tiêu cụ thể, như: Tốc độ tăng giá trị sản phẩm đạt từ 11,6%/năm; thu ngân sách đạt 6,8 tỷ đồng; tỷ lệ hộ nghèo giảm còn dưới 2,4%; bao phủ BHYT 100%; tỷ lệ che phủ rừng trên 34,12%; dân cư nông thôn sử dụng nước hợp vệ sinh đạt 100%; chất thải rắn ở nông thôn được thu gom đạt từ 44%. Hằng năm, có từ 90% trở lên tổ chức đảng được đánh giá xếp loại hoàn thành tốt nhiệm vụ; kết nạp đảng viên mới đạt 3% trở lên trên tổng số đảng viên đầu nhiệm kỳ.
Để đạt được mục tiêu này, xã tập trung phát triển nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ; nâng cao giá trị các sản phẩm lợi thế; phát triển thương mại, dịch vụ, du lịch cộng đồng; đầu tư hạ tầng đồng bộ; bảo vệ môi trường; củng cố quốc phòng - an ninh. Bên cạnh đó, nâng cao chất lượng hệ thống chính trị; đổi mới hoạt động của Mặt trận và các đoàn thể; thực hiện tốt công tác dân vận, tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân.
Từ nền tảng thành tựu của nhiệm kỳ qua và tinh thần đoàn kết, quyết tâm của cả hệ thống chính trị cùng nhân dân, Ia Khươl đang sẵn sàng bước vào chặng đường phát triển mới, hướng tới mục tiêu trở thành vùng kinh tế, văn hóa, xã hội năng động của tỉnh - nơi mỗi người dân đều có cuộc sống ấm no, hạnh phúc.
