Ngay từ tựa đề, Dòng sông với đôi bờ ký ức có lẽ đã gợi cho người đọc hai vùng cảm nhận riêng biệt mà chưa cần phải nhìn thấy sự phân định rõ rệt về thể loại ghi ngoài bìa sách là tản văn và ghi chép. Bởi đôi bờ đôi khi không chỉ là khoảng cách địa lý mà còn là điều gì đó rất chơi vơi, huống hồ là đôi bờ ký ức.
50 đoản văn trong một tập sách không chỉ là tập hợp cái nhìn vừa tổng quát vừa sắc sảo của một nhà báo có nhiều năm chinh chiến ở Nha Trang - Khánh Hòa, vùng đất được coi là quê hương thứ hai của mình, mà còn chất chứa bao nỗi niềm của một đứa trẻ theo cha mẹ từ Bắc xuôi Nam và dừng chân lại nơi này sinh cơ lập nghiệp đã hơn bốn mươi năm. Theo chân trang sách lên rừng xuống bể cũng khá thú vị, nhất là với những ai đã từng lang thang tới nơi này. Từ một Ngõ chợ thấp thoáng trong nỗi nhớ, Xứ Đoài chim én bay, Ly cà phê dưới vòm xanh xưa, cùng nhấm nháp Hương vị biển để biết Nét xưa còn đó màu mùa xuân qua, ngắm Cánh chim câu trên sóng... vừa rưng rưng ký ức vừa lấp lánh ngày mai.
 |
Ai cũng có thể ghi chép lại được những điều mà mình quan sát và cảm nhận bằng ngôn ngữ và ý tình riêng, hoặc tỉ mỉ bác học hoặc vụng về ngây thơ, nhưng dễ có khả năng trôi tuột chẳng đọng lại gì bởi những điều đó hoặc quá cũ, hoặc giáo điều và công thức. Để chạm được vào lòng người đọc đôi khi chỉ cần vài nét phác họa có khi vô tình mà thành. Như trong Bữa cơm bạn bè của bố, hình ảnh khiến bạn đọc khó thể lướt qua nhanh: người cha trên 90 tuổi “ục ịch như một con voi ốm” được đứa con trai ngũ tuần “...mặc cho bố xong bộ áo quần, thắt cà vạt thật vất vả như cột một cái bao tải đựng thóc vừa to vừa cũ nên chẳng đâu vào đâu. Bố mặc xong từ nửa sáng rồi ngồi ngay ngắn chờ thằng con quay về chở đi với tâm thế thật đĩnh đạc phấn khởi”. Thật hạnh phúc.
Lê Đức Dương hiện là phóng viên báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng tại Khánh Hòa, đã có 9 đầu sách được xuất bản, trong đó có những tác phẩm viết cho trẻ em đáng chú ý như Đảo Thần kiếm, Cá voi E Ren đến Hòn Mun... đều lấy bối cảnh Nha Trang và được tái bản, tạo hiệu ứng rất tốt. Dòng sông với đôi bờ ký ức (NXB Hội Nhà văn, 2022) ắt sẽ là nhịp cầu đưa người đọc quay lại với những miền nhung nhớ đầy yêu thương.
Theo ÁI DY (TNO)
