(GLO)- Từ hơn 60 truyện của gần 20 tác giả trải dài suốt gần một thế kỷ, bộ sách Truyện cổ tích hiện đại Việt Nam (gồm 3 tập) lần đầu tiên được hệ thống hóa trong một tuyển tập quy mô, do Tiến sĩ Lê Nhật Ký tuyển chọn, Nhà xuất bản Kim Đồng ấn hành, vừa ra mắt bạn đọc cả nước.
Tiến sĩ Lê Nhật Ký chia sẻ về hành trình tuyển chọn và sự kỳ vọng của ông ở bộ sách này.
* Thưa ông! Cơ duyên nào khiến ông đề xuất thực hiện tuyển tập Truyện cổ tích hiện đại Việt Nam?
- Tháng 9-2023, khi đoàn công tác của Nhà xuất bản Kim Đồng vào Quy Nhơn giao lưu với Hội Văn học Nghệ thuật tỉnh Bình Định (cũ) và sinh viên Trường ĐH Quy Nhơn, tôi có đề nghị Nhà xuất bản nên ra một tuyển tập riêng về truyện cổ tích hiện đại Việt Nam.
Trước đó, thể loại này thường in chung với truyện ngắn hoặc đồng thoại, khiến người đọc khó hình dung rõ diện mạo và tiến trình của thể loại. Tôi cho rằng, một bộ sách có quy mô, có hệ thống sẽ giúp nhận diện thành tựu truyện cổ tích hiện đại, đồng thời góp phần giáo dục văn hóa đọc cho thiếu nhi.
Rất vui là đề xuất ấy được bà Ngô Thị Phú Bình, Trưởng Ban Biên tập sách văn học Nhà xuất bản Kim Đồng, đồng tình. Từ đó, tôi cùng biên tập viên, nhà thơ Nguyễn Thị Hường Lý bắt tay tuyển chọn và biên tập trong gần một năm.
* Trước dự án này, đã từng có tuyển tập nào tương tự không, thưa ông?
- Trước đây, truyện cổ tích hiện đại Việt Nam xuất hiện rải rác. Có khi in chung trong tuyển tập hoặc in riêng của từng tác giả, giúp người đọc biết đến một vài cây bút, nhưng chưa thể hiện được dòng chảy và sự phát triển của thể loại qua nhiều thế hệ.
Tôi muốn lấp khoảng trống đó bằng một công trình có tầm khái quát hơn, giới thiệu được tương đối đầy đủ về truyện cổ tích hiện đại Việt Nam ở các phương diện: Tác phẩm, tác giả và lịch sử phát triển.
* Ông có thể chia sẻ thêm về quá trình tuyển chọn tác phẩm cho bộ sách này?
- Thực ra, số lượng tác phẩm, tác giả được chọn giới thiệu nhiều hơn. Nhưng qua quá trình biên tập, xuất phát từ nhiều lý do khác nhau nên có một số trường hợp không được sử dụng trong tuyển tập. Riêng với vùng đất Gia Lai, có hai tác giả có tác phẩm trong tập là Phạm Hổ và Lê Thị Kim Sơn.
Đối tượng chính của tuyển tập là thiếu nhi nên tiêu chí đầu tiên là hay và hấp dẫn. Các truyện cần ngắn gọn, đa dạng về nghệ thuật kể chuyện, giàu tưởng tượng, mang tinh thần nhân văn, phù hợp với tâm lý lứa tuổi. Với người lớn, tuyển tập cũng có giá trị riêng: Gợi lại tuổi thơ, đồng thời giúp họ hiểu thêm về đặc trưng thi pháp và lịch sử thể loại truyện cổ tích hiện đại Việt Nam.
* Khi đưa yếu tố cổ tích truyền thống vào đời sống hiện đại, ông có lo sợ đánh mất “cái hồn” dân gian không?
- Trong mỗi truyện cổ tích hiện đại luôn có hai yếu tố song hành: Dân gian và hiện đại. Yếu tố dân gian được kế thừa để giữ màu cổ tích; yếu tố hiện đại do nhà văn sáng tạo nhằm tạo nên sức sống mới cho truyện.
Chẳng hạn, Nguyên Hương trong Ăn mận trả vàng vẫn giữ triết lý “tham thì thâm” nhưng đổi kết thúc nhân hậu hơn so với truyện dân gian Cây khế. Những điều chỉnh đó không làm mất hồn cổ tích mà ngược lại, giúp câu chuyện trở nên gần gũi, nhân văn hơn với trẻ em hôm nay.
Bộ ba tác phẩm Truyện cổ tích hiện đại Việt Nam. Ảnh: Nhà xuất bản Kim Đồng
* Trong các truyện ông chọn, có xu hướng nào nổi bật không, thưa ông?
- Truyện cổ tích hiện đại Việt Nam thường chịu hai chi phối cơ bản: Tinh thần nhân văn của truyện dân gian và tinh thần giáo dục thẩm mỹ của thời đại mới. Các nhà văn vừa kế thừa truyền thống, vừa tìm lối đi riêng để đáp ứng nhu cầu cổ tích của trẻ em hôm nay.
Có người chuyên về sự tích hoa quả như Phạm Hổ (Chuyện hoa, chuyện quả), có người viết lại cổ tích theo tinh thần phản biện như Nguyên Hương (Con mèo đi giày cao gót), hoặc khơi lại những thắc mắc tuổi thơ về thế giới cổ tích như Nguyễn Mai Dung (Cổ tích chưa kể). Chính sự đa dạng ấy tạo nên diện mạo phong phú của truyện cổ tích hiện đại - nơi nhà văn trò chuyện với trẻ em bằng những câu chuyện đạo đức và nhân sinh gần gũi.
* Vậy với nhà nghiên cứu, giáo viên và phụ huynh, họ sẽ tìm thấy điều gì ở bộ sách này?
- Với người nghiên cứu, tuyển tập là nguồn tư liệu để khảo sát thi pháp và lịch sử thể loại, điều mà trước nay còn thiếu. Với nhà giáo, đặc biệt ở bậc tiểu học, sách hỗ trợ tốt cho hoạt động kể chuyện sáng tạo, giúp học sinh hiểu cách viết lại, thay đổi chi tiết, tạo kết thúc mới cho truyện. Với phụ huynh, đây là dịp cùng con đọc, chia sẻ, bồi đắp trí tưởng tượng và nhân cách sống.
(GLO)- Dường như nơi nào có âm nhạc thì ở nơi đó, những ước mơ cũng sẽ được nhóm lên, dù còn không ít khó khăn. Tham dự Festival Piano Talent toàn quốc 2026, học viên đến từ 2 lớp dạy nhạc tại xã Đức Cơ đã đạt nhiều thành tích.
(GLO)- Lễ khánh thành cụm tác phẩm điêu khắc “Đất và người Gia Lai” giai đoạn II năm 2026 vào chiều 19-5 tại khu đô thị suối Hội Phú đã góp phần hoàn thiện tuyến trưng bày nghệ thuật dọc bờ suối thơ mộng giữa lòng phố núi Pleiku.
(GLO) - Sáng 24-5, tại khu vực Đường sách TP. Hồ Chí Minh, nhóm tác giả Gia Lai tổ chức buổi giao lưu và ra mắt 5 tiểu thuyết với chủ đề: “5 dòng chảy bazan”.
(GLO)- Nghị quyết số 19/2026/NQ-HĐND được HĐND tỉnh Gia Lai thông qua ngày 24-4-2026 (có hiệu lực từ ngày 4-5-2026) với nhiều chính sách hỗ trợ cụ thể cho nghệ thuật truyền thống, được kỳ vọng tạo thêm động lực cho đội ngũ nghệ sĩ, nghệ nhân, các đoàn nghệ thuật hiện có và gầy dựng lực lượng kế cận.
(GLO)- “Nhớ Quy Nhơn” của Phan Trung Lý là dòng hoài niệm đầy cảm xúc về miền biển thi vị với sóng biển, Ghềnh Ráng, dốc Mộng Cầm và dấu xưa Hàn Mặc Tử. Bài thơ gợi lên vẻ đẹp dịu dàng, sâu lắng của Quy Nhơn - nơi cảnh sắc và thi ca như hòa vào nhau trong nỗi nhớ khôn nguôi.
(GLO)- Ngày 19-5, Nhà hát Nghệ thuật truyền thống tỉnh Gia Lai triển khai dàn dựng nâng cao vở tuồng Quang Trung đại phá quân Thanh (tác giả kịch bản: Trúc Đường; tác giả chuyển thể: NSND Võ Sĩ Thừa; đạo diễn: NSND Hoàng Ngọc Đình).
(GLO)- Mười hai năm làm dâu xứ Nghệ, tôi không nhớ mình đã bao lần đi qua xã Kim Liên để về nhà chồng. Chỉ biết rằng, mỗi lần ngang qua biển chỉ dẫn vào Khu di tích lịch sử Kim Liên, lòng tôi lại khẽ reo lên như thấy một dấu mốc đặc biệt: “Về đến quê Bác rồi…”.
(GLO)- “Di chúc của Bác Hồ - Một giáo trình tiếng Việt độc đáo” là công trình chuyên khảo về ngôn ngữ của nhà báo Dương Thành Truyền. Cuốn sách vừa được in lần thứ 9, vượt mốc 10.000 bản in.
(GLO)- Ngày 15-5, tại trụ sở UBND tỉnh Gia Lai (phường Pleiku), Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thị Thanh Lịch chủ trì cuộc họp nghe báo cáo về tình hình tổ chức chương trình Lễ hội Âm nhạc - Nghệ thuật Tây Nguyên với chủ đề “Bản hòa âm đại ngàn”.
(GLO)- 2 cuốn sách “Các đội tuyển bóng đá trên thế giới” và “Những cầu thủ bóng đá nổi tiếng thế giới” dành cho thiếu nhi mới được phát hành, đưa độc giả nhí đến gần hơn vào thế giới bóng đá sôi động trước thềm World Cup 2026.
(GLO)- Giữa không gian xanh mát của suối Hội Phú, những tác phẩm điêu khắc mang đậm hơi thở Tây Nguyên như đang kể câu chuyện về con người, văn hóa và nhịp sống đại ngàn. Bài thơ “Thăm vườn tượng suối Hội Phú” là hành trình cảm xúc đầy chất thơ giữa nghệ thuật và thiên nhiên phố núi.
(GLO)- Khi nghĩ đến những dòng chữ ấy, tôi không có ý định đặt một tựa đề ẩn dụ cho tín niệm nào cả. Chỉ là, những ngày tháng 5 bắt đầu oi ả cứ thôi thúc tôi nhớ về khu vườn nhỏ xanh mát ở quê nhà. Dẫu gần hay xa, hiện hữu trong không gian hay ký ức vẫn thấp thoáng trong tôi những đóa hoa lòng.
Nhân kỷ niệm 72 năm Ngày Chiến thắng Điện Biên Phủ (7/5/1954-7/5/2026), Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật giới thiệu chùm ấn phẩm tiêu biểu, góp phần tái hiện sinh động tầm vóc của chiến thắng “lừng lẫy năm châu, chấn động địa cầu”.
(GLO)- Nhà xuất bản Tổng hợp TP. Hồ Chí Minh vừa giới thiệu tác phẩm “Các Mác và Tư bản - Trích tác phẩm kinh điển” nhân kỷ niệm 208 năm ngày sinh của ông (5/5/1818 - 5/5/2026).
(GLO)- Giới mỹ thuật phố núi không còn ngạc nhiên khi thấy họa sĩ Siu Quý đi về liên tục giữa TP Hồ Chí Minh và Pleiku. Một nơi ông lập nghiệp, một nơi là quê hương. Như cánh chim tìm về, ông đang tích cực kết nối để tổ chức nhiều hoạt động ý nghĩa tại vùng đất mình sinh ra, lớn lên.
(GLO)- Sáng 25-4, tại Khu Di tích lịch sử-văn hóa quốc gia Plei Ơi, UBND xã Chư A Thai (tỉnh Gia Lai) tổ chức lễ cầu mưa với nhiều hoạt động phong phú, đa dạng, tạo nên ngày hội văn hóa đa sắc màu, thu hút đông đảo du khách đến tham quan, trải nghiệm.
(GLO)- Tối 24-4, tại Quảng trường Đại Đoàn Kết (phường Pleiku), Ban tổ chức đã tiến hành tổng duyệt chương trình nghệ thuật đặc biệt “Đại ngàn reo” nhằm chuẩn bị cho đêm biểu diễn chính thức diễn ra vào tối 25-4.
(GLO)- Alpha Books, Đông A và First News vừa ký kết và công bố thành lập "Liên minh phát triển xuất bản & văn hóa đọc Việt Nam" (Vietnam Reading Alliance - VRA).
(GLO)- Cuốn sách tranh đặc biệt “100 Điều tự hào Việt Nam” vừa được Đinh Tị Books và NXB Tri thức ấn hành nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026).
(GLO)- Đọc sách không chỉ mở rộng tri thức mà còn trở thành “liệu pháp” tinh thần, giúp phụ nữ cân bằng cảm xúc và đồng hành cùng con. Nhân Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam, ThS Nguyễn Thị Thùy Trang đã có những chia sẻ về việc nuôi dưỡng thói quen đọc sách trong gia đình.
(GLO)- Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật vừa ra mắt cuốn sách “30.4.1975: Sài Gòn không còn trận tuyến - Những ký ức về một ngày trọng đại” nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
