Theo dự thảo chính sách đang được TP. Hồ Chí Minh xây dựng, một số chức danh lãnh đạo tại trung tâm nghiên cứu có thể hưởng mức lương 30-120 triệu đồng/tháng, tùy năng lực và kết quả chuyên môn. Chủ nhiệm chương trình khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo được đề xuất mức thù lao 105 triệu đồng/tháng.
Chính sách nhằm thu hút nhà khoa học giỏi, xây dựng các trung tâm nghiên cứu đạt chuẩn quốc tế, tập trung vào những lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, vật liệu mới và năng lượng sạch.
Với mức đãi ngộ cao, hiệu quả đầu tư cần được gắn với đầu ra có thể kiểm chứng. Bên cạnh chất lượng công bố khoa học, có thể đánh giá bằng bằng sáng chế, tài sản trí tuệ, nguyên mẫu, công nghệ được làm chủ, hợp đồng chuyển giao, khả năng thương mại hóa và năng lực đào tạo đội ngũ kế cận.
TP. Hồ Chí Minh cũng đặt mục tiêu tăng 3-4 lần số lượng bài báo quốc tế, sở hữu trí tuệ và hoạt động chuyển giao công nghệ tại các trung tâm nghiên cứu. Tuy nhiên, nếu chỉ chạy theo số lượng công bố, chính sách có nguy cơ tạo ra KPI hình thức, trong khi giá trị công nghệ và tác động kinh tế chưa chắc tăng tương ứng.
Do đó, tiêu chí đánh giá cần được thiết kế theo từng lĩnh vực. Với khoa học cơ bản, chất lượng và ảnh hưởng học thuật có thể là trọng tâm; trong khi nghiên cứu ứng dụng và phát triển công nghệ cần chú trọng hơn đến sở hữu trí tuệ, sản phẩm, chuyển giao và thương mại hóa.
Một vấn đề khác là phải phân biệt rủi ro khoa học với thất bại trong quản lý. Nghiên cứu có thể không tạo ra sản phẩm như dự kiến nhưng vẫn đem lại dữ liệu, tri thức hoặc mở ra hướng nghiên cứu mới. Vì vậy, cơ chế đánh giá cần cho phép điều chỉnh hoặc dừng những hướng không còn triển vọng, thay vì biến mọi kết quả không đạt kỳ vọng thành thất bại.
Ở cấp quốc gia, một cơ chế tương tự cũng đang được áp dụng với các nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược. Theo Thông tư số 49/2026/TT-BKHCN, kinh phí được lập theo từng gói công việc và mốc đánh giá, trong đó mỗi gói phải xác định rõ mục tiêu, sản phẩm đầu ra, người chịu trách nhiệm và thời gian thực hiện. Mức trần thù lao của Tổng công trình sư lên tới 300 triệu đồng/tháng, Chủ nhiệm nhiệm vụ 150 triệu đồng/tháng.
