Trao truyền di sản
Ngày 9-10, Công viên xã Chư Păh rộn rã thanh âm của Liên hoan Cồng chiêng và Liên hoan Tuyên truyền ca khúc cách mạng trong thanh thiếu nhi tỉnh Gia Lai năm 2026, do Tỉnh đoàn Gia Lai tổ chức. Có 230 nghệ nhân, diễn viên đến từ 5 đội đại diện cho các xã: Chư Păh, Ia Ly, Ia Khươl, Ia Phí và Ia Hrung góp mặt tại chương trình, thu hút đông đảo đoàn viên, thanh thiếu nhi và người dân đến xem, cổ vũ.
Đây là hoạt động chào mừng kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam và 21 năm Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên được UNESCO vinh danh; đồng thời hưởng ứng Festival cồng chiêng tại Gia Lai tới đây. Sự kiện cũng khẳng định vai trò của tổ chức Đoàn, Hội trong bảo tồn di sản, bồi đắp lý tưởng cách mạng và tình yêu quê hương, đất nước cho thanh thiếu nhi.
Điều hấp dẫn nhất tại Liên hoan Cồng chiêng là các bài chiêng cổ của dân tộc Jrai được trình diễn thuần thục bởi những em nhỏ đến từ các buôn làng. Từ bài chiêng Đón khách, Mừng lúa mới đến lễ Pơ thi…, qua phần trình diễn của các em đều thấm đẫm vẻ đẹp của tinh thần tiếp nối, trao truyền di sản. Kết hợp với Liên hoan Tuyên truyền ca khúc cách mạng, chương trình đã mở ra không gian giao lưu giữa văn hóa truyền thống và lý tưởng tuổi trẻ.
Tham gia hát dân ca trong phần trình diễn của đội cồng chiêng thanh thiếu nhi xã Chư Păh, em Y Thúy cho hay: “Em mong nhiều người biết đến dân ca, để dân ca được truyền từ đời này sang đời khác”.
Còn em Siu Wan Jang Zi (11 tuổi, xã Ia Khươl) khiến khán giả thích thú với phần biểu diễn đi cà kheo cùng các thành viên trong đội chiêng. Jang Zi kể: Từ khi vào học ở Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú THCS Chư Păh, em bắt đầu được học cách chơi cồng chiêng, đi cà kheo và nuôi ước mơ sau này trở thành một nghệ nhân thực thụ.
Cũng với sự hồn nhiên, em Ksor Băng (10 tuổi, xã Ia Phí) đã chinh phục cảm xúc người xem khi “vào vai” nhân vật hóa trang với lá chuối khô, mặt nạ bằng bẹ chuối nhằm khuấy động không khí.
“Lần đầu tham gia biểu diễn cùng đội chiêng, em run lắm. Nhưng khi nhìn xuống khán giả, thấy mọi người vui thích em cũng rất vui”, Băng chia sẻ.
Trò chuyện với vai trò vừa là thành viên Ban Giám khảo vừa là một KOL (người có sức ảnh hưởng trong cộng đồng), anh Rcom Bus (phường Diên Hồng) chia sẻ: “Cũng là một nghệ nhân nên tôi rất tự hào khi các bạn còn nhỏ tuổi nhưng đã tham gia Liên hoan cồng chiêng, từ đó làm cho văn hóa của dân tộc mình ngày càng lan tỏa. Tôi mong các bạn sẽ viết tiếp câu chuyện bảo tồn văn hóa truyền thống theo cách của riêng mình”.
Ngày hội làng
Tiếng cồng, tiếng chiêng - âm thanh báo hiệu mùa lễ hội cũng vang lên tại sân vận động thôn 2 (xã Pờ Tó) vào chiều 10-10 trong “Đêm hội Cồng chiêng xã Pờ Tó” lần thứ 2 với chủ đề “Tái hiện ngày hội làng”. Chương trình tiếp nối thành công của đêm hội lần thứ nhất tổ chức dịp 2-9, với mong muốn biến sự kiện trở thành hoạt động định kỳ của địa phương.
Đúng như chủ đề, điểm nhấn của đêm hội là phần tái hiện các lễ hội truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số tại 6 thôn trên địa bàn xã, với nhiều nghi lễ đặc sắc như: Lễ cúng Yàng, Mừng nhà rông mới, lễ Pơ thi, Mừng lúa mới… Không khí tại chương trình trở nên sôi nổi với các hoạt động giao lưu văn nghệ, trình diễn cồng chiêng, xoang và trải nghiệm không gian văn hóa cộng đồng đậm đà bản sắc.
Từng đặt chân đến nhiều vùng đất ở Tây Nguyên, Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Hùng Hoa Lư (phường Pleiku) xúc động bày tỏ cảm xúc khi được có mặt tại sự kiện: “Lâu lắm rồi tôi mới được gặp một ngày hội làng đúng nghĩa, mọi nghi thức đều được thực hiện nguyên bản. Ngay cả khi trời đổ mưa, bà con vẫn khai hội với một cảm hứng bất tận. Tất cả đều tự nhiên như chính cuộc sống, sinh hoạt vốn có chứ không hề mang tính trình diễn”.
Tiếp nối âm vọng cồng chiêng trước ngày hội lớn của tỉnh, ngày 24-10 tới đây, tại Nhà rông Văn hóa xã Ia Grai sẽ diễn ra Liên hoan Văn hóa cồng chiêng xã Ia Grai và Hội thao các dân tộc thiểu số năm 2026.
Ông Nguyễn Văn Đính - Phó Chủ tịch UBND xã Ia Grai - cho biết: Dự kiến Liên hoan có sự tham gia của 7 đội cồng chiêng, gồm 6 đội đại diện cho 6 thôn làng trên địa bàn xã và đội cồng chiêng của học sinh Trường Phổ thông Dân tộc nội trú THCS xã Ia Grai. Các đội sẽ trình diễn cồng chiêng, nối nhịp vòng xoang gắn với tái hiện lễ hội, phong tục, sinh hoạt văn hóa, lao động sản xuất hoặc các hoạt động cộng đồng...
“Chương trình nhằm hiện thực hóa Nghị quyết số 100/NQ-HĐND ngày 9-12-2025 của HĐND tỉnh về Đề án “Bảo tồn, phát huy giá trị di sản Không gian văn hóa cồng chiêng tỉnh Gia Lai” giai đoạn 2026 - 2030; đồng thời hướng tới các ngày lễ, sự kiện chính trị, văn hóa quan trọng như: Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18-11), Ngày Văn hóa Việt Nam (24-11), đặc biệt là Festival cồng chiêng tới đây” - ông Đính cho biết.
