Trung Quốc thử sức với “con đường tơ lụa” Bắc Cực
Trung Quốc đang đẩy mạnh khai thác tuyến hàng hải qua Bắc Cực trong bối cảnh băng tan và những bất ổn tại các tuyến vận tải truyền thống mở ra cơ hội cho một hành lang thương mại mới với châu Âu.
Ngày 15-8, tàu container Dubai Tower của hãng Sea Legend rời cảng Ninh Ba - Chu Sơn, tỉnh Chiết Giang, đi Felixstowe của Anh theo tuyến qua Bắc Cực, men theo bờ biển phía Bắc của Nga. Đây là chuyến khai thác hàng tuần đầu tiên của tuyến trong mùa này.
Tuyến đường đi qua Hành lang Biển Đông Bắc Cực, kết nối với các cảng lớn của châu Âu như Felixstowe, Rotterdam, Hamburg và Gdynia. Hành trình qua Tuyến Biển Bắc, dài khoảng 5.500 km, được kỳ vọng rút ngắn đáng kể thời gian vận chuyển.
Từ tháng 9-2025, Sea Legend đã thực hiện chuyến thử nghiệm đầu tiên. Tàu đến Felixstowe sau khoảng 20 ngày, gần bằng một nửa thời gian đi qua kênh đào Suez. Theo Xin Jianning, Tổng giám đốc Công ty Logistic Cảng biển Chiết Giang, tuyến Bắc Cực có ưu thế về thời gian vận chuyển và an toàn chuỗi cung ứng.
Các chuyên gia cho rằng tuyến này đặc biệt phù hợp với những mặt hàng nhạy cảm với nhiệt độ như xe điện, pin lithium và sản phẩm năng lượng mặt trời.
Trung Quốc đã thúc đẩy hợp tác với Nga về các tuyến hàng hải Bắc Cực và xây dựng “Con đường Tơ lụa vùng Cực” từ năm 2017. Tuy nhiên, tuyến đường vẫn đối mặt nhiều hạn chế: chỉ có thể khai thác trong mùa hè và mùa thu, tàu phá băng đôi khi vẫn cần hỗ trợ và chi phí bảo hiểm được cho là cao hơn tuyến qua mũi Hảo Vọng.
Sea Legend dự kiến thực hiện 8 chuyến trong giai đoạn tháng 8-10. Theo Coface, trong 5 năm tới, khoảng 3,5% lượng hàng hóa trao đổi giữa Đông Á, châu Âu và Bắc Mỹ, tương đương khoảng 64 tỷ USD, có thể được vận chuyển qua các tuyến đường Bắc Cực.
Canada chính thức đáp trả thuế Mỹ, căng thẳng thương mại gia tăng
Các biện pháp thuế quan trả đũa Mỹ của Canada bắt đầu có hiệu lực từ ngày 8-9, đánh dấu bước leo thang mới trong tranh chấp thương mại giữa hai nước.
Canada và Mỹ áp thuế trả đũa lẫn nhau. Ảnh: Reuters
Từ 0 giờ 1 phút ngày 8-9, Canada áp mức thuế 15-50% đối với lượng hàng hóa nhập khẩu từ Mỹ trị giá 27,6 tỷ CAD, tương đương khoảng 19,95 tỷ USD. Các mặt hàng chịu tác động gồm thép, sản phẩm từ sữa, thiết bị gia dụng, máy móc nông nghiệp, bột giấy, giấy và hàng điện tử.
Chính phủ Canada cho biết đây là biện pháp đáp trả quyết định trước đó của Mỹ áp thuế 50% đối với lượng hàng hóa Canada trị giá 27,6 tỷ USD từ ngày 22-8. Hàng hóa Mỹ đang trên đường vận chuyển đến Canada tại thời điểm biện pháp có hiệu lực không thuộc diện áp dụng.
Căng thẳng giữa hai nước gia tăng trong những tuần gần đây, trong khi các cuộc đàm phán thương mại tiếp tục gặp nhiều bất đồng, trong đó có vấn đề liên quan các biện pháp bảo vệ tiếng Pháp tại Quebec.
Iran cảnh báo lập “vùng loại trừ hàng hải” trên Vịnh Persian
Iran cảnh báo Mỹ rằng Tehran có thể thiết lập một “vùng loại trừ hàng hải” trên toàn Vịnh Persian nếu Washington tiếp tục tiến hành “chiến tranh kinh tế”.
Trong tuyên bố trên mạng xã hội X ngày 7-9, Mohsen Rezaee, Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, cho biết Washington đã nhận được “cảnh báo rõ ràng” từ các tên lửa mới của Iran. Tehran đồng thời tuyên bố thay đổi căn bản phương án tác chiến đối với tàu chiến và các căn cứ quân sự của Mỹ trong khu vực.
Theo dữ liệu Kpler công bố ngày 8-9, chỉ có 7 tàu chở hàng hóa đi qua eo biển Hormuz trong ngày 7-9, giảm so với 8 tàu một ngày trước đó. Trong khi đó, 29 tàu đi qua eo biển Bab el-Mandeb, tăng mạnh so với 17 tàu của ngày trước.
Những diễn biến này làm gia tăng lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng và tác động đến giá dầu, chi phí vận tải cũng như chuỗi cung ứng toàn cầu.
Trong một diễn biến liên quan, truyền thông Mỹ cho biết Washington đang cân nhắc điều chỉnh quy mô lực lượng và hệ thống căn cứ quân sự tại Trung Đông sau khi xung đột với Iran kết thúc. Tuy nhiên, các cuộc thảo luận hiện mới ở mức không chính thức và Lầu Năm Góc chưa tiến hành rà soát chính thức về bố trí lực lượng.
Hormuz căng thẳng, Iran cảnh báo Hàn Quốc
Iran ngày 7-9 cảnh báo Hàn Quốc không nên can thiệp quân sự tại Vịnh Persian hoặc eo biển Hormuz.
Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baqaei cho biết Tehran coi trọng quan hệ hữu nghị với Seoul, nhưng cảnh báo bất kỳ lực lượng quân sự nước ngoài nào được triển khai hoặc tham gia hoạt động tại tuyến đường thủy chiến lược này sẽ bị Iran coi là hỗ trợ trực tiếp cho bên mà Tehran cáo buộc là “kẻ xâm lược”, đồng thời có thể dẫn đến “những hậu quả nghiêm trọng”.
Iran cũng kêu gọi các nước không chịu sức ép của Mỹ để tham gia các hoạt động quân sự chống Tehran.
Về phía Hàn Quốc, Bộ Ngoại giao nước này cho biết Seoul đang liên lạc chặt chẽ với các quốc gia liên quan và cộng đồng quốc tế về tình hình Trung Đông cũng như hoạt động lưu thông qua eo biển Hormuz.
Hàn Quốc hiện chưa đưa ra quyết định cuối cùng về khả năng triển khai quân đội tới khu vực. Theo thông tin được cung cấp, bất kỳ hoạt động triển khai nào cũng cần được Hội đồng An ninh Quốc gia, nội các và Quốc hội Hàn Quốc xem xét, chấp thuận theo quy định.
