Từ sự xuất hiện của cái gọi là “Bahnar Đêga Kon Kông” (thực chất là biến tướng của “Tin lành Đêga”) tại một số vùng ở Gia Lai, yêu cầu quan trọng đặt ra là phải nhận diện chính xác để đấu tranh, vô hiệu hóa những thủ đoạn lợi dụng tôn giáo để chống phá, chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Từ đó, góp phần bảo vệ cuộc sống bình yên ở từng buôn làng.
Theo các tài liệu, “Mặt trận Thống nhất đấu tranh của các sắc tộc bị áp bức” (Front Uni de Lutte des Races Opprimées, viết tắt là FULRO) được thành lập ngày 20-9-1964 tại Campuchia.
Dưới sự “hà hơi tiếp sức” của các thế lực thù địch, FULRO trở thành một tổ chức phản động cực kỳ nguy hiểm. Cái tên của tổ chức ấy gắn với sự đen tối, là bóng ma hãi hùng ám ảnh vùng đất Tây Nguyên trong nhiều thập niên.
Trước năm 1975, FULRO là tổ chức phản cách mạng, được sử dụng như một quân bài chính trị - quân sự. Mục tiêu tối thượng lúc này là phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc, chia cắt địa bàn chiến lược Tây Nguyên, từ đó ngăn chặn và chống phá phong trào cách mạng giải phóng miền Nam của quân và dân ta.
Sau năm 1975, khi đất nước thống nhất, FULRO trở thành tổ chức phản động chính trị vũ trang, không chịu hạ vũ khí mà tiếp tục cấu kết với các thế lực thù địch bên ngoài để chống phá chính quyền cách mạng. Chúng rút vào rừng sâu, lập các căn cứ bí mật, tiến hành du kích vũ trang, ám sát cán bộ, cướp bóc và khủng bố người dân lương thiện tại Tây Nguyên.
Khi Liên hợp quốc đưa lực lượng UNTAC (Cơ quan chuyển tiếp Liên hợp quốc tại Campuchia) vào thực hiện giải pháp chính trị ở Campuchia, FULRO hầu như không còn chỗ dựa. Tháng 12-1992, toàn bộ số FULRO còn lại gồm 407 tên (kể cả phụ nữ và trẻ em) do Y Pênh A Yun cầm đầu đã ra hàng UNTAC.
Mười bảy năm (1975-1992), dưới sự quan tâm chỉ đạo sát sao của Đảng, Nhà nước, với sự quyết tâm và kiên trì chiến đấu, vượt qua nhiều khó khăn, gian khổ, hy sinh, lực lượng Công an, Quân đội cùng nhân dân các tỉnh Tây Nguyên và các tỉnh phụ cận đã đấu tranh làm tan rã hoàn toàn tổ chức, lực lượng FULRO.
Nhưng mọi chuyện chưa kết thúc ở đó.
Dù lực lượng vũ trang bị tiêu diệt, nhưng âm mưu ly khai, tự trị của các phần tử cốt cán lưu vong (đứng đầu là Ksor Kơk ở Mỹ, được bổ nhiệm làm Tổng tham mưu trưởng FULRO từ năm 1974) vẫn không thay đổi. Chúng chuyển trạng thái từ “đấu tranh vũ trang” sang “diễn biến hòa bình”.
Năm 2000, từ Mỹ, Ksor Kơk tổ chức lễ thành lập cái gọi là “Nhà nước Đêga”, tự nhận là “tổng thống Nhà nước Đêga” - thực chất là kế hoạch vô vọng phục hồi lại FULRO cũ.
Để phục vụ cho ảo mộng có được “Nhà nước Đêga” thật sự, Ksor Kơk đã thành lập “Tin lành Đêga” - một tổ chức chính trị phản động nấp bóng tôn giáo.
Sau đó, hắn đã chỉ đạo tay chân chuyển tài liệu về nước, tuyên truyền, mở rộng mạng lưới và gây dựng tổ chức; tiếp tục tạo nên sự bất ổn chính trị, trật tự trị an đối với vùng đất Tây Nguyên.
Khi đã lừa bịp, lôi kéo được một bộ phận quần chúng nhân dân nhẹ dạ cả tin tham gia, bọn chúng tiến hành các hoạt động công khai hóa để đòi yêu sách.
Điển hình, tháng 2-2001, một bộ phận đồng bào dân tộc thiểu số nhẹ dạ, cả tin đã bị lôi kéo, xúi giục tập trung đến trụ sở Tỉnh ủy Gia Lai đưa ra những kiến nghị vô lý. Tại một số địa phương khác ở Tây Nguyên cũng xảy ra sự việc tương tự. Tiếp đó là sự kiện bạo loạn năm 2004 tại các tỉnh Tây Nguyên, cùng hàng chục đợt âm mưu kích động khác.
Sau các vụ biểu tình, bạo loạn năm 2001, 2004, Đảng, Nhà nước, lực lượng chức năng đã kiên quyết đấu tranh, xử lý hàng trăm đối tượng cốt cán tham gia cái gọi là “Nhà nước Đêga”, “Tin lành Đêga”. Đồng thời, vạch rõ bản chất phản động, ngụy tạo, vi phạm pháp luật của Việt Nam và luật pháp quốc tế, cũng như âm mưu, mục tiêu bạo loạn nhằm lật đổ chính quyền, gây mất ổn định tình hình an ninh trật tự ở Tây Nguyên.
Vì vậy, FULRO thay đổi phương thức, thủ đoạn hoạt động nhằm tiếp tục đánh tráo khái niệm, lừa bịp một bộ phận quần chúng nhân dân với những tổ chức mới có tên gọi, nhận diện gần gũi, dễ tin dễ nghe, dễ hiểu để mê hoặc, lôi kéo họ tham gia.
Ảo vọng về một “Nhà nước Đềga” chưa bao giờ chấm dứt. Đầu năm 2025, lực lượng An ninh Công an tỉnh Gia Lai phát hiện dấu hiệu nhen nhóm hoạt động phục hồi FULRO, “Tin lành Đềga” tại xã Ayun và Bờ Ngoong (địa bàn huyện Mang Yang, Chư Sê cũ).
Bọn phản động FULRO lưu vong đã chỉ đạo các đối tượng trong nước sử dụng mạng xã hội liên lạc, lôi kéo một số người dân thiếu hiểu biết, khó khăn về kinh tế tụ tập cầu nguyện, tham gia cái gọi là đạo “Bahnar Đêga Kon Kông”.
Cụ thể, từ năm 2023, 3 đối tượng FULRO lưu vong (Di, SN 1941, gốc ở xã Lơ Pang, sống ở Mỹ; Đinh Yum, SN 1963, gốc ở xã Bờ Ngoong, sống ở Thái Lan; Kinh Y Ku, SN 1972, gốc ở xã Bờ Ngoong, sống ở Thái Lan) thông qua tài khoản Messenger Facebook tích cực tuyên truyền, chỉ đạo 9 đối tượng (ở 7 làng của 3 xã Ayun, Bờ Ngoong, KDang) tổ chức nhóm họp sinh hoạt “Bahnar Đêga Kon Kông”.
Các đối tượng ở 7 làng này bị lôi kéo không từ bỏ “Tin lành Đêga”, duy trì việc cầu nguyện theo “Bahnar Đêga Kon Kông” (được giới thiệu là đạo của người Bahnar đã được quốc tế công nhận). Số đối tượng cốt cán này lập danh sách những người tham gia “Bahnar Đêga Kon Kông”, thu thập thông tin, hình ảnh, quay video cảnh sinh hoạt điểm nhóm để gửi ra bên ngoài; thông qua thân nhân bên trong gửi tiền, hàng cho số đối tượng cốt cán...
Từ tháng 3/2024 - 7/2025, đối tượng Di đã 7 lần chuyển tiền cho Rôh (ở xã Ayun) thông qua Kuen (ở xã Kon Gang) với tổng số tiền 2.600 USD (khoảng 60 triệu đồng).
Bên cạnh đó, qua đường xe khách, Đinh Yum đã 3 lần gửi hàng về cho Thông (ở xã Bờ Ngoong), gồm nhiều áo, mũ, 1.000 phù hiệu, 4 băng rôn để treo tại “nhà cầu nguyện”... Sau khi nhận hàng, Thông chuyển cho Rôh để cấp phát cho các điểm nhóm và những người tin theo “Bahnar Đêga Kon Kông”. Đáng chú ý, Đinh Yum đã gửi cho Rôh 2 smartphone phục vụ việc liên lạc, nhận chỉ đạo FULRO lưu vong tại Mỹ, Thái Lan.
Thực hiện chỉ đạo của FULRO lưu vong, số đối tượng cốt cán bên trong tăng cường gặp gỡ, xúi giục một số người dân cầu nguyện “Bahnar Đêga Kon Kông”. Từ tháng 6-8/2025, các đối tượng cốt cán đã tổ chức các buổi nhóm họp chung để sinh hoạt “Bahnar Đêga Kon Kông” tại Bờ Ngoong và Ayun với nhiều vỏ bọc khác nhau, lợi dụng các hoạt động công khai theo phong tục tập quán để tránh sự phát hiện của lực lượng chức năng.
Số lượng người tin theo “Bahnar Đêga Kon Kông” tăng lên; từ tháng 7-2025, các đối tượng cốt cán đã lén lút chia thành các “điểm cầu nguyện”. Tại đây, các đối tượng đã phân công “người chủ trì giảng đạo, thủ quỹ” để tổ chức cầu nguyện “Bahnar Đêga Kon Kông”.
Tại các buổi nhóm họp vào ngày chủ nhật, các đối tượng yêu cầu những người tham gia đóng góp từ 10.000 - 50.000 đồng (tùy vào hoàn cảnh), hoặc tổ chức làm thuê chung lấy tiền gây quỹ hoạt động cho điểm nhóm.
Theo kết quả điều tra của Công an tỉnh Gia Lai, để lôi kéo thân nhân cùng số đối tượng có lịch sử hoạt động liên quan đến FULRO, “Tin lành Đêga” tham gia sinh hoạt “Bahnar Đêga Kon Kông”, các đối tượng FULRO lưu vong đã đưa ra nội dung tuyên truyền:
Ngơih (SN 1976, ở làng Thoong Nha, xã Bờ Ngoong) là 1 trong 9 đối tượng cốt cán liên quan đến hoạt động tuyên truyền, tổ chức hoạt động tuyên truyền, tổ chức nhóm họp “Bahnar Đêga Kon Kông”. Căn nhà của đối tượng cũng chính là nơi tổ chức nhóm họp. Tin tưởng lời ngon ngọt của các đối tượng FULRO lưu vong, Ngơih tích cực vận động người thân, hàng xóm cùng tham gia “Bahnar Đêga Kon Kông”.
“Nhiều người tin và tham gia vì bị kẻ xấu lợi dụng hoàn cảnh kinh tế khó khăn, nếu theo tà đạo này không cần làm việc vẫn có cái ăn” - ông Đinh Vong - Phó Trưởng thôn Thoong Nha cho hay.
Theo Thượng tá Phan Thanh Hải - Phó Trưởng phòng An ninh nội địa (Công an tỉnh Gia Lai), “Bahnar Đêga Kon Kông” là tổ chức do các đối tượng FULRO lưu vong thành lập. Tuy khác về tên gọi, nhưng mục đích của “Bahnar Đêga Kon Kông” không khác gì “Tin lành Đêga”:
“Về bản chất, “Bahnar Đêga Kon Kông” không phải là tổ chức tôn giáo, mà chỉ là sự đánh tráo khái niệm nhằm che đậy hoạt động của FULRO, “Tin lành Đêga”. Nếu không được ngăn chặn quyết liệt, kịp thời, các đối tượng cốt cán sẽ phát triển lực lượng, tiến hành các hoạt động phá hoại như biểu tình, bạo loạn, cao hơn là khủng bố gây ảnh hưởng đến an ninh chính trị, uy hiếp sức mạnh của chính quyền nhân dân, sự lãnh đạo của Đảng và Nhà nước Việt Nam” - Thượng tá Hải phân tích.
