Các công trình được vinh danh tại giải Nobel Hóa học 2026 giúp định hướng phản ứng hóa học để tạo ra dạng phân tử mong muốn, có ý nghĩa quan trọng đối với ngành sản xuất dược phẩm.
Nhiều phân tử liên quan đến sự sống tồn tại dưới hai dạng đối ảnh, tương tự bàn tay trái và bàn tay phải: Có hình dạng tương ứng nhưng không thể chồng khít lên nhau. Hai dạng này có thể tác động khác nhau đến cơ thể.
Với nhiều hoạt chất dược phẩm, một dạng mang lại hiệu quả điều trị, trong khi dạng còn lại có thể gây tác dụng phụ, thậm chí có hại.
Năm 1986, ông Kagan phát hiện cách tác động vào phản ứng hóa học, giúp tạo ra một dạng đối ảnh với mức độ vượt trội so với khả năng được biết đến trước đó.
Đến năm 2003, ông Soai trình bày phản ứng chỉ tạo ra một trong hai dạng đối ảnh có thể hình thành.
Theo Chủ tịch Ủy ban Nobel Hóa học Heiner Linke, nghiên cứu của hai nhà khoa học góp phần giải đáp câu hỏi tồn tại hơn 1 thế kỷ về cách hiện tượng chỉ có một dạng đối ảnh có thể xuất hiện tự phát.
Những khám phá này cung cấp nền tảng quan trọng cho việc thiết kế phản ứng phục vụ sản xuất thuốc.
Hai nhà khoa học cùng nhận khoản tiền thưởng 12 triệu kronor Thụy Điển.
Nobel Hóa học là giải thứ ba được công bố trong mùa Nobel năm nay, sau các giải Y sinh và Vật lý.
