Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 384/2026/NĐ-CP quy định xác định xuất xứ Việt Nam đối với hàng hóa sản xuất và lưu thông trong nước. Quy định nhằm làm rõ điều kiện để hàng hóa được xác định có xuất xứ Việt Nam, đồng thời xác định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân khi công bố thông tin về nguồn gốc sản phẩm.
Theo Nghị định, hàng hóa được xác định có xuất xứ Việt Nam thuộc 1 trong 2 nhóm: hàng hóa có xuất xứ thuần túy Việt Nam và hàng hóa có xuất xứ không thuần túy Việt Nam.
Đối với hàng hóa có xuất xứ thuần túy, các trường hợp được công nhận gồm: cây trồng và sản phẩm từ cây trồng được trồng, thu hoạch tại Việt Nam; động vật sinh ra hoặc nuôi dưỡng tại Việt Nam; sản phẩm từ động vật sinh ra hoặc nuôi dưỡng tại Việt Nam; các sản phẩm thu được từ hoạt động săn bắt, đánh bẫy, đánh bắt, nuôi trồng, thu lượm tại Việt Nam.
Nhóm này còn bao gồm khoáng sản và các chất sản sinh tự nhiên được khai thác từ đất, nước, đáy biển hoặc dưới đáy biển của Việt Nam. Một số sản phẩm khai thác từ vùng biển ngoài lãnh hải hoặc vùng biển quốc tế cũng có thể được xác định có xuất xứ Việt Nam nếu đáp ứng các điều kiện về quyền khai thác và đăng ký tàu theo quy định.
Đáng chú ý, các vật phẩm thu được trong quá trình sản xuất hoặc tiêu dùng tại Việt Nam, không còn thực hiện được chức năng ban đầu, không thể sửa chữa hay khôi phục và chỉ có thể thải bỏ, sử dụng làm nguyên liệu thô hoặc tái chế, cũng thuộc nhóm trường hợp được quy định về xuất xứ thuần túy.
Đối với hàng hóa có xuất xứ không thuần túy Việt Nam, nghị định đưa ra các tiêu chí xác định cụ thể. Trong đó, hàng hóa có thể đáp ứng tiêu chí chuyển đổi mã số hàng hóa hoặc đạt hàm lượng giá trị Việt Nam (VVC) tối thiểu 30%.
Hàm lượng giá trị Việt Nam được xác định theo 1 trong 2 công thức quy định tại Nghị định. Trị giá vật liệu đóng gói và bao bì chứa đựng hàng hóa, nếu là một phần cấu thành sản phẩm, cũng được tính vào hàm lượng này.
Riêng hàng hóa thuộc lĩnh vực công nghệ thông tin và công nghệ số, các chi phí tạo ra giá trị sản phẩm tại Việt Nam như: nghiên cứu, phát triển, thiết kế, lập trình, số hóa, tự động hóa, thử nghiệm kỹ thuật và kiểm thử phần mềm gắn với quy trình tạo ra sản phẩm được tính vào hàm lượng giá trị Việt Nam theo quy định.
Nghị định cũng quy định rõ trách nhiệm của thương nhân, tổ chức, cá nhân khi thể hiện xuất xứ Việt Nam trên nhãn hàng hóa hoặc tài liệu, vật phẩm chứa thông tin liên quan đến hàng hóa.
Nghị định số 384/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 1-1-2027. Hàng hóa đã được gắn nhãn thể hiện xuất xứ Việt Nam đúng quy định pháp luật trước thời điểm này được tiếp tục sử dụng nhãn đến khi hết hạn sử dụng.
