Đừng để lòng trắc ẩn bị trục lợi

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

(GLO)- Lợi dụng lòng trắc ẩn, tinh thần “thương người như thể thương thân” của cộng đồng, việc kêu gọi từ thiện ngày càng biến tướng, trở thành chiêu trò của các đối tượng hòng trục lợi.

Mặc dù bị lên án mạnh mẽ song lòng tốt vẫn là “miếng mồi” béo bở khiến hành vi lợi dụng ngày càng tinh vi, khó kiểm soát.

2doi-tuong.jpg
Lê Thị Hồng Vui (bìa phải; SN 1987, trú tại xã Hưng Thịnh, huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An) khai nhận về hành vi lợi dụng hình ảnh, tên tuổi của “sư” Thích Minh Tuệ để lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Ảnh: T.T

Tháng 7-2024, Phòng An ninh điều tra (Công an tỉnh) đã di lý đối tượng Lê Thị Hồng Vui (SN 1987, trú tại xã Hưng Thịnh, huyện Hưng Nguyên, tỉnh Nghệ An) về Gia Lai để điều tra về hành vi lợi dụng ảnh hưởng của ông Lê Anh Tú (Thích Minh Tuệ) nhằm lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Lợi dụng sự mến mộ, cuồng tín đối với ông Lê Anh Tú, với lý do cần tiền để lo cho “sư Minh Tuệ” mua y phục, đồ dùng cá nhân, sửa nhà, khám bệnh… đối tượng đã chiếm đoạt 250 triệu đồng của một nữ Việt kiều hiện sinh sống tại Australia.

Tháng 9-2024, chùa Vạn Phật (phường Hoa Lư, TP. Pleiku) bất ngờ bốc cháy dữ dội, thiệt hại ước khoảng 6 tỷ đồng. Sau đó, trên mạng xã hội liền xuất hiện tài khoản mạo danh chùa Vạn Phật kêu gọi gieo duyên, quyên góp, ủng hộ nhà chùa khắc phục thiệt hại sau vụ hỏa hoạn.

Dù ngay sau đó, Đại đức Thích Đồng Giải-Chánh Thư ký Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam tỉnh, Trụ trì chùa Vạn Phật-khẳng định nhà chùa chưa có bất kỳ lời kêu gọi hay tổ chức chương trình quyên góp nào để tái thiết song đã có rất nhiều người tin lời kêu gọi mà chuyển khoản ủng hộ vào số tài khoản kẻ xấu cung cấp. Có người ủng hộ 100-300 ngàn đồng, thậm chí 1-3 triệu đồng.

Hàng ngày, trên khắp đất nước luôn có những hoàn cảnh hoạn nạn khẩn cấp cần sự giúp đỡ của cộng đồng. Với truyền thống “lá lành đùm lá rách”, chỉ cần một lời kêu gọi đăng trên mạng xã hội, nhiều người sẵn sàng chung tay, góp sức. Điển hình như trong đại dịch Covid-19 hay sau khi những cơn bão lũ ngang qua một địa phương, cả cộng đồng lại cùng góp tiền của, vật chất để động viên, khích lệ cũng như hỗ trợ phần nào cho người dân ở vùng dịch, vùng thiên tai có thêm điều kiện khắc phục thiệt hại, ổn định cuộc sống.

Ngoài những kênh ủng hộ chính thống như Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp, cơ quan, đoàn thể thì nhiều cá nhân, tổ chức có tấm lòng hảo tâm cũng đứng ra vận động, kêu gọi thông qua mạng xã hội. Hàng ngàn trường hợp khó khăn, ngặt nghèo được hỗ trợ, hàng trăm người được cứu sống cũng nhờ vào sự giúp đỡ kịp thời thông qua các lời kêu gọi giúp đỡ, ủng hộ của các cá nhân, tổ chức.

Song, đây cũng là kẽ hở khiến các đối tượng xấu dễ dàng lợi dụng. Chúng sử dụng tài khoản mạng xã hội ảo và đăng tải những bài viết, hình ảnh về các hoàn cảnh khó khăn, hoạn nạn cần được giúp đỡ, kêu gọi từ thiện rồi chiếm đoạt tiền của các nhà hảo tâm. Tháng 5-2024, Công an tỉnh Nam Định tạm giữ hình sự đối tượng Nguyễn Văn Giáp (SN 1994, trú tại thị xã Duy Tiên, tỉnh Hà Nam) để điều tra, làm rõ về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Trước đó, Giáp đã sử dụng 3.000 tài khoản Facebook, đăng tải khoảng 3.600 bài viết, video kêu gọi từ thiện, chiếm đoạt tài sản của 1.500 nhà hảo tâm với tổng số tiền hơn 500 triệu đồng. Ngoài hành vi chiếm đoạt, việc trục lợi từ hoạt động thiện nguyện còn có thể diễn ra dưới nhiều hình thức như: bớt xén số tiền quyên góp, chi không đúng mục đích từ thiện...

Từ các vụ việc nói trên, niềm tin của người dân dường như dần bị xói mòn trước các lời kêu gọi từ thiện trên mạng xã hội. Chuyện TikToker Phạm Thoại kêu gọi từ thiện hơn 16 tỷ đồng giúp bé Bắp (con của chị Lê Thị Thu Hòa) điều trị ung thư máu cũng khiến cộng đồng “sốt xình xịch” bởi nghi vấn về tính minh bạch trong thu chi. Dù Phạm Thoại đã tổ chức buổi livestream giải thích kèm sao kê chứng minh song cộng đồng vẫn chưa thôi đặt ra nhiều nghi vấn.

Năm 2021, Chính phủ ban hành Nghị định số 93/2021/NĐ-CP về vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng các nguồn đóng góp tự nguyện hỗ trợ khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, sự cố; hỗ trợ bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo. Trong đó, quy định về vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng các nguồn đóng góp tự nguyện của các tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước hỗ trợ khắc phục khó khăn do thiên tai, dịch bệnh, sự cố; hỗ trợ bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo.

Song thực tế cho thấy, hành lang pháp lý liên quan đến vận động từ thiện ở nước ta vẫn còn chưa chặt chẽ trong khi hoạt động này mang tính tự phát ngày càng nhiều. Các chế tài cũng chưa đủ mạnh nhằm tạo sức răn đe cho các đối tượng lợi dụng lòng tốt để lừa gạt, chiếm đoạt tài sản, sử dụng sai mục đích. Vì thế, trong lúc chờ cơ quan chức năng hoàn thiện các quy định, mỗi người cũng cần tỉnh táo trong việc “chọn mặt gửi vàng” để lòng tốt của mình được đặt đúng nơi, tấm lòng của mình được trao gửi đến đúng cho người cần.

Có thể bạn quan tâm

'Xóa mù AI' – cơ hội trao cho tất cả

'Xóa mù AI' – cơ hội trao cho tất cả

Việc phổ cập – “xóa mù” AI không chỉ giúp người lao động không bị tụt hậu mà còn tạo ra một xã hội năng động, sáng tạo, nơi mỗi cá nhân đều có thể tận dụng sức mạnh của công nghệ để nâng cao đời sống và đóng góp vào sự phát triển chung của đất nước.

Hai câu chuyện về thuế

Hai câu chuyện về thuế

Hai câu chuyện về thuế của các doanh nghiệp đặt ra nhiều suy ngẫm cho chúng ta trong bối cảnh Đảng và Nhà nước đang quyết liệt cải cách hành chính, tạo môi trường kinh doanh thông thoáng, công bằng trong kỷ nguyên mới.

Tận dụng tối đa cơ hội thu hút FDI

Tận dụng tối đa cơ hội thu hút FDI

Tháng 3, Việt Nam đón tiếp 2 đoàn doanh nghiệp Hoa Kỳ, với hơn 60 thương hiệu lớn. Chủ tịch Hội đồng Kinh doanh Hoa Kỳ - ASEAN (USABC), ông Ted Osius, nguyên Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam, cho biết đây là phái đoàn doanh nghiệp Hoa Kỳ lớn nhất từng đến Việt Nam.

Tư duy mới cho tác phẩm đặt hàng

Tư duy mới cho tác phẩm đặt hàng

MV Bắc Bling của Hòa Minzy đạt hơn 77 triệu lượt xem sau 20 ngày phát hành, đứng tốp 1 Trending YouTube Việt Nam liên tục gần 2 tuần lễ. Đây là thành công của một sản phẩm âm nhạc, minh chứng cho cách một tác phẩm có thể khơi dậy niềm tự hào văn hóa dân tộc mà không cần những khẩu hiệu cứng nhắc.

'Chắc chân' thị trường nội địa

'Chắc chân' thị trường nội địa

Trong bối cảnh căng thẳng thương mại leo thang, chính sách thuế quan khắt khe ở các thị trường xuất khẩu chủ lực như Mỹ, EU gây áp lực lớn lên nhiều ngành hàng xuất khẩu của Việt Nam thì việc doanh nghiệp quay lại chiếm lĩnh thị trường nội địa đang trở nên cấp bách hơn bao giờ hết.