Canh giữ biển trời Trường Sa

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Trường Sa là đất thiêng nước Việt trên Biển Đông. Canh giữ miền đất thiêng ấy luôn có những người lính Phòng không - Không quân.
 
Bộ đội Trạm ra đa 11 và lực lượng hải quân trên đảo Trường Sa dùng ghi lỗ làm cầu bắc trên vai để đưa khí tài ra đa từ tàu 503 lên đảo, ngày 24.6.1988. ẢNH: TƯ LIỆU
Khi tôi cùng trung tá Bùi Tuấn Anh, Chủ nhiệm Chính trị Trung đoàn ra đa 292, chạy từ TP.Cam Ranh vào gặp, đại tá Vũ Quang Đồng, nguyên Chính ủy Sư đoàn Phòng không 377, hiện đang nghỉ hưu tại TP.Nha Trang (Khánh Hòa), cứ nghẹn lại: “32 năm rồi đấy. Hồi chúng tớ hành quân ra đảo, đơn vị phải giữ bí mật tuyệt đối”.
Hành quân bằng… võng
Ngày 14.3.1988, phía Trung Quốc dùng vũ lực bắn chìm 3 tàu vận tải quân sự của Lữ đoàn 125 Hải quân tại vùng biển Cô Lin - Len Đao - Gạc Ma, làm 64 cán bộ, chiến sĩ Hải quân Việt Nam hy sinh, bắt đi 9 người và chiếm đóng trái phép bãi đá Gạc Ma (Trường Sa, Khánh Hòa). Thời điểm này, đại úy Vũ Quang Đồng đang công tác tại Trạm ra đa 20 (Buôn Ma Thuột, Đắk Lắk). Đầu tháng 5.1988, khi vừa gửi đơn xin đưa vợ con từ Bắc vào Nam thì đại úy Đồng nhận lệnh bàn giao công việc về Tiểu đoàn ra đa 297 thuộc Lữ đoàn Phòng không 378, Quân chủng Phòng không - Không quân (năm 1993, nâng cấp thành Sư đoàn 378 và 1997 được đổi phiên hiệu thành Sư đoàn Phòng không 377 cho đến nay; đang đóng quân ở Cam Ranh, Khánh Hòa).
Sau sự kiện 14.3.1988, cùng với việc đưa Trạm ra đa 11 ra Trường Sa làm nhiệm vụ dẫn đường bổ trợ cho không quân chiến đấu ở đảo và tạo trường ra đa khép kín từ đất liền ra đảo, Lữ đoàn Phòng không 378 còn chuẩn bị sẵn một lực lượng pháo, tên lửa phòng không, thông tin, báo vụ… để khi cần là có thể chi viện ngay cho Quân chủng Hải quân chiến đấu bảo vệ đảo. Bên cạnh đó, còn thiết lập lực lượng được huấn luyện về mọi mặt, sẵn sàng tham gia chiến đấu hiệp đồng ở sở chỉ huy hỗn hợp của bộ đội hợp thành.

(Trích Lịch sử Sư đoàn Phòng không 377, NXB QĐND, 1998)

Mới đặt chân đến doanh trại, đại úy Đồng được gọi lên ngay phòng làm việc của trung tá Đinh Văn Truy, Phó lữ đoàn trưởng Chính trị (nay là Chính ủy) nhận quyết định Trạm trưởng Trạm ra đa 11 đi làm nhiệm vụ ngoài đảo Trường Sa. Cán bộ của trạm, ngoài đại úy Đồng, còn có thượng úy Lê Ngọc Phú, Trạm phó Chính trị (nay là Chính trị viên); thượng úy Trịnh Năng Vinh, Trạm phó Quân sự; trung úy Trần Đình Đàn, Đài trưởng ra đa; trung úy Phan Đình Thuần, Trung đội trưởng Thông tin, và chuẩn úy quân nhân chuyên nghiệp Nguyễn Văn Bảy làm y sĩ. Chiến sĩ của trạm là 21 người, chủ yếu quê Nghệ An, Hà Tĩnh.
Trong thời gian làm công tác chuẩn bị, ổn định biên chế tổ chức và động viên tư tưởng bộ đội, trạm liên tục được cơ quan cấp trên, các đơn vị bạn và chính quyền địa phương đến thăm hỏi, tặng quà. “Mới sau sự kiện 14.3.1988, ta và Trung Quốc còn đang đối đầu nhau ngoài Trường Sa nên căn cứ Cam Ranh chật ních bộ đội, tăng pháo, súng đạn chuẩn bị ra tăng cường cho các đảo. Lúc ấy ai cũng mang tâm thế: ra Trường Sa sẽ tiếp tục đụng độ với Trung Quốc”, ông Đồng nhớ lại.
Trước khi làm lễ ra mắt Trạm ra đa 11, đại úy Đồng bị kiết lỵ rất nặng nhưng vẫn cương quyết ra đảo. Chỉ huy Lữ đoàn Phòng không 378 khi đó phải cử bác sĩ xuống trực tiếp điều trị; và khi xuống tàu ra đảo, anh em phải dùng võng khiêng đại úy Đồng vào Vùng 4 Hải quân và bế xuống tàu, chăm sóc đặc biệt.
 
Chỉ huy Lữ đoàn Phòng không 378 ra Trường Sa kiểm tra công tác, thăm động viên bộ đội và chụp hình lưu niệm với chỉ huy Trạm ra đa 11, tháng 5.1991. ẢNH: TƯ LIỆU
Lên đảo bằng… vai
Ngày 15.6.1988, Quân chủng Phòng không - Không quân tổ chức lễ tái thành lập Trạm ra đa 11 (sau 1975, Trạm ra đa 11 đóng quân tại sân bay Tuy Hòa, Phú Yên và giải thể năm 1980) và được trung tá Lữ đoàn trưởng 378 Nguyễn Văn Thân (sau lên trung tướng, Tư lệnh Quân chủng Phòng không - Không quân), trung tá Lữ đoàn phó Chính trị Đinh Văn Truy (sau là Phó chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy Quân chủng Phòng không - Không quân) trực tiếp giao nhiệm vụ. Ngày 16.6.1988, bộ đội Trạm ra đa 11 và lực lượng của Tiểu đoàn 297 tập kết khí tài (4 xe chuyên dụng), các trang bị, vật liệu làm nhà xuống bến Nghiêng trong Vùng 4 Hải quân để đưa lên tàu vận tải đổ bộ 503 của Lữ đoàn 125 Hải quân.
 
Khí tài ra đa P.12 đổ bộ lên đảo Trường Sa, ngày 24.6.1988. ẢNH: TƯ LIỆU
17 giờ ngày 16.6.1988, toàn bộ quân số Trạm ra đa 11 hành quân xuống tàu 503 (cùng đi có Lữ đoàn trưởng Nguyễn Văn Thân và chủ nhiệm thông tin, hậu cần). Đúng 3 giờ ngày 20.6, tàu nhổ neo rời cảng Cam Ranh. Sau 3 ngày đêm hành quân trên biển, trưa 23.6.1988, tàu 503 đến đảo Trường Sa.
“Sóng to gió lớn nên tàu không ủi bãi lên được, trong khi nhiệm vụ nối thông tin liên lạc với sở chỉ huy trong bờ rất cấp thiết. Là trạm trưởng, tôi phải bơi vào đảo dưới sự hỗ trợ của 4 anh em. Chiều hôm ấy, chúng tôi lên được đảo và liên lạc thành công”, ông Đồng kể lại và trầm ngâm: Ngày 24.6, sóng gió lặng hơn nên tàu 503 quyết định ủi bãi. Tuy nhiên, do luồng vào bị cát vùi lấp nên tàu bị mắc cạn cách bờ khoảng 15 m. Khoảng cách này với người và trang bị cá nhân là bình thường, nhưng với bộ đội ra đa thì quá bất thường bởi 2 xe ra đa P.12, P.18 và 2 xe chuyên dụng đi kèm, không thể lội nước rẽ cát lên bờ. Bàn bạc với chỉ huy đảo, Lữ đoàn trưởng Nguyễn Văn Thân quyết định phương án “bắc cầu” và mượn thêm 30 bộ đội đảo, cùng với lực lượng ra đa vừa khênh ghi sắt trên vai, vừa làm cọc tiêu cho từng chiếc xe cẩn thận bò lên. “Chiều tối, chiếc xe cuối cùng vọt lên đảo Trường Sa. Lúc ấy mới thấy vai anh em rớm máu và ai nấy đều nằm soài ra bãi cát, thở”, ông Đồng nhớ lại.
 
Đại tá Vũ Quang Đồng. ẢNH: M.T.H
Sau 2 ngày triển khai khí tài vào sở chỉ huy, chiều 26.6.1988, các đài ra đa P.12 và P.18 sẵn sàng chiến đấu. Đúng 8 giờ ngày 27.6.1988, Trạm ra đa 11 mở phiên trực ban đầu tiên và cánh sóng ra đa lần đầu tiên được phát lên không trung vùng trời quần đảo Trường Sa. 8 giờ 30, Đài ra đa P.18 đã phát hiện và quản lý 2 tốp máy bay Su-22 của Không quân nhân dân Việt Nam bay tuần tiễu ở Trường Sa, cùng canh giữ biển trời của Tổ quốc Việt Nam.
Sự kiện ngày 27.6.1988 khẳng định sự có mặt của bộ đội ra đa ở Trường Sa và từ đó đến nay, cùng với Trạm ra đa 55 ở đảo Phú Quý (triển khai năm 1995) và các trạm ra đa trong cả nước, Trạm ra đa 11 liên tục phát sóng khép kín trường ra đa giữa Trường Sa với đất liền, bảo vệ vùng trời, vùng biển của Tổ quốc. (còn tiếp)
Mai Thanh Hải (Thanh Niên)

Có thể bạn quan tâm

Bộ đội Biên phòng lan tỏa không khí bầu cử nơi biên giới

Bộ đội Biên phòng lan tỏa không khí ngày hội lớn của toàn dân nơi biên giới

(GLO)- Những ngày cận kề cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Ia Mơ (tỉnh Gia Lai) phối hợp với chính quyền, già làng, người uy tín đến từng làng tuyên truyền, vận động bà con sẵn sàng tham gia ngày hội lớn của toàn dân.

Đội SOS Long Hải: Giữ bình yên cho những cung đường

Đội SOS Long Hải: Giữ bình yên cho những cung đường

Khi phố xá đã lên đèn và nhiều gia đình yên giấc, trên những tuyến đường thuộc xã Long Hải (TPHCM) vẫn có những ánh đèn xe lặng lẽ di chuyển. Đó là ánh đèn của Đội SOS Long Hải - nhóm thanh niên tình nguyện đã suốt 7 năm qua hỗ trợ người dân gặp sự cố giao thông trong đêm.

Đêm đập trống dưới ánh trăng rừng

Đêm đập trống dưới ánh trăng rừng

Giữa vùng lõi của Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, nơi núi đá vôi dựng đứng như những bức tường thành và rừng già nối tiếp đến tận biên Việt - Lào, có một lễ hội mà mỗi nhịp trống vang lên dường như làm nghiêng ngả cả đại ngàn: Lễ hội Đập trống của người Ma Coong.

'Rừng thiêng' giữa đại ngàn

'Rừng thiêng' giữa đại ngàn

Giữa đại ngàn Trường Sơn hùng vĩ, nơi mây trắng quấn quýt những đỉnh núi của vùng cao Đà Nẵng, có một cánh rừng không chỉ xanh bởi lá, mà còn xanh bởi ký ức. Người dân gọi đó là 'rừng bác Năm Công'.

Cán bộ trại giam động viên, chia sẻ với phạm nhân.

Tình người sau cánh cổng trại giam

(GLO)- Từ những câu chuyện rất thật của người trong cuộc, có thể thấy tính nhân văn trong công tác giáo dục, cải tạo phạm nhân tại Trại tạm giam số 1, Công an tỉnh Gia Lai. Đó là nơi cán bộ, chiến sĩ đang kiên trì cảm hóa những người lầm lỗi bằng trách nhiệm và lòng nhân ái.

Vị linh mục hiến kế chống Pháp

Vị linh mục hiến kế chống Pháp

(GLO)- “Chuyện giặc Pháp xâm lăng ngang ngược, xin ra lịnh cho người có đạo giúp nước lập công, ai phản nghịch sẽ giết cả họ. Kẻ có đạo dù có thịt nát xương tan cũng cố báo đền ơn nước, quyết chẳng hai lòng”.

Ấm áp những ngôi nhà tái định cư

Ấm áp những ngôi nhà tái định cư

(GLO)- Về thăm những khu tái định cư vùng thiên tai trên địa bàn tỉnh Gia Lai, chúng tôi cảm nhận được mùa xuân ấm áp đang về cùng với sắc hoa tươi thắm, khung cảnh sản xuất, sinh hoạt nhộn nhịp đang định hình trên vùng đất mới.

Ngôi làng Bahnar bị "bỏ quên" giữa núi rừng.

Ngôi làng Bahnar bị "bỏ quên" giữa núi rừng

(GLO)- Một ngôi làng Bahnar không người ở, bị "bỏ quên" giữa núi rừng Tây Nguyên nhưng vẫn hấp dẫn nhiều du khách ghé thăm nhờ vẻ đẹp nguyên sơ của thiên nhiên và kiến trúc nhà truyền thống. Đó là làng Kon Sơ Lăl cũ (xã Ia Khươl, tỉnh Gia Lai).

Giấc mơ về một khu vườn sáng

Giấc mơ về một khu vườn sáng

Vân Anh năm nay 40 tuổi, sống cách Hoàn Kiếm của Hà Nội chỉ hơn chục cây số. Chị từng là giám đốc điều hành của một công ty có hàng trăm nhân viên, quen với áp lực, nhịp sống gấp gáp và những quyết định lớn nhỏ mỗi ngày.

Rẫy chung ở Đak Đoa

Rẫy chung ở Đak Đoa

(GLO)- Giữa những đồi cà phê vào độ chín rộ ở xã Đak Đoa, có những khu rẫy không thuộc về riêng một hộ nào. Đó là rẫy chung - mảnh đất “không chia phần” của cộng đồng, nơi bà con cùng góp công vun trồng, chăm sóc qua từng mùa, lặng lẽ tích lũy thành nguồn lực chung để lo việc thôn, việc làng.

Xuân về làng gốm 500 năm tuổi

Xuân về làng gốm 500 năm tuổi

Từng đoàn khách dập dìu men theo con đường nhỏ dẫn vào làng gốm Thanh Hà (phường Hội An Tây, TP. Đà Nẵng). Ngôi làng nhỏ gần 500 năm tuổi bên dòng Thu Bồn, nơi các thế hệ truyền nhau gìn giữ làng nghề nổi danh xứ Quảng.

Dựng cơ đồ bạc tỷ trên cát trắng

Dựng cơ đồ bạc tỷ trên cát trắng

(GLO)- Trên vùng đất cát trắng bạc màu, “khỉ ho cò gáy”, nông dân Nguyễn Xuân Ánh (SN 1972, thôn Thuận Phong, xã Hội Sơn) đã bền bỉ dựng nên một trang trại tổng hợp gần 10 ha, bình quân lợi nhuận 500 - 700 triệu đồng/năm.

Bình yên sau những ngày lạc lối

Trở về con đường sáng sau những ngày lạc lối

(GLO)- Thời gian qua, lực lượng Công an tỉnh Gia Lai đã kiên trì bám cơ sở, cùng cấp ủy, chính quyền địa phương, người có uy tín cảm hóa, thức tỉnh những đối tượng từng nghe theo tổ chức phản động FULRO. Nhờ đó, nhiều người đã từ bỏ những việc làm sai trái, quay về với con đường sáng và vòng tay yêu thương của buôn làng.

null