Bếp xưa

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
(GLO)- Tôi yêu tha thiết những sớm mùa đông nằm trong chăn ấm nghe mùi bánh rán dậy lên thơm nức. Lập cập tung chăn bước ra bếp thấy mẹ đang quấy bột chiên, ba chẻ nhỏ thanh củi. Lửa hồng cháy lách tách. Tiếng trò chuyện rù rì. Chợt nhiên, cái rét cắt da cắt thịt ngày đông có chút gì đó ngọt lành.
Ảnh minh họa (nguồn internet)
Ảnh minh họa (nguồn internet)
Căn bếp nhà tôi mở ra một thế giới nhỏ chật chội nhưng ấm áp: một chiếc chạn gỗ úp chén bát, cất thức ăn và lủ khủ chai lọ gia vị bên trong. Sợ chuột bọ leo lên, ba tôi cẩn thận kê chân chạn bằng bốn cái chén sành đổ nước bên trong. Một chiếc kiềng được làm từ những thanh sắt chắc chắn hàn lại. Mỗi lần nấu nướng, chiếc kiềng có thể đặt được hai cái nồi to. Khi tro dưới bếp vun đầy, mẹ tôi lấy xẻng xúc bớt để bón cây.
Một đống củi khô xếp gọn bên chiếc kiềng, cạnh đó là cuốn vở cũ và chiếc hộp quẹt dùng để nhóm lửa. Cuốn vở trước khi “cống nộp” nên kiểm tra kỹ xem có ghi gì bậy bạ không, vì nếu bị đọc thì sẽ rất quê. Trên vách treo đôi quang gánh và chiếc roi mây bám đầy bồ hóng. Khi mùa màng đến, ba tôi rút roi mây xuống đập trâu đi cày. Xong xuôi lại giắt lên cất.
Trong bếp còn có mấy chiếc đòn gỗ để ngồi ăn cơm. Một cái mâm gỗ dựng sát vào tường, đến bữa trải xuống. Thỉnh thoảng, vài “vị khách” quen thuộc xuất hiện. Đó là chú gà con lạc mẹ kêu chiêm chiếp ngác ngơ. Con chó mực nằm chầu chực đợi thảy cho cục xương. Chú mèo mướp cuộn tròn trong đống tro vào những ngày trời đông rét mướt.
Tôi không thích lắm công việc nhóm lửa, nhưng dù thích hay không cũng bắt buộc phải làm. Thật kiên trì và từ tốn. Xếp củi nhỏ bên dưới, củi vừa lên trên, đẩy mẩu giấy đã châm lửa vào cho củi bén. Khi thổi phải từ từ, nhả hơi vừa phải. Nếu thổi mạnh lửa không những không lên mà còn bị dập tắt. Cực nhất là mùa đông, củi ướt, tro bếp ướt. Tôi lụi cụi xúc bớt tro, chẻ nhỏ củi, hì hục cả buổi mới nhóm được bếp lửa riu riu, áo quần tóc tai bám đầy mùi khói.
Mẹ tôi nấu ăn rất ngon. Cá thịt rau củ vào tay mẹ đều trở thành những món ăn tuyệt nhất trần đời. Ngay cả khi nhà nghèo rớt mồng tơi, bữa tối chỉ có nước mắm kho với lá hành tăm, rưới đều lên bát cơm trắng dẻo thơm nóng hổi, vậy mà cha con tôi cũng ăn ngấu ăn nghiến, khen lấy khen để. Tôi nhận ra khi bếp đỏ lửa thì căn nhà mới ấm cúng hạnh phúc. Bếp nguội lạnh là dấu hiệu của sự tan vỡ, âm ỉ nhưng dữ dội, không cách gì níu kéo.
Gia đình tôi có quy định ngầm bữa cơm luôn phải đầy đủ thành viên. Nếu tôi đi học thêm về muộn, ba mẹ sẽ đợi về cùng ăn. Nếu ba mẹ bận việc, chị em tôi kiên nhẫn ngồi chờ. Bữa cơm chỉ thực sự ngon khi cả nhà quây quần cùng nhau trong căn bếp ấm.
Nhà tôi giờ đây xây lại khang trang hơn. Bếp gas thay thế bếp đun rơm, củi. Nồi cơm điện thay thế chiếc xoong nhôm bám đầy lọ nghẹ. Nấu bữa cơm nhanh chóng tiện lợi chứ không cần lúi húi chụm lửa canh nồi như ngày trước. Đôi khi, tôi thèm mùi khói quá chừng. Mùi khói thơm rơm, thơm củi. Lửa bếp lách tách, rực hồng. Và cơm nấu bằng bếp lửa khi nào cũng có một lớp cháy thật ngon! Thỉnh thoảng mắt tôi cay xè, không phải vì khói bếp. Mà cũng có thể là vì khói bếp, biết đâu…
Nhiên Phượng

Có thể bạn quan tâm

Giữ dấu quê hương qua dự án âm nhạc

Giữ dấu quê hương qua dự án âm nhạc

(GLO)- Từ giấc mơ dang dở gần 10 năm, nhạc sĩ Lưu Minh Quang Ngọc trở lại với âm nhạc bằng tất cả trải nghiệm sống và tình yêu văn hóa. Dự án “Việt Nam mình đẹp lắm”, mở đầu bằng phần “Gió đại ngàn thổi qua miền đất Võ” là hành trình đi tìm và lưu giữ hồn cốt quê hương qua từng giai điệu.

Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

Bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa

(GLO)- Ngày 7-1-2026, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam và khẳng định quan điểm phát triển văn hóa, con người là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực to lớn, trụ cột, hệ điều tiết cho sự phát triển nhanh và bền vững đất nước.

Gửi chút tình về với đại ngàn

Gửi chút tình với cao nguyên Gia Lai

(GLO)- Họa sĩ Lý Khắc Nhu, một tên tuổi trong làng tranh thủy mặc ở TP. Hồ Chí Minh, vừa có chuyến thăm, làm việc với lãnh đạo Bảo tàng Pleiku (tỉnh Gia Lai) với tâm nguyện hiến tặng “gia tài” tượng gỗ Tây Nguyên mà ông cất công sưu tầm nhiều năm qua. 

Ra mắt sách “Tiền đồ rực rỡ của Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa nằm trong tay thế hệ trẻ”

Ra mắt sách “Tiền đồ rực rỡ của Tổ quốc Việt Nam XHCN nằm trong tay thế hệ trẻ”

(GLO)- Nhân kỷ niệm 95 năm ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (26/3/1931 - 26/3/2026), NXB Chính trị quốc gia Sự thật đã xuất bản và giới thiệu cuốn sách “Tiền đồ rực rỡ của Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa nằm trong tay thế hệ trẻ” của cố Tổng Bí thư Lê Duẩn.

Đẩy mạnh tuyên truyền về ngày hội lớn của toàn dân

Đẩy mạnh tuyên truyền về ngày hội lớn của toàn dân

(GLO)- Thực hiện kế hoạch tuyên truyền về bầu cử ĐBQH khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, các đơn vị trực thuộc ngành Văn hóa tỉnh Gia Lai đã triển khai đồng bộ nhiều hoạt động, góp phần tạo không khí phấn khởi, nâng cao nhận thức của cử tri trước ngày hội lớn của toàn dân.

Nguyên Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng ra mắt sách "Đổi mới, kiến tạo, hội nhập, phát triển"

Nguyên Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng ra mắt sách "Đổi mới, kiến tạo, hội nhập, phát triển"

(GLO)- Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật phối hợp với Trường Đại học An ninh nhân dân (Bộ Công an) vừa giới thiệu cuốn sách “Đổi mới, kiến tạo, hội nhập, phát triển” của đồng chí Nguyễn Tấn Dũng - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thủ tướng Chính phủ.

Trần Xuân Toàn và hành trình văn chương

Trần Xuân Toàn và hành trình văn chương

(GLO)- Nhà giáo Trần Xuân Toàn lặng lẽ đi cùng văn chương bằng những trang viết chắt chiu từ trải nghiệm sống, ký ức văn hóa và tình yêu bền bỉ với chữ nghĩa. Liên tiếp trong 2 năm qua, ông cho ra mắt 2 tập sách dày dặn là Dạo bước vườn văn xứ nẫu và Góp nhặt đường văn.

null