Trung tâm Dự báo Thời tiết Không gian của của Cơ quan Quản lý Đại dương và Khí quyển Quốc gia Mỹ (NOAA) cảnh báo về loạt các cơn bão mặt trời và các vụ phun trào nhật hoa (CME) hướng về phía trái đất.
NOAA đã nâng cấp cảnh báo bão địa từ lên G4 (nghiêm trọng) cho ngày 12.11 mới đây. Trước đó, sáng sớm ngày 11.11, mặt trời đã giải phóng một cơn bão địa từ được NOAA báo cáo là một trong những cơn bùng phát mạnh nhất trong chu kỳ mặt trời hiện tại. Ngay sau đó, mặt trời đã giải phóng CME liên quan đến cơn bùng phát này hướng về trái đất.
Những ngày qua, bão mặt trời này đã tạo nên hiện tượng cực quang đầy ngoạn mục trên trái đất. Ngoài những khu vực có thể thường nhìn thấy được cực quang như Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan, Iceland, Canada, Alaska (Mỹ) và Nga cực quang lan rộng đến nhiều khu vực hiếm khi xuất hiện hiện tượng này, nhiều nơi ở Mỹ, Mexico, Scandinavia, Anh, Pháp và Đức, theo Timeanddate.com.
Bão mặt trời có những thang nào?
1. Thang bão địa từ G1 (Nhỏ): Hiệu ứng vệ tinh và năng lượng quy mô nhỏ; có thể tạo ra cực quang gần các vùng cực.
2. G2 (Trung bình): Có thể xảy ra báo động điện áp; có thể tạo ra cực quang ở vĩ độ trung bình.
3. G3 (Mạnh): Có thể gây ra các vấn đề về GPS và radio HF (tần số cao); có thể dẫn đến hiện tượng cực quang lan rộng ở xa các cực.
4. G4 (Nghiêm trọng): Có thể làm lưới điện không ổn định; có thể xuất hiện cực quang ở vĩ độ thấp.
5. G5 (Cực kỳ nghiêm trọng): Mất điện trên diện rộng và mất khả năng định hướng; có thể xuất hiện cực quang ở xa các cực.
Theo ông Nguyễn Anh Tuấn, Cựu chủ nhiệm CLB Thiên văn Nghiệp dư TP.HCM (HAAC), những bão từ nhỏ có thể ít ảnh hưởng tới Việt Nam vì theo nguyên tắc các nơi càng gần cực thì ảnh hưởng càng lớn. Trong khi đó Việt Nam ở gần xích đạo, cường độ ảnh hưởng giảm nhiều.
"Tuy nhiên, với bão từ lớn như đang xảy ra có thể ảnh hưởng đến toàn cầu, trong đó có Việt Nam. Chúng ta có thể bị ảnh hưởng ít nhiều đến hệ thống viễn thông, định vị GPS, thông tin liên lạc viễn thông, truyền hình vệ tinh", ông Tuấn cho biết.
Bên cạnh đó, cựu chủ nhiệm HAAC nói thêm hiện tượng này cũng có thể ảnh hưởng tới sức khỏe của những ai mang thiết bị hỗ trợ sức khỏe có mạch điện, như máy trợ tim. Những người mang máy trợ tim cần hạn chế ra đường khi có bão từ lớn.
Tuy nhiên, theo ông Tuấn việc bức xạ mặt trời cực mạnh lao về phía trái đất cũng làm hiện tượng cực quang trở nên mạnh mẽ nhất ở các nước gần cực, tạo nên khung cảnh kỳ ảo.
Theo Cao An Biên (TNO)
