Tàu vũ trụ bắt được tia sáng "xuyên không" từ "quái vật" 12,7 tỉ tuổi

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Đài quan sát tia X Chandra đặt trên tàu vũ trụ của NASA đã bắt được luồng tia X rực rỡ dài đến 160.000 năm ánh sáng từ một lỗ đen "quái vật" của vũ trụ sơ khai.
Theo nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi Trung tâm Vật lý không gian Harvard – Smithsonian (Mỹ), đó có thể là lỗ đen "quái vật" (lỗ đen siêu khối) xa nhất từng được biết đến bởi một tia X. Sci-tech Daily cho biết thứ phát ra tia X khủng khiếp đó là một quasar (chuẩn tinh), thứ nhìn thì tỏa sáng như sao, nhưng thực chất là một lỗ đen sáng chói bởi liên tục nuốt vật chất và tạo ra các tia vũ trụ cực mạnh.

Lỗ đen quái vật gây ngạc nhiên này thực ra là hình ảnh của quá khứ 12,7 tỉ năm trước - Ảnh
Lỗ đen quái vật gây ngạc nhiên này thực ra là hình ảnh của quá khứ 12,7 tỉ năm trước.
Điều đặc biệt này là lỗ đen thuộc về một "thiên hà trẻ" cách chúng ta 12,7 tỉ năm ánh sáng. Vì thế có thể nói tia X mà Chandra ghi nhận được là một tín hiệu xuyên không – thời gian. Không những phải đi qua quãng thời gian vô tận 12,7 tỉ năm ánh sáng (tương đương 120 nghìn tỉ tỉ km), tín hiệu này cũng mất tới 12,7 tỉ năm để đến được Trái Đất. Như vậy, "thiên hà trẻ" với lỗ đen quái vật đang tích cực hoạt động này thực chất là hình ảnh của… 12,7 tỉ năm về trước. Bây giờ chúng đều đã rất già và có thể đã "chết".
Như vậy, lỗ đen PSO J352.4034-15.3373 (viết tắt là PJ352-15) trở thành một báu vật thật sự bởi là "cửa sổ" để các nhà nghiên cứu nhìn về buổi bình minh của vũ trụ. Họ cho biết đây là luồng tia X dài nhất đã quan sát được trong vòng 1 tỉ năm đầu tiên sau vụ nổ Big Bang. Họ kỳ vọng có thể tìm hiểu làm sao mà một vật thể to và mạnh mẽ như thế có thể hình thành trong vũ trụ cổ đại, thứ gì đã tạo ra nó và nó sẽ tiến hóa như thế nào.
Nghiên cứu vừa công bố trên The Astrophysical Journal còn có sự hợp tác của Viện Max Planck về Thiên văn học (Heidelberg, Đức) và Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực của NASA (Mỹ).
Thu Anh (NLĐO)

Có thể bạn quan tâm

Đưa AI vào sản xuất, y tế, logistics: Mức tài trợ lên tới 3 tỷ đồng

Đưa AI vào sản xuất, y tế, logistics: Mức tài trợ lên tới 3 tỷ đồng

(GLO)- Các doanh nghiệp, tổ chức triển khai nhiệm vụ đổi mới công nghệ ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong sản xuất, y tế, logistics và một số lĩnh vực ưu tiên có thể được ngân sách nhà nước tài trợ tối đa 3 tỷ đồng cho mỗi nhiệm vụ. Hồ sơ được tiếp nhận đến 17 giờ ngày 10-10-2026.

79 nền tảng số dùng chung quốc gia, lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng AI

79 nền tảng số dùng chung quốc gia, lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng AI

(GLO)- Nguyên tắc xuyên suốt khi triển khai Khung kiến trúc tổng thể quốc gia số là phải lấy dữ liệu làm trung tâm, ưu tiên ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhưng không thay thế con người ra quyết định. Khung cũng định hướng sử dụng chung 79 nền tảng số quốc gia, hạn chế đầu tư nhỏ lẻ, trùng lặp.

Ðưa chuyển đổi số đến gần với người dân

Ðưa chuyển đổi số đến gần với người dân

(GLO)- Từ bệnh viện, công sở đến chợ, gia đình và từng khu dân cư, chuyển đổi số ở Gia Lai đang dần đi vào đời sống bằng những tiện ích thiết thực. Khi công nghệ giúp người dân giảm chờ đợi, bớt đi lại, dễ tiếp cận dịch vụ và mở rộng cơ hội kinh doanh, chuyển đổi số mới thực sự tạo ra giá trị.

Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Gia Lai họp phiên thứ hai

Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Gia Lai họp phiên thứ hai

(GLO)- Chiều 6-8, đồng chí Thái Đại Ngọc - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng Ban Chỉ đạo về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tỉnh Gia Lai chủ trì họp phiên thứ hai của Ban Chỉ đạo.

null