Theo lộ trình được Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất, việc áp dụng tiêu chuẩn khí thải cho ô tô sẽ được chia theo năm sản xuất và khu vực.
Cụ thể, xe sản xuất trước năm 1999 sẽ áp dụng mức 1 (tương đương tiêu chuẩn Euro 1) ngay khi quyết định có hiệu lực. Xe sản xuất giai đoạn 1999-2016 áp dụng mức 2 (Euro 2) kể từ thời điểm quy định ban hành.
Đối với xe sản xuất từ năm 2017 đến 2021, trên phạm vi toàn quốc áp dụng mức 3 (Euro 3) từ ngày 1-1-2026, trong khi Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh sẽ áp dụng mức 4 (Euro 4) từ ngày 1-1-2027.
Xe sản xuất từ năm 2022 trở đi, toàn quốc áp dụng mức 4 từ 1-1-2026; riêng 2 đô thị lớn sẽ tiến lên mức 5 (Euro 5) sớm hơn, từ ngày 1-1-2028. Từ năm 2029, tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, mọi phương tiện lưu thông bắt buộc phải đạt tối thiểu mức 2 trở lên.
Các kiểu loại xe sản xuất và lắp ráp theo giấy chứng an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường đã được cấp trước ngày 1-1-2022 cho đến thời điểm hết hiệu lực sẽ triển khai mức khí thải tương tự ô tô sản xuất trong giai đoạn 2017-2021 (mức 3).
Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng đề xuất nhiều giải pháp hỗ trợ như: khuyến khích đổi xe cũ sang xe mới, hỗ trợ kỹ thuật nâng cấp thiết bị xử lý khí thải, đảm bảo nguồn cung nhiên liệu đạt chuẩn Euro 5; đồng thời phát triển mạnh hệ thống giao thông công cộng xanh như xe buýt điện, xe hybrid và các tuyến metro nội đô.
Tuy nhiên, việc nâng tiêu chuẩn khí thải đặt ra nhiều thách thức cho hệ thống kiểm định hiện nay khi phải đầu tư và nâng cấp thiết bị đo đạt chuẩn quốc tế. Ngoài ra, các nhà cung ứng nhiên liệu cũng phải đảm bảo khả năng tương thích với động cơ để có thể đạt chuẩn khí thải mức cao (mức 4 và 5).
Việt Nam hiện có hơn 5 triệu ô tô lưu hành, với phần lớn tập trung tại 2 đô thị lớn là Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh. Tỷ lệ phương tiện cũ, phát thải cao vẫn còn khá nhiều, đặc biệt là xe tải, xe khách, đầu kéo và xe con đời cũ. Theo thống kê từ Bộ Xây dựng, hiện có khoảng 16% số xe sản xuất giai đoạn 2017-2021 tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh chưa đạt chuẩn Euro 4, chủ yếu là xe tải và xe đầu kéo.
Việc nâng tiêu chuẩn khí thải ô tô được giới chuyên môn đánh giá là bước đi tất yếu, phù hợp với chiến lược tăng trưởng xanh và cam kết giảm phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050 của Chính phủ Việt Nam.
