Bệnh khảm lá virus trên cây sắn ở Gia Lai: Chớ 'tham bát, bỏ mâm'

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Gần 120ha sắn ở Gia Lai bị nhiễm bệnh khảm lá virus. Con số này sẽ còn tăng cao và nhanh bởi nông dân nơi đây vẫn mang tâm lý "còn nước còn tát" - không nỡ tiêu hủy diện tích sắn bị bệnh nặng theo khuyến cáo.
Ngành nông nghiệp: Phải mạnh dạn tiêu hủy
Bệnh khảm lá virus trên cây sắn ở Gia Lai mới được phát hiện từ vụ sắn năm 2018, tập trung tại các huyện Phú Thiện, Ia Pa, Krông Pa, Chư Pưh và thị xã Ayun Pa. Triệu chứng của bệnh này là lá cây sắn bị xoăn, vàng lá, không cho củ hoặc chất lượng củ thấp. Theo các chuyên gia nông nghiệp thì nguyên nhân gây bệnh là do virus khảm lá gây ra, mà nguyên nhân chính là do khâu chọn giống.
Triệu chứng của bệnh trên lá
Triệu chứng của bệnh trên lá
Tại Gia Lai, giống sắn HL-S11 bị nhiễm bệnh nặng nhất, bên cạnh các giống khác như KM419 và K98/5. Giống HL-S11 do Công ty Cổ phần Nông sản thực phẩm Việt Nam (đóng tại huyện Ia Pa) đưa về trồng thử nghiệm. Tuy nhiên không ít hộ dân đã tự ý mua giống sắn này tại các tỉnh Đông Nam Bộ về trồng, khiến bệnh xuất hiện và lây lan sang các giống sắn khác.
Theo ông Hà Ngọc Uyển - Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và BVTV (Sở NN-PTNT Gia Lai) thì, hiện chưa có thuốc đặc trị đối với bệnh khảm lá virus trên cây sắn, trong khi tốc độ lan truyền bệnh rất nhanh. Môi trường truyền bệnh là loài bọ phấn trắng, truyền bệnh qua hình thức hút nhựa cây.
Cũng theo ông Uyển, khi xử lý cần phân loại độ tuổi của sắn cũng như tỷ lệ nhiễm bệnh. Đối với loại dưới 3 tháng tuổi, mới hình thành củ nhưng bị nhiễm bệnh trên 50% thì khuyến cáo bà con phải nhổ toàn bộ để tiêu hủy tàn dư, tránh lây lan vì những diện tích này gần như không cho củ; với cây sắn trên 5 tháng tuổi, nếu tỷ lệ bệnh khoảng 70% thì nhổ cục bộ những cây bị nặng, chăm sóc những cây còn lại và tiến hành thu hoạch sớm, tận thu dù chất lượng kém để giảm bớt thiệt hại. Tuy nhiên, sau khi thu hoạch xong cũng phải tiêu hủy toàn bộ số cây sắn này.
Trước tình hình trên, ngoài việc khuyến cáo, tuyên truyền, vận động người dân phá bỏ cây sắn nhiễm bệnh, các huyện đã chỉ đạo các địa phương có diện tích sắn nhiễm bệnh, chủ động bố trí và hỗ trợ kinh phí cho nông dân trong việc tiêu hủy theo Nghị định 02/2017/NĐ-CP của Chính phủ, tức 4 triệu đồng/ha. Trong trường hợp các xã không thể cân đối được kinh phí thì báo cáo để Ủy ban nhân dân huyện xem xét, hỗ trợ.  
Nông dân còn nước còn tát
Huyện Phú Thiện là địa phương có diện tích sắn bị nhiễm bệnh khảm lá virus nhiều nhất tỉnh Gia Lai, với 56,7 ha, tập trung tại hai xã Chrô Pơnan và Ia Hiao. Theo ông Bùi Trọng Thành - Trưởng phòng NN-PTNT huyện, sau khi phát hiện ra virus khảm lá sắn vào đầu tháng 9/2018, huyện đã thành lập ban chỉ đạo, đồng thời phân công nhiệm vụ cho các thành viên ban chỉ đạo tăng cường công tác kiểm tra, rà soát từng diện tích của từng hộ trên địa bàn, xác định diện tích cũng như mức độ nhiễm bệnh để đề xuất các giải pháp xử lý.
Tuy nhiên, thời điểm hiện tại giá sắn đang cao (2.400 - 2.500 đồng/kg sắn tươi). Trừ chi phí thì mỗi ha sắn lãi không dưới 40 triệu đồng. Do vậy, nông dân trù trừ không nỡ nhổ bỏ, tiêu hủy diện tích sắn bị nhiễm bệnh.
Hộ ông Phan Văn Quang (thôn Yên Phú 2B, xã Chrô Pơnan, huyện Phú Thiện) là một điển hình. Ông Quang cho biết: Ban đầu, bệnh xuất hiện trên diện tích nhỏ, sau đó nhanh chóng lan ra khiến toàn bộ 3ha của gia đình bị nhiễm, với mức nhiễm hiện tại khoảng 70%. Chưa hết, bệnh còn lan sang nhiều vườn sắn của các hộ lân cận.
Toàn bộ 3ha sắn của gia đình ông Quang bị nhiễm bệnh nặng
Toàn bộ 3ha sắn của gia đình ông Quang bị nhiễm bệnh nặng
"Đến nay, cây sắn sắp bước vào thời kỳ thu hoạch, nhưng nhiều cây không có củ, hoặc củ rất ít. Năng suất và chất lượng sắn năm nay chắc chắn sẽ rất thấp, vì củ gần như không có. Dù vậy, gia đình tôi vẫn cố gắng để lại, thu được ít nào hay ít nấy, để vớt vát chút vốn đầu tư”, ông Quang nói.
Chính tâm lý “vớt vát” của không ít người như ông Quang, khiến diện tích sắn nhiễm bệnh khảm lá virus ngày càng gia tăng. Do vậy, ngành nông nghiệp tỉnh Gia Lai đã tăng cường chỉ đạo, đôn đốc các địa phương thành lập các ban chỉ đạo, quyết liệt xử lý theo hình thức tiêu hủy toàn bộ diện tích sắn nhiễm bệnh trên 70% và tổ chức tiêu hủy cục bộ đối với diện tích sắn nhiễm bệnh dưới 70%. Tuy nhiên đến nay, mới chỉ có khoảng 6ha sắn nhiễm bệnh khảm lá virus bị tiêu hủy trên địa bàn tỉnh Gia Lai.
Cây sắn bệnh gần như không có củ
Cây sắn bệnh gần như không có củ
Ông Hà Ngọc Uyển, Chi cục trưởng Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật tỉnh Gia Lai cho biết, so với yêu cầu chỉ đạo của huyện Phú Thiện thì tiến độ thực hiện việc xử lý, tiêu hủy diện tích sắn nhiễm bệnh khảm lá virus còn rất chậm. Nguyên nhân chủ yếu do tâm lý của người dân không muốn phá bỏ. Do đó, cán bộ nông nghiệp ở cấp xã, cấp huyện cần tăng cường công tác tuyên truyền vận động bà con, giúp bà con có nhận thức rõ về căn bệnh nguy hiểm này để từ đó không còn tâm lý "tham bát bỏ mâm". Bên cạnh đó, các địa phương cần có chính sách hỗ trợ tài chính cho bà con nông dân sau khi phá bỏ những diện tích sắn này.
Ông Hà Ngọc Uyển: “Chúng tôi nghiêm cấm tất cả hành vi mua bán giống từ các vùng nhiễm bệnh hoặc từ nơi khác bị nhiễm bệnh về trong tỉnh. Với những vụ tiếp theo, bà con cần nghe khuyến cáo của cơ quan chuyên môn, của địa phương để trồng những giống sắn không bị nhiễm bệnh, đây là vấn đề quan trọng nhằm hạn chế việc lây lan bệnh khảm lá virus nói riêng và các bệnh khác nói chung cho các vụ sau”.
Lam Giang (Nông nghiệp Việt Nam)

Có thể bạn quan tâm

Xuất khẩu hơn 681 triệu USD trong tháng 7, sầu riêng hướng tới kỷ lục 1 tỷ USD/tháng

Xuất khẩu hơn 681 triệu USD trong tháng 7, sầu riêng hướng tới kỷ lục 1 tỷ USD/tháng

(GLO)- Sầu riêng tiếp tục là động lực lớn nhất giúp xuất khẩu rau quả Việt Nam tăng tốc. Với kim ngạch xuất khẩu 7 tháng đã đạt khoảng 1,77 tỷ USD và bước vào cao điểm thu hoạch tại Tây Nguyên, mặt hàng này đang đứng trước khả năng lần đầu chạm mốc 1 tỷ USD trong một tháng.

Thúc đẩy phát triển kinh tế tập thể trong nông nghiệp

Thúc đẩy phát triển kinh tế tập thể trong nông nghiệp

(GLO)- Ngành chức năng, các hội, đoàn thể và địa phương trong tỉnh đã tập trung nguồn lực hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể trong lĩnh vực nông nghiệp. Những nguồn lực này từng bước giúp hợp tác xã nâng cao hiệu quả sản xuất, tạo việc làm và cải thiện thu nhập cho nông dân.

Điều tiết nước qua tràn hồ chứa Ayun Hạ

Điều tiết nước qua tràn hồ chứa Ayun Hạ

(GLO)- Theo thông tin từ Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi Gia Lai, từ 13 giờ ngày 31-8, Công ty sẽ vận hành điều tiết nước qua tràn hồ chứa Ayun Hạ với lưu lượng từ 60-180 m3/s; thời gian kết thúc đợt điều tiết vào lúc 17 giờ ngày 7-9-2026.

Đak Sơmei hỗ trợ giống cây trồng, vật tư nông nghiệp cho người dân sản xuất

Đak Sơmei hỗ trợ giống cây trồng, vật tư nông nghiệp cho người dân sản xuất

(GLO)- Nhằm hỗ trợ hộ nghèo, cận nghèo đồng bào dân tộc thiểu số trồng cà phê xen canh cây mắc ca, Phòng Kinh tế xã Đak Sơmei (tỉnh Gia Lai) vừa triển khai dự án hỗ trợ cây cà phê giống, mắc ca và vật tư nông nghiệp cho Tổ cộng đồng trồng và chăm sóc cà phê tại 2 làng Kon Jốt và Kon Ma ha.

Ruổi rong đời chăn vịt

Ruổi rong đời chăn vịt

(GLO)- Sau mỗi mùa gặt, những cánh đồng lúa ở các xã An Lương, An Hòa, An Vinh, Tuy Phước… lại rộn ràng bởi đàn vịt hàng nghìn con tìm về kiếm ăn. Gắn với đàn vịt, những người chăn vịt miệt mài rong ruổi qua nhiều cánh đồng, lấy mùa gặt làm nhịp mưu sinh.

Sầu riêng qua cơn sốt giá

Sầu riêng qua cơn sốt giá

(GLO)- Gia Lai hiện có hơn 9.900 ha sầu riêng, trong đó nhiều diện tích đang bước vào cao điểm thu hoạch. Giá sầu riêng giảm so với năm trước, song những nhà vườn duy trì được năng suất, chất lượng quả vẫn có thể bảo đảm hiệu quả sản xuất.

Quét mã nông sản có thể biết gì về vùng trồng và lô hàng?

Quét mã nông sản có thể biết gì về vùng trồng và lô hàng?

(GLO)- Khi được kết nối với hệ thống truy xuất nguồn gốc, chỉ cần dùng điện thoại để quét mã QR trên bao bì nông sản, người tiêu dùng có thể kiểm tra nhiều dữ liệu liên quan đến vùng trồng, hộ sản xuất, cơ sở đóng gói và lô hàng, qua đó có thêm căn cứ trước khi lựa chọn sản phẩm.

Tập huấn, hướng dẫn công tác cấp và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói

Tập huấn, hướng dẫn công tác cấp và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói

(GLO)- Sáng 14-8, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Gia Lai tổ chức hội nghị tập huấn hướng dẫn công tác cấp và quản lý mã số vùng trồng, mã số cơ sở đóng gói theo quy định tại Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP gắn với xây dựng vùng nguyên liệu tập trung đạt chuẩn và phát triển chuỗi liên kết.

phuong-Quy-Nhon-thao-do-tau-giai-ban

Phường Quy Nhơn khởi công phá dỡ tàu cá giải bản

(GLO)- Sáng 12-8, tại Khu dịch vụ hậu cần nghề cá (thuộc tổ dân phố 22, phường Quy Nhơn, tỉnh Gia Lai), Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Môi trường Việt (TP Đà Nẵng) đã khởi công phá dỡ, tiêu hủy tàu cá giải bản trên địa bàn phường Quy Nhơn.

null