Do đó, không ít vị trí việc làm được tạo mới hoặc bổ sung thêm yêu cầu.
Đầu tư cho tương lai
Từ khu vực cổng chính của Công ty CP dệt may đầu tư thương mại Thành Công (trú đóng ở Q.Tân Phú, TP.HCM, gọi tắt là Công ty Thành Công) đã thấy không gian xanh, cây cối được trồng dọc lối đi dẫn tới khu vực của khối văn phòng - hành chính.
Được thành lập vào năm 1976, Công ty Thành Công hiện có khoảng 5.800 lao động và là một trong số ít doanh nghiệp dệt may sở hữu quy trình sản xuất khép kín. Với các sản phẩm được phân phối tại hơn 40 thị trường trên toàn thế giới, công ty đã không ngừng nâng cao năng lực để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về xu hướng thời trang xanh và bền vững.
Theo ông Trần Như Tùng, Chủ tịch HĐQT kiêm Phó tổng giám đốc Công ty Thành Công, từ năm 2015, công ty tập trung đầu tư cho R&BD (hoạt động nghiên cứu và phát triển kinh doanh) để tạo ra những dòng sản phẩm xanh, đồng thời đẩy mạnh nghiên cứu ứng dụng nguyên liệu tái chế, thân thiện với môi trường.
Cùng với đó, công ty chú trọng giảm phát thải môi trường thông qua nhiều giải pháp như lắp đặt hệ thống năng lượng mặt trời tại nhà máy may Vĩnh Long, thay than đá bằng nhiên liệu sinh học Bio-mass, sử dụng hệ thống lọc tái chế để tiết kiệm nước, xử lý rác thải tại nguồn, đầu tư máy móc hiện đại để tiết kiệm nhiên liệu hay áp dụng ERP (hệ thống hoạch định nguồn lực doanh nghiệp) để tối ưu hóa quy trình sản xuất kinh doanh, giúp tiết kiệm chi phí và năng lượng.
Ông Tùng nhận định việc đầu tư và ứng dụng công nghệ vào chuyển đổi xanh là yêu cầu tất yếu để doanh nghiệp phát triển lâu dài. Tuy nhiên, điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải cân đối nguồn vốn đầu tư đáng kể. Vì vậy, rất cần có sự chung tay, hỗ trợ từ phía nhà nước (như các chính sách ưu đãi thuế) và các tổ chức tín dụng (như qua lãi suất cho vay) để giúp doanh nghiệp tiến nhanh và xa hơn trên con đường phát triển xanh và bền vững.
Theo ông Tùng, nguồn nhân lực chất lượng, đặc biệt là nhân lực xanh, là một yếu tố được doanh nghiệp chú trọng đầu tư. Các bộ phận chuyên môn liên quan đến lĩnh vực xanh như R&BD, ERP, ESG... yêu cầu nhân sự phải được đào tạo bài bản và có trình độ chuyên môn cao để đáp ứng không chỉ các tiêu chí pháp luật mà còn các tiêu chuẩn và yêu cầu từ khách hàng.
Do đó, Công ty Thành Công đã triển khai các chương trình thu hút và phát triển nguồn nhân lực xanh, có lộ trình đào tạo định kỳ cho đội ngũ lãnh đạo kế thừa và các phòng ban chuyên môn. Đồng thời, xây dựng các chính sách tuyển dụng, chương trình phúc lợi hấp dẫn nhằm thu hút và giữ chân nhân tài.
"Để đảm nhận tốt các công việc liên quan đến ESG, ngoài kiến thức nền tảng, kinh nghiệm thực tế, người lao động phải có khả năng phát triển, thực thi, giám sát các kế hoạch về tác động môi trường, cũng như đề xuất các giải pháp và sáng kiến bền vững dựa trên chiến lược ESG của công ty", ông Tùng nhấn mạnh.
Đang giữ vị trí Trưởng phòng Phát triển bền vững ESG tại Công ty Thành Công, anh Lê Hà Trực (37 tuổi) cho biết anh mới về đầu quân cho công ty được hai năm.
Một ngày làm việc của anh Trực sẽ có nhiều đầu việc, như họp triển khai công việc, kiểm tra tiến độ dự án, tổng hợp số liệu, báo cáo, trao đổi với các bộ phận liên quan, liên lạc đối tác để thỏa thuận...
"Cũng có khi trong tuần, tôi dành riêng 2 ngày để đến chi nhánh nhà xưởng để kiểm tra việc tuân thủ các yêu cầu về môi trường, như tình trạng xả thải nước, việc thu gom, phân loại rác... Nếu phát hiện bất kỳ vấn đề nào chưa đạt yêu cầu, tôi sẽ trao đổi và xử lý cùng nhà xưởng", anh Trực kể.
Theo anh Trực, ngoài nền tảng chuyên môn về môi trường, thì để đáp ứng nhu cầu của công việc, anh phải cập nhật bản thân liên tục, như học thêm kiến thức về cơ khí, công nghệ, kỹ thuật…, và đặc biệt là các bộ tiêu chuẩn của khách hàng.
Với vị trí này, anh thấy có nhiều thuận lợi lẫn khó khăn, ví dụ như làm sao để tối ưu hóa chi phí nếu đầu tư lò đốt mới chạy bằng nhiên liệu sinh khối, hệ thống tái chế nước… Dù vậy, anh luôn tìm thấy động lực khi biết công việc mình đang làm có ý nghĩa, góp phần vào sự phát triển của doanh nghiệp và bảo vệ môi trường.
"Cháy hết mình" với vị trí việc làm mới
Tại Công ty AirX Carbon (Q.4, TP.HCM) - một doanh nghiệp khởi nghiệp, chuyên sản xuất nguyên liệu carbon âm tính từ phụ phẩm nông nghiệp, đặc biệt là bã cà phê, chị Bùi Phương Thảo (29 tuổi) đang đảm trách vị trí Giám đốc phát triển bền vững và kiêm phụ trách mảng sale (bán hàng), marketing.
Theo chị Thảo, đây là một vị trí chỉ mới xuất hiện trong vài năm trở lại đây tại Việt Nam, nhất là ở những doanh nghiệp, tập đoàn đang định hướng phát triển bền vững.
Tốt nghiệp Trường đại học Tài chính - Marketing năm 2016, chị Thảo làm chuyên về sale và marketing cho một số tập đoàn và chuỗi bán lẻ.
Sau đó, chị tiếp tục nạp thêm kiến thức về ESG rồi từ đó tới nay tập trung công việc vào lĩnh vực mới này. Với Công ty AirX Carbon, chị đã đồng hành từ những ngày đầu tiên.
Trong năm 2024, Công ty AirX Carbon đã giới thiệu sản phẩm NetZero Pallet và được đánh giá là một giải pháp đột phá trong lĩnh vực logistics, không chỉ thân thiện với môi trường mà còn tiết kiệm chi phí cho ngành hậu cần.
Đây là sản phẩm được sản xuất 100% từ phế phẩm nông nghiệp như xơ dừa, vỏ cà phê, trấu và mùn cưa. Ngoài ra, công ty còn nghiên cứu và sản xuất nhiều sản phẩm khác nhằm thay thế nhựa truyền thống, điển hình là tạo ra ly, dao, nĩa… từ hạt nhựa sinh học chế tạo từ bã cà phê.
Chị Thảo chia sẻ: "Rác thải là tài nguyên, thay vì đổ đi thì bây giờ chúng ta có thể tạo ra những sản phẩm có giá trị cho mọi người. Tôi rất yêu thích công việc có ý nghĩa này. Tôi thấy rất nhiệt huyết, luôn muốn cống hiến và cháy với công việc hơn nữa".
Nghe chị Thảo kể nhiều về quy trình sản xuất, từ thu gom, xử lý phế phẩm, cho tới sản phẩm và các công nghệ mà công ty áp dụng, có thể cảm nhận được cô gái này đã cập nhật và làm mới bản thân liên tục để phục vụ doanh nghiệp.
Theo chị Thảo, ngày càng có nhiều tập đoàn và doanh nghiệp quan tâm đến sản phẩm thân thiện với môi trường như dao, muỗng từ bột gạo hay bã mía; đồng thời lập ra nhiều phòng ban mới về ESG, tạo ra nhiều chức danh "việc làm xanh" với mức thu nhập hấp dẫn.
Tuy nhiên, những vị trí này chưa đủ nhiều để người trẻ thử sức.
"Chưa kể, công việc chuyên môn cũng đòi hỏi người làm phải có kiến thức sâu, rộng và đặc biệt là yêu thích môi trường thì mới có thể gắn bó lâu dài. Đây vẫn sẽ là xu hướng việc làm trong tương lai. Tôi nghĩ những môn học về ESG cần được phổ biến hơn để tạo cơ hội cho các bạn trẻ theo đuổi lĩnh vực này", chị Thảo nêu nhận định và cho biết thêm: "Các bạn trẻ cũng nên thử sức ở doanh nghiệp khởi nghiệp lĩnh vực này vì sẽ được trau dồi nhiều kinh nghiệm phong phú".
Theo TS Ngô Đắc Thuần, Chủ tịch HĐQT Công ty CP IP Group, một trong những yếu tố quyết định cho sự chuyển đổi xanh thành công của doanh nghiệp là vai trò của người lãnh đạo, nhất là sự thích nghi, quyết tâm theo đuổi đến cùng. Đi kèm với đó là việc doanh nghiệp cần tối ưu hóa hoạt động quản trị của mình, có tinh thần đổi mới sáng tạo để cho ra những dòng sản phẩm mới, bồi dưỡng đội ngũ nhân viên có kiến thức về ESG.
Trong hành trình này của doanh nghiệp, TS Thuần cũng nêu cao vai trò của nhà nước, nhất là đi đầu chuyển đổi quy trình làm việc, cải cách hành chính, tăng cường hỗ trợ doanh nghiệp.
Theo Phạm Thu Ngân - Thúy Liễu (TNO)
