Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 405/2026/NĐ-CP quy định về quản lý, sử dụng biên chế công chức trong các cơ quan, tổ chức hành chính.
Nghị định quy định cụ thể nguyên tắc, nội dung quản lý, sử dụng biên chế công chức; đồng thời xác định thẩm quyền, trách nhiệm của các bộ, cơ quan ngang bộ và UBND cấp tỉnh, cấp xã trong công tác này.
Đối tượng áp dụng gồm các bộ, cơ quan ngang bộ (không bao gồm Bộ Quốc phòng, Bộ Công an); các cơ quan, tổ chức hành chính thuộc phạm vi quản lý của bộ; cơ quan chuyên môn và tổ chức hành chính thuộc UBND cấp tỉnh, cấp xã; các cơ quan của HĐND cấp tỉnh, cấp xã và cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài.
Biên chế phải gắn với vị trí việc làm và khối lượng công việc
Một trong những điểm đáng chú ý của Nghị định là yêu cầu xác định biên chế công chức phù hợp với vị trí việc làm, chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức và tính chất đặc thù của từng cơ quan, đơn vị.
Việc quản lý, sử dụng biên chế phải bảo đảm tính khoa học, khách quan, công khai, minh bạch, hiệu quả; thực hiện nghiêm các quy định về tinh giản biên chế, đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ công chức.
Nghị định mới quy định cụ thể nguyên tắc, nội dung quản lý, sử dụng biên chế công chức. Ảnh: VGP News
Đáng chú ý, Nghị định bổ sung các căn cứ xác định biên chế gắn với yêu cầu đổi mới phương thức quản lý. Trong đó, việc phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền, ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, cải cách thủ tục hành chính và tinh giản quy trình công việc đều được tính đến.
Đối với các cơ quan hành chính ở địa phương, việc xác định biên chế còn căn cứ vào phân loại đơn vị hành chính cấp tỉnh, số lượng và phân loại đơn vị hành chính cấp xã, quy mô dân số, diện tích và mức độ phát triển kinh tế - xã hội.
Giao biên chế theo kế hoạch 5 năm và hằng năm
Nghị định quy định việc xây dựng kế hoạch, giao và điều chỉnh biên chế công chức được thực hiện theo giai đoạn 5 năm và hằng năm. Các cơ quan phải bố trí, sử dụng công chức trong tổng số biên chế được cấp có thẩm quyền giao; đồng thời chịu sự hướng dẫn, kiểm tra, thanh tra và xử lý vi phạm theo quy định.
Về thẩm quyền, Bộ trưởng Bộ Nội vụ quyết định giao biên chế công chức hằng năm đối với từng bộ trước ngày 1-10 của năm trước liền kề năm kế hoạch, sau khi báo cáo Thủ tướng Chính phủ. Người đứng đầu Bộ quyết định giao hoặc phân cấp giao biên chế cho từng cơ quan, tổ chức thuộc phạm vi quản lý trước ngày 31-10.
Ở địa phương, UBND cấp tỉnh báo cáo cơ quan có thẩm quyền quản lý biên chế trước khi trình HĐND cùng cấp quyết định giao biên chế cho các cơ quan hành chính cấp tỉnh và tổng biên chế của từng chính quyền cấp xã trước ngày 15-10 năm trước liền kề năm kế hoạch.
Trên cơ sở tổng biên chế được cấp tỉnh quyết định, UBND cấp xã trình HĐND cùng cấp quyết định giao biên chế cho từng cơ quan, tổ chức thuộc phạm vi quản lý trước ngày 31-10.
Đối với những người được tuyển vào biên chế trước ngày 1-4-1993, đang làm công việc hỗ trợ, phục vụ tại các cơ quan, tổ chức hành chính của Bộ, cấp tỉnh và cấp xã, Nghị định quy định vẫn thuộc biên chế công chức.
Nghị định số 405/2026/NĐ-CP cũng yêu cầu các cơ quan tăng cường kiểm tra, thanh tra, xử lý vi phạm và giải quyết khiếu nại, tố cáo trong quản lý, sử dụng biên chế. Qua đó, hướng tới sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực, bảo đảm biên chế phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và yêu cầu thực tiễn của từng cơ quan, đơn vị.
