Nhiều dự án gặp vướng mắc
Giai đoạn 2021 - 2025, địa bàn phường Quy Nhơn Đông có 44 dự án được chấp thuận chủ trương đầu tư với tổng vốn đăng ký gần 88.000 tỷ đồng, sử dụng khoảng gần 400 ha đất.
Trong đó, 13 dự án đang triển khai các thủ tục đầu tư; 18 dự án đã hoàn thành, đi vào hoạt động; 7 dự án đang thi công với tỷ lệ thực hiện từ 5 - 75%, gồm: Dự án chuyển đổi sang đất ở đô thị trên một phần diện tích của Dự án Trung tâm Thương mại - Dịch vụ du lịch Nhơn Hội; Dự án đầu tư phát triển đô thị tại phân khu số 4 thuộc Khu đô thị sinh thái Nhơn Hội; Dự án Nhà máy sản xuất thuốc vô trùng thể tích nhỏ; Dự án Nhà máy sản xuất hàng nội - ngoại thất cao cấp Gainwell Việt Nam tại Quy Nhơn; Dự án Khu đô thị Tây Nam xã Nhơn Lý cũ; Dự án Điểm số 2 (2-2) Khu du lịch biển Nhơn Lý - Cát Tiến; Dự án Khu đô thị mới chợ Góc.
Tại Dự án Khu đô thị mới chợ Góc (tổ dân phố Đông Định) có quy mô hơn 62 ha, Công ty TNHH Phú Gia Riverside đang tập trung nhân lực, máy móc thi công với khối lượng thực hiện đạt hơn 30%. Theo kế hoạch, dự án phải hoàn thành vào cuối tháng 2-2027.
Sáng 26-10, đại diện Công ty TNHH Phú Gia Riverside cho biết tiến độ của dự án chịu ảnh hưởng bởi một số khó khăn khách quan. Đáng kể là mưa kéo dài suốt tháng qua khiến việc thi công bị gián đoạn, trong khi áp lực nguồn vốn vay và lãi suất cao cũng ảnh hưởng đến tiến độ.
Chủ đầu tư đang ưu tiên hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, đồng thời triển khai khu tái định cư và nhà ở xã hội để sớm bố trí chỗ ở cho người dân bị ảnh hưởng bởi giải phóng mặt bằng. Riêng khu tái định cư tại chỗ dự kiến bố trí cho khoảng 350 hộ dân với diện tích gần 3 ha trong tổng quỹ đất khoảng 5 ha dành cho tái định cư của toàn dự án.
Cũng tại phường Quy Nhơn Đông, có 6 dự án bị thu hồi hoặc chấm dứt hoạt động với tổng diện tích gần 80 ha, chủ yếu do nhà đầu tư chủ động chấm dứt, không thực hiện đúng tiến độ hoặc không thực hiện nghĩa vụ ký quỹ.
Theo Chủ tịch UBND phường Trần Việt Quang, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng tại một số dự án còn khó khăn do việc xác minh nguồn gốc đất và thông tin cư trú của các hộ dân kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ hoàn thiện hồ sơ.
Tình trạng này cũng xuất hiện tại các địa bàn thu hút dự án công nghiệp, nông nghiệp quy mô lớn. Ở xã Đak Pơ, Dự án hạ tầng kỹ thuật Cụm công nghiệp số 1 Đak Pơ do Công ty TNHH Đầu tư phát triển công nghiệp Đak Pơ làm chủ đầu tư có quy mô gần 75 ha, tổng vốn 572 tỷ đồng. Theo kế hoạch, dự án thi công từ quý II-2024, hoàn thành và đưa vào hoạt động trong quý I-2026.
Tuy nhiên, đến nay, nhà đầu tư vẫn chưa chi trả tiền bồi thường, giải phóng mặt bằng cho 55 hộ dân bị ảnh hưởng. Phó Chủ tịch UBND xã Đoàn Minh Duy cho rằng nhà đầu tư thiếu tiềm lực tài chính, gặp khó khăn về vốn vay và thị trường khiến dự án đình trệ.
Xã Hòa Hội có 4 dự án ngoài ngân sách với tổng vốn hơn 2.163 tỷ đồng đang trong quá trình triển khai thủ tục, bồi thường và giải phóng mặt bằng. Đáng chú ý, Dự án Cụm công nghiệp Cát Hanh do Công ty CP Khu công nghiệp Sài Gòn - Nhơn Hội làm chủ đầu tư có quy mô 70 ha, tổng vốn đăng ký hơn 432 tỷ đồng, thời hạn hoàn thành tháng 12-2026.
Dù vậy, khu đất hiện vẫn bỏ trống. Chủ tịch UBND xã Đinh Thành Tiến thông tin, địa phương đã hoàn thành kiểm kê 40 ha, trong đó mới phê duyệt phương án bồi thường 13 ha liên quan 8 hộ dân với kinh phí 30 tỷ đồng. Tuy nhiên, chủ đầu tư chưa chuyển tiền chi trả, khiến công tác giải phóng mặt bằng đình trệ.
Rà từng dự án, xử lý nhà đầu tư chậm trễ
Ở nhiều địa bàn khác, tiến độ dự án cũng chưa đồng đều. Phường Quy Nhơn Bắc có 7/16 dự án đầu tư ngoài ngân sách chưa khởi công tính đến ngày 26-10; phường Quy Nhơn Tây có 14/19 dự án đang thi công. Tại xã Pờ Tó, trong 18 dự án với tổng vốn đăng ký 9.676 tỷ đồng, mới có 6 dự án hoàn thành, đưa vào vận hành; 1 dự án đang thi công; 11 dự án vẫn trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư.
Qua giám sát từ ngày 12 đến 16-10, Thường trực HĐND tỉnh xác định 3 nhóm nguyên nhân chính khiến dự án chậm tiến độ, gồm: Vướng mắc trong bồi thường, giải phóng mặt bằng; thủ tục pháp lý về đất đai, PCCC và môi trường kéo dài; năng lực tài chính, nhân lực của một số nhà đầu tư còn hạn chế.
Từ thực tế này, các đoàn giám sát yêu cầu địa phương, cơ quan chuyên môn và nhà đầu tư phối hợp rà soát từng dự án, xác định rõ vướng mắc, trách nhiệm và hướng xử lý. Những thủ tục về đầu tư, đất đai, xây dựng phải được giải quyết đúng quy định, tránh kéo dài không cần thiết; các dự án còn vướng mặt bằng cần sớm hoàn thiện phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và đẩy nhanh bàn giao đất.
Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh Trương Văn Đạt nhấn mạnh yêu cầu tăng cường kiểm tra năng lực tài chính, việc thực hiện cam kết và tiến độ của nhà đầu tư; kịp thời chấn chỉnh những trường hợp chậm trễ, thiếu quyết liệt. Các dự án có dấu hiệu chậm so với quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư cần được phân loại, đôn đốc theo quy định của Luật Đầu tư.
Đối với nhà đầu tư không triển khai dự án mà không có lý do chính đáng, địa phương cần kịp thời kiến nghị xử lý, kể cả thu hồi dự án theo quy định. Các ban HĐND tỉnh, đại biểu HĐND và MTTQ các cấp tiếp tục giám sát việc thực hiện kiến nghị sau giám sát, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước và thúc đẩy tiến độ các dự án.