Vì sao người trẻ ngại sinh?

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News
Dù đang trong giai đoạn dân số vàng, VN vẫn đối mặt với nguy cơ già hóa, khủng hoảng lao động do người trẻ ngày càng kết hôn muộn và ngại sinh.

Thực ra nguy cơ này đã được báo động từ nhiều năm trước, không phải đến bây giờ mới được đặt ra.

Đơn cử năm 2020, Chính phủ đã ban hành Quyết định 558 về "Chương trình điều chỉnh mức sinh phù hợp các vùng, đối tượng đến năm 2030" với mong muốn các thanh niên nam nữ kết hôn trước 30 tuổi và có nhiều chính sách hỗ trợ cho gia đình sinh đủ hai con ở các thành phố có tỷ suất sinh thấp. TP.HCM là một trong những địa phương tiên phong trong việc theo đuổi các chính sách để tăng mức sinh như hỗ trợ viện phí cho các cặp vợ chồng sinh con thứ 2; hỗ trợ mua nhà ở xã hội 1 lần đối với các cặp vợ chồng sinh đủ 2 con... Thế nhưng kết quả chưa được như mong muốn: Mức tăng dân số vẫn đang chậm lại, nguy cơ già hóa và khủng hoảng lao động vẫn đang hiện hữu.

Nhìn ra thế giới, Nhật Bản là quốc gia điển hình cho tình trạng dân số giảm liên tục. Năm 2023, Thủ tướng Nhật Bản Fumio Kishida đã phải lên tiếng kêu gọi hành động "ngay bây giờ hoặc không bao giờ" để ngăn chặn đà sụt giảm dân số nghiêm trọng của nước này. Hàn Quốc cũng tương tự, năm 2022, với tỷ lệ sinh trung bình 0,78 - mức thấp nhất kể từ năm 1970, Hàn Quốc trở thành quốc gia duy nhất trên thế giới có tỷ lệ sinh dưới 1. Tình trạng này khiến hàng thập niên qua, cả Nhật Bản và Hàn Quốc đều phải nhập khẩu lao động.

Dẫn ra 2 trường hợp trên để thấy, nguy cơ dân số già dẫn đến sự suy giảm về nguồn nhân lực, đặc biệt lao động trẻ. Từ đó, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế - xã hội của một địa phương nói riêng và của đất nước nói chung. Chưa kể, dân số già sẽ tạo áp lực lên hệ thống an sinh xã hội dành cho người cao tuổi như lương hưu, bảo hiểm y tế, chế độ trợ cấp xã hội, chế độ chăm sóc sức khỏe, vui chơi, giải trí... Thế nên một chiến lược dân số để ngăn chặn tình trạng già hóa, suy thoái là hết sức cấp bách.

Mà để ngăn chặn tình trạng này, cần trả lời câu hỏi, vì sao giới trẻ ngày càng ngại sinh, nhất là ở một đất nước mang văn hóa "con đàn cháu đống" như VN? Có rất nhiều nguyên nhân nhưng tựu trung là áp lực cuộc sống ngày càng tăng. Áp lực nuôi dạy con cái, áp lực công việc, áp lực kiếm tiền, áp lực xây dựng sự nghiệp... Rồi những mối lo về rủi ro từ bên ngoài đưa đến với người lập gia đình như gián đoạn cơ hội thăng tiến, cơ hội việc làm, nỗi lo tìm trường, nỗi lo môi trường... Rất nhiều lý do khiến cho người trẻ ngày càng ngại sinh con, ngại kết hôn. Ngay cả Trung Quốc, nước đông dân nhất thế giới, thì năm 2022 cũng lần đầu tiên đối mặt với giảm dân số gần 1 triệu người, tính từ năm 1961.

Thế nên, muốn khuyến khích người trẻ kết hôn và sinh con sớm, phải có các giải pháp đồng bộ để giảm áp lực cho họ. Đặc biệt là những áp lực liên quan đến các nhu cầu thiết yếu của cuộc sống như nhà cửa, chính sách an sinh xã hội cho trẻ em, thu nhập... Để tâm lý "nuôi thân không nổi thì làm sao nuôi con" lùi lại, nhường chỗ cho niềm vui gia đình, niềm vui có một thế hệ con cháu nối tiếp... quay trở lại.

Đó là một chiến lược cấp thiết và là một hành trình dài mà phải bắt tay vào thực hiện ngay, quyết liệt và thực sự hiệu quả chứ không chỉ gióng lên hồi chuông rồi lại chìm xuống.

Có thể bạn quan tâm

Vang mãi tiếng cồng chiêng

Vang mãi tiếng cồng chiêng

(GLO)- Từ ngày 30-10 đến 8-11, tại phường Pleiku, xã Biển Hồ và một số địa phương trên địa bàn tỉnh Gia Lai diễn ra chuỗi sự kiện Festival Cồng chiêng - Tuần lễ Hoa dã quỳ - Núi lửa Chư Đang Ya năm 2026.

Khi chính quyền chủ động tìm đến người dân

Khi chính quyền chủ động tìm đến người dân

Vừa qua, UBND TP.HCM tổ chức lễ ra mắt ba mô hình chuyển đổi số mang tính tiên phong, sáng tạo và nhân văn, tập trung vào các lĩnh vực: kết nối giao thông công cộng; kết nối kho dữ liệu phục vụ giải quyết thủ tục hành chính; hỗ trợ người dân đăng ký khai tử tại nhà.

Đừng để trẻ em đơn độc trên không gian mạng

Đừng để trẻ em đơn độc trên không gian mạng

(GLO)- Không gian mạng mở ra nhiều cơ hội nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ bắt nạt, dụ dỗ, lừa đảo và xâm hại trẻ em. Bảo vệ trẻ trên môi trường số không thể chỉ trông chờ vào kỹ năng tự phòng vệ, mà cần trách nhiệm chung của gia đình, nhà trường, doanh nghiệp công nghệ và toàn xã hội.

Chặn áp lực tăng giá từ chi phí đầu vào

Chặn áp lực tăng giá từ chi phí đầu vào

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng vừa yêu cầu các bộ, cơ quan liên quan khẩn trương tính toán phương án giảm giá bán lẻ điện bình quân, đồng thời rà soát cơ sở pháp lý, tác động và tính khả thi của việc giảm thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng về 0%.

Góp xanh cho Trường Sa

Góp xanh cho Trường Sa

(GLO)- Tiếp tục đồng hành cùng chương trình “Xanh hóa Trường Sa”, ngành chức năng tỉnh Gia Lai vừa bàn giao hơn 11.000 cây dừa giống Tam Quan cho Bộ Tư lệnh Vùng 4 Hải quân.

Chuyển từ trao tặng sang trao cơ hội

Chuyển từ trao tặng sang trao cơ hội

Một phần quà có thể giúp gia đình vượt qua tháng khó, còn một chỗ học nghề, việc làm, thẻ bảo hiểm y tế hay mái nhà vững chãi sẽ giúp họ đứng vững lâu dài. Giảm nghèo bền vững vì thế là sự dịch chuyển từ trao tặng sang trao cơ hội,...

Kích cầu du lịch

Kích cầu du lịch

(GLO)- HĐND tỉnh Gia Lai vừa thông qua 2 nghị quyết về hỗ trợ thu hút khách quốc tế qua các chuyến bay charter (thuê chuyến) và phát triển du lịch cộng đồng. Đây là những chính sách rất đáng chú ý trong nỗ lực đưa du lịch trở thành một động lực phát triển của tỉnh nhà.

Thu hút nhân tài, khơi thông nguồn lực phát triển

Thu hút nhân tài, nhân lên nguồn lực phát triển

(GLO)- 80 năm trước, trong thư “Tìm người tài, đức”, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định vai trò đặc biệt của nhân tài đối với sự nghiệp kiến thiết đất nước. Tư tưởng đó tiếp tục được phát triển trong Kết luận số 105-KL/TW, đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ việc thu hút, trọng dụng nhân tài.

Khơi thông giá trị bản quyền

Khơi thông giá trị bản quyền

Tại hội nghị tổng kết việc thi hành Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả, quyền liên quan vừa tổ chức tại Hà Nội, Bộ VH-TT-DL nhận định, sau hơn 20 năm thực thi và qua nhiều lần sửa đổi, pháp luật về sở hữu trí tuệ đã tạo nền tảng quan trọng cho việc bảo vệ quyền tác giả, quyền liên quan.

Tin ở người trẻ

Tin ở người trẻ

Nhìn lại lịch sử dân tộc và chặng đường 70 năm hình thành, phát triển của Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, có thể thấy, ở mỗi giai đoạn, thanh niên luôn được tin tưởng giao phó và đảm nhận những vai trò, sứ mệnh mới.

'Phiếu tín nhiệm' của quốc tế với Việt Nam

'Phiếu tín nhiệm' của quốc tế với Việt Nam

Trong bối cảnh kinh tế - địa chính trị thế giới biến động phức tạp, khó lường, hơn 50 tỉ USD vốn đầu tư nước ngoài mà chúng ta thu hút được trong 9 tháng qua không chỉ lập kỷ lục cao nhất từ trước đến nay mà đó chính là một "phiếu tín nhiệm" của quốc tế dành cho VN.

null