Những linh hồn thức

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Nếu ví mỗi ngọn nến là một linh hồn liệt sĩ, thì hàng triệu ngọn nến thắp lên trong những ngày tháng Bảy này, e rằng vẫn chưa đủ. Đất nước bên bờ sóng, ngàn năm gian lao giữ độc lập chủ quyền, bao nhiêu hy sinh mất mát. Hơn 2000 nghĩa trang liệt sĩ trong cả nước, vẫn chưa là con số định lượng cho những hy sinh.

Có một hôm nào đó ở Côn Đảo, đứng ở Cầu Tàu 914 nhìn biển vời vợi xanh, không hình dung nổi ở mảnh đất đẹp đẽ nhường này, trong quá khứ từng đau thương đến thế nào.

Cầu Tàu 914 không phải là điểm đầu tiên để đặt chân lên Côn Đảo, cũng không phải là địa danh cuối cùng để chào tạm biệt trước khi rời hòn đảo xinh đẹp này. Nhưng nó là điểm mốc cuối cùng để những người chiến sĩ cách mạng năm xưa rời khỏi nơi đây trở về với đất liền. Trong một ngày tháng Tư cách đây gần nửa thế kỷ, Cầu Tàu 914 là điểm đầu tiên tung bay cờ đỏ sao vàng.

Bây giờ nơi ấy là điểm check in lý tưởng cho một chuyến đi, để hình dung dưới chân mình máu xương đổ xuống là có thật. Côn Đảo hôm nay sạch và đẹp ngỡ ngàng, và hồn thiêng anh hùng liệt sĩ chắc vẫn ở đây, trong những đêm Hàng Dương không ngủ.  

Tôi đã có những buổi chiều tháng 7 tham gia thắp nến ở Nghĩa trang Hàng Dương. Hơn 118 năm là chốn giam cầm, hơn 2 vạn người Việt Nam yêu nước ngã xuống, không đủ mộ của hơn 2 vạn linh hồn, đêm tháng 7 ở Hàng Dương – mảnh đất "ít người nhiều ma" – sáng rực ánh nến, mộ Anh hùng liệt sĩ Võ Thị Sáu lúc nào cũng cháy bùng ngọn lửa của đức tin.

Đã nhiều năm nay những đêm tháng Bảy, trên cả dải đất hình chữ S, hàng triệu ngọn nến được thắp lên, ở các nghĩa trang liệt sĩ. Ngoài biển Đông, nơi có hai dấu chấm rất đậm mang tên Việt Nam, những tiếng còi tàu tưởng nhớ cũng cất lên giữa một nghĩa trang trùng trùng sóng – nghĩa trang xanh, nơi máu xương người Việt hoà vào cùng nước biển.
1 Chiều trên dòng Thạch Hãn - nơi biết bao liệt sĩ nằm lại dưới đáy sông. Ảnh: Việt Yên.

Nhà văn Bảo Ninh trong truyện ngắn "Mây trắng còn bay" viết về một bà mẹ ngồi trên máy bay, bày hương hoa và ảnh người con trai ra bàn khi máy bay bay qua vĩ tuyến 17 và bà giãi bày với những người xung quanh: "Non ba chục năm rồi tôi mới đến được miền cháu khuất". Tổ quốc ở trên trời cao, nơi có một nghĩa trang giữa ngàn mây trắng lẩn khuất linh hồn những người liệt sĩ phi công.

Hàng triệu ngọn nến cháy suốt dọc chiều dài đất nước. Mà có người nói rằng nếu ví mỗi ngọn nến là một linh hồn liệt sĩ, thì hàng triệu ngọn nến thắp lên trong những ngày này, e rằng vẫn chưa đủ. Đất nước bên bờ sóng, ngàn năm gian lao giữ độc lập chủ quyền, bao nhiêu hy sinh mất mát. Hơn 2000 nghĩa trang liệt sĩ trong cả nước, vẫn chưa phải đã là con số định lượng cho những hy sinh.

Không ai có thể nói sự hy sinh có thể định lượng được khi vào một chiều tháng bảy, thắp nến ở Nghĩa trang Đường Chín và Nghĩa trang Trường Sơn, mộ liệt sĩ bạt ngàn. Không có ngôi mộ nào vô danh, không có sự hy sinh nào vô danh, chỉ có những ngôi mộ chưa có tên liệt sĩ, chưa tìm được đúng tên liệt sĩ. Tôi gặp ở đây những người cha người mẹ đến tìm con. Gần 50 năm rồi vẫn khóc. Tôi gặp ở đây những ngôi mộ, ngày nhập ngũ và ngày hy sinh chỉ cách nhau 2 tháng. Những tuổi đôi mươi "ai mà chẳng tiếc/ Nhưng nếu tiếc đời mình thì còn chi Tổ quốc". Sự sống vẫn tiếp diễn ở nơi này, những mầm cỏ xanh giữa ngút ngàn mộ trắng.

Tháng 7, khi tôi lọ mọ tìm đọc những dòng cảm xúc ghi lại sau khi viếng nghĩa trang liệt sĩ ở Quảng Trị, chợt sửng sốt nhận ra cảm giác chung của tất cả mọi người. Sự sống nảy mầm và hiện diện ở đây, trên những ngôi mộ, trong sự hiện về đêm đêm của các anh, trò chuyện với những người còn sống… Không ai biết chính xác có bao nhiêu các anh, các chị đã vĩnh viễn nằm lại trong lòng sông Thạch Hãn và dưới những lớp cỏ non Thành cổ, "cát trắng rang vàng, nghiêng lệch cả dòng sông..."

Thầy tôi, con trai của một liệt sĩ thời chống Pháp. Nhà có 2 anh em trai, nhưng người anh hy sinh thời chống Mỹ. Đến giờ chưa tìm thấy mộ. Thầy đã sống bằng gánh nặng mà người mẹ suốt đời đau đáu: Đi tìm anh mày về! Thầy tôi năm nào cũng đi tìm mộ, năm nào tháng 7 cũng khắc khoải. Rồi mẹ thầy không chờ được. Gánh nặng thầy mang càng nặng hơn, khi nghĩ rằng đến lượt mình quỹ thời gian cũng không còn nhiều. Thầy tôi cũng như bao người Việt Nam khác vẫn đi tìm mộ liệt sĩ. Nếu có linh hồn, không biết họ còn đang phiêu du ở chốn nào.

Tôi từng có những đêm trắng ở nghĩa trang và luôn có cảm giác những linh hồn không ngủ. Tôi đã trực tiếp nghe những người quản trang kể nhiều câu chuyện nghe như giai thoại về các linh hồn liệt sĩ. Bà Ny – một cựu tù Côn Đảo sau giải phóng không về đất liền mà ở lại Nghĩa trang Hàng Dương, cam đoan đêm đêm cô Sáu vẫn về. Một anh quản trang ở Nghĩa trang đường 9 kể đêm trước các anh về báo mộng, hôm sau ra kiểm tra một góc mộ bị lún thật…

Ai đó nói rằng đã khép được rồi những ám ảnh chiến tranh. Đã đành là vậy. Nhưng khép lại không phải là quên đi. Vì có những nỗi đau vẫn còn nguyên ở đó. Vì những linh hồn vẫn thức…

Có những linh hồn đã bay đi, có những linh hồn không trở về, hoặc chưa về…

https://danviet.vn/nhung-linh-hon-thuc-20210726142234901.htm
 

Theo Cẩm Thúy (Dân Việt)

Có thể bạn quan tâm

Vang mãi tiếng cồng chiêng

Vang mãi tiếng cồng chiêng

(GLO)- Từ ngày 30-10 đến 8-11, tại phường Pleiku, xã Biển Hồ và một số địa phương trên địa bàn tỉnh Gia Lai diễn ra chuỗi sự kiện Festival Cồng chiêng - Tuần lễ Hoa dã quỳ - Núi lửa Chư Đang Ya năm 2026.

Khi chính quyền chủ động tìm đến người dân

Khi chính quyền chủ động tìm đến người dân

Vừa qua, UBND TP.HCM tổ chức lễ ra mắt ba mô hình chuyển đổi số mang tính tiên phong, sáng tạo và nhân văn, tập trung vào các lĩnh vực: kết nối giao thông công cộng; kết nối kho dữ liệu phục vụ giải quyết thủ tục hành chính; hỗ trợ người dân đăng ký khai tử tại nhà.

Đừng để trẻ em đơn độc trên không gian mạng

Đừng để trẻ em đơn độc trên không gian mạng

(GLO)- Không gian mạng mở ra nhiều cơ hội nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ bắt nạt, dụ dỗ, lừa đảo và xâm hại trẻ em. Bảo vệ trẻ trên môi trường số không thể chỉ trông chờ vào kỹ năng tự phòng vệ, mà cần trách nhiệm chung của gia đình, nhà trường, doanh nghiệp công nghệ và toàn xã hội.

Chặn áp lực tăng giá từ chi phí đầu vào

Chặn áp lực tăng giá từ chi phí đầu vào

Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng vừa yêu cầu các bộ, cơ quan liên quan khẩn trương tính toán phương án giảm giá bán lẻ điện bình quân, đồng thời rà soát cơ sở pháp lý, tác động và tính khả thi của việc giảm thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng về 0%.

Góp xanh cho Trường Sa

Góp xanh cho Trường Sa

(GLO)- Tiếp tục đồng hành cùng chương trình “Xanh hóa Trường Sa”, ngành chức năng tỉnh Gia Lai vừa bàn giao hơn 11.000 cây dừa giống Tam Quan cho Bộ Tư lệnh Vùng 4 Hải quân.

Chuyển từ trao tặng sang trao cơ hội

Chuyển từ trao tặng sang trao cơ hội

Một phần quà có thể giúp gia đình vượt qua tháng khó, còn một chỗ học nghề, việc làm, thẻ bảo hiểm y tế hay mái nhà vững chãi sẽ giúp họ đứng vững lâu dài. Giảm nghèo bền vững vì thế là sự dịch chuyển từ trao tặng sang trao cơ hội,...

Kích cầu du lịch

Kích cầu du lịch

(GLO)- HĐND tỉnh Gia Lai vừa thông qua 2 nghị quyết về hỗ trợ thu hút khách quốc tế qua các chuyến bay charter (thuê chuyến) và phát triển du lịch cộng đồng. Đây là những chính sách rất đáng chú ý trong nỗ lực đưa du lịch trở thành một động lực phát triển của tỉnh nhà.

Thu hút nhân tài, khơi thông nguồn lực phát triển

Thu hút nhân tài, nhân lên nguồn lực phát triển

(GLO)- 80 năm trước, trong thư “Tìm người tài, đức”, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định vai trò đặc biệt của nhân tài đối với sự nghiệp kiến thiết đất nước. Tư tưởng đó tiếp tục được phát triển trong Kết luận số 105-KL/TW, đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ việc thu hút, trọng dụng nhân tài.

Khơi thông giá trị bản quyền

Khơi thông giá trị bản quyền

Tại hội nghị tổng kết việc thi hành Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả, quyền liên quan vừa tổ chức tại Hà Nội, Bộ VH-TT-DL nhận định, sau hơn 20 năm thực thi và qua nhiều lần sửa đổi, pháp luật về sở hữu trí tuệ đã tạo nền tảng quan trọng cho việc bảo vệ quyền tác giả, quyền liên quan.

Tin ở người trẻ

Tin ở người trẻ

Nhìn lại lịch sử dân tộc và chặng đường 70 năm hình thành, phát triển của Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, có thể thấy, ở mỗi giai đoạn, thanh niên luôn được tin tưởng giao phó và đảm nhận những vai trò, sứ mệnh mới.

'Phiếu tín nhiệm' của quốc tế với Việt Nam

'Phiếu tín nhiệm' của quốc tế với Việt Nam

Trong bối cảnh kinh tế - địa chính trị thế giới biến động phức tạp, khó lường, hơn 50 tỉ USD vốn đầu tư nước ngoài mà chúng ta thu hút được trong 9 tháng qua không chỉ lập kỷ lục cao nhất từ trước đến nay mà đó chính là một "phiếu tín nhiệm" của quốc tế dành cho VN.

null