Những năm gần đây, trước kỳ thi tuyển sinh lớp 10, chúng ta đều chứng kiến cả xã hội vào cuộc, quan tâm tới các sĩ tử từ mọi khía cạnh. Sở An toàn thực phẩm TP.HCM, Sở GD-ĐT TP.HCM chỉ đạo, siết chặt đảm bảo an toàn thực phẩm mùa thi. Ngành điện lực đảm bảo an toàn điện trong suốt những ngày thi. Lực lượng công an đảm bảo an ninh đề thi, cảnh sát giao thông hỗ trợ phân luồng, đảm bảo thí sinh đến trường thuận lợi, an toàn...
Chương trình Tiếp sức mùa thi của T.Ư Đoàn, Bộ GD-ĐT, Báo Thanh Niên và nhiều doanh nghiệp nhiều năm qua bền bỉ tiếp sức, đồng hành với thí sinh bằng thức ăn, nước uống, dụng cụ học tập và nhiều lời động viên.
Mỗi việc góp lại thành một bức tranh chung vừa thể hiện tình người, sự quan tâm của toàn xã hội với tương lai con trẻ, đồng thời cũng là minh chứng về áp lực vô cùng nặng nề trong kỳ thi lớp 10, đặc biệt ở các tỉnh thành lớn.
Số liệu thống kê từ Sở GD-ĐT TP.HCM cho thấy có 151.254 học sinh (HS) đăng ký nguyện vọng vào lớp 10 các trường THPT công lập; tỷ lệ phân luồng HS sau THCS vào học lớp 10 công lập của TP.HCM năm nay là 79,4%. Như vậy, còn khoảng 31.000 HS sẽ không trúng tuyển vào các trường công lập sau kỳ thi.
Ai cũng muốn con em mình sau 9 năm đèn sách có một suất học trong trường THPT công lập. Tuy nhiên, cuộc cạnh tranh vào lớp 10 công lập ở những tỉnh thành lớn luôn căng thẳng, khiến áp lực thi cử kéo dài hàng năm trời đối với hàng ngàn thí sinh và gia đình. Thậm chí với nhiều phụ huynh năm sau con mới thi lớp 10 mà ngay từ bây giờ đã "đứng ngồi không yên".
Sự chung tay của cả xã hội với thí sinh trước một kỳ thi quan trọng như tuyển sinh lớp 10 là cần thiết và đáng hoan nghênh nhưng sẽ bền vững hơn khi có những giải pháp căn cơ giúp giảm áp lực thi cử. Khi đó mỗi HS đều được tạo điều kiện thuận lợi thực hiện mục tiêu phù hợp với bản thân, tiếp tục hành trình học tập ở giai đoạn mới.
Đang có nhiều cơ sở để thực hiện việc giảm áp lực cho kỳ thi lớp 10, trong đó quan trọng nhất là mục tiêu hoàn thành phổ cập THPT. Nghị quyết số 71 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển GD-ĐT đặt mục tiêu VN hoàn thành phổ cập THPT và các trình độ tương đương trên toàn quốc vào năm 2035. Để thực hiện mục tiêu này, phải từng bước tiến tới giảm áp lực tuyển sinh vào lớp 10 bằng cách mở rộng hình thức xét tuyển. Ngoài ra, phải đa dạng hóa mô hình học tập, thay vì chỉ tập trung vào THPT công lập, HS có thể theo các loại hình tương đương phù hợp năng lực và định hướng nghề nghiệp. Bên cạnh đó là kéo gần khoảng cách về chất lượng dạy học ở các trường THPT công lập. Ngoài ra, phải tăng cường xây dựng mới phòng học, mở rộng mạng lưới trường lớp để đáp ứng đủ chỗ học cho HS sau khi hoàn thành cấp THCS.
Giảm áp lực thi cử ở lứa tuổi thiếu niên không có nghĩa là buông lỏng chất lượng, giảm động lực phấn đấu mà là đòn bẩy buộc toàn hệ thống chuyển mình từ tư duy "dạy để thi" sang "dạy để phát triển con người". Đó cũng là đích đến của nền giáo dục nhân văn, phát triển bền vững.
Theo Thúy Hằng (TNO)
