Một hệ hành tinh kỳ quái đang thay hình đổi dạng

Theo dõi Báo Gia Lai trên Google News

Các nhà khoa học phát hiện 2 hành tinh và 1 sao lùn nâu quanh ngôi sao TOI-201 nằm cách Trái Đất 372 năm ánh sáng.

TOI-201 là một ngôi sao loại F màu trắng vàng, nóng và sáng hơn Mặt Trời.

Các nhà khoa học đã phát hiện ra 2 hành tinh - một siêu Trái Đất và một Sao Mộc ấm - quay quanh ngôi sao này, cùng với một sao lùn nâu.

Đáng chú ý, một nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học Science Advances cho thấy hệ TOI-201 đang thay hình đổi dạng.

hanhtinh.jpg
Ảnh đồ họa mô tả một trong các hành tinh của hệ TOI-201 ở tiền cảnh và ngôi sao mẹ ở phía xa - Ảnh: SCI-NEWS

Theo Sci-News, 3 thế giới trong hệ TOI-201 lần lượt được đặt tên là TOI-201b, TOI-201c và TOI-201d.

Trong đó, TOI-201d là một siêu Trái Đất đá, có kích thước lớn hơn Trái Đất khoảng 1,4 lần và khối lượng gấp khoảng 6 lần Trái Đất, với quỹ đạo quanh sao mẹ chỉ 5,8 ngày.

TOI-201b được phân loại là Sao Mộc ấm, có khối lượng bằng khoảng một nửa Sao Mộc và quỹ đạo quanh sao mẹ mất 53 ngày.

TOI-201c là một sao lùn nâu, loại vật thể quá lớn để có thể là hành tinh, nhưng lại quá nhỏ để duy trì phản ứng tổng hợp hạt nhân trong lõi như một ngôi sao.

Vật thể này đang quay quanh sao mẹ với quỹ đạo hình elip rất thuôn dài, chu kỳ lên đến 8 năm.

Giáo sư Diana Dragomir (Đại học New Mexico -Mỹ), tác giả chính của nghiên cứu, cho biết đây là thế giới gây thú vị nhất từng được phát hiện.

“Vì khối lượng của TOI-201c nằm gần ranh giới giữa hành tinh khổng lồ và sao lùn nâu, câu hỏi đặt ra là thiên thể này hình thành theo cách của một hành tinh hay giống như một ngôi sao” – Giáo sư Diana Dragomir nói.

Theo các nhà khoa học, một ngôi sao sẽ ra đời trực tiếp từ một đám mây khí bụi của vũ trụ, trong khi hành tinh ra đời từ đĩa bồi tụ của một ngôi sao.

Không chỉ sao lùn nâu, quỹ đạo của 2 hành tinh trong hệ cũng là hình elip thuôn dài. Kỳ lạ hơn, mặt phẳng quỹ đạo của chúng không trùng nhau như các hành tinh trong hệ Mặt Trời, điều gần như vô lý đối với các thế giới nằm cùng trong một đĩa khí bụi.

Sự khác biệt này đã khiến cả hệ "biến hình" ngay trước mắt người quan sát. Hiện tại chúng được phát hiện nhờ phương pháp quá cảnh, tức quan sát khi chúng đi ngang mặt ngôi sao mẹ theo góc nhìn từ Trái Đất.

Nhưng trong 200 năm nữa, chỉ có 2 trong 3 vật thể còn quá cảnh. Chưa kể, quỹ đạo nghiêng có với nhau đang khiến các hành tinh và sao lùn nhau từ từ kéo nhau vào những hướng mới.

Nhìn chung, sự tồn tại của hệ TOI-201 cho thấy quá trình hình thành và tiến hóa của các hệ hành tinh có thể phức tạp hơn chúng ta tưởng rất nhiều.

Theo Anh Thư (NLĐO)

Có thể bạn quan tâm

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại cuộc họp cho chủ trương về công tác nghiên cứu khoa học cơ bản

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại cuộc họp cho chủ trương về công tác nghiên cứu khoa học cơ bản

(GLO)- Sáng 25-5, tại Trụ sở Trung ương Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm - Trưởng ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số chủ trì buổi làm việc của Thường trực Ban Chỉ đạo để cho chủ trương về công tác nghiên cứu khoa học cơ bản.

Tăng cường bảo vệ tài sản trí tuệ trong thời đại số

Tăng cường bảo vệ tài sản trí tuệ trong thời đại số

(GLO)- Luật Sở hữu trí tuệ hiện hành cũng quy định rõ trách nhiệm bảo hộ quyền tác giả, quyền liên quan và quyền sở hữu công nghiệp trong môi trường số. Phóng viên Báo và phát thanh, truyền hình Gia Lai có cuộc trao đổi với ông Phan Hồ Giang-Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ về vấn đề này.

Kiểm soát hình ảnh AI

Kiểm soát hình ảnh AI

Gần đây, nhiều quốc gia liên tục thắt chặt việc kiểm soát thông qua các hình thức dán nhãn, xử lý sai phạm liên quan việc sử dụng hình ảnh được tạo từ công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI).

Phát động hưởng ứng Ngày Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam năm 2026

Phát động hưởng ứng Ngày Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo năm 2026

(GLO)- Ngày 18-5, tại Nhà văn hóa Nhơn Phúc, UBND phường Bình Định (tỉnh Gia Lai) tổ chức lễ phát động hưởng ứng Ngày Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo Việt Nam năm 2026 với chủ đề “Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số - Động lực chính của mô hình tăng trưởng mới”.

Phát hiện khoảng 100 quả trứng khủng long hóa thạch tại Pháp, niên đại ước tính 72 triệu năm

Phát hiện khoảng 100 quả trứng khủng long hóa thạch tại Pháp, niên đại ước tính 72 triệu năm

(GLO)- Bảo tàng Khủng long Mèze tọa lạc tại tỉnh Hérault (miền Nam nước Pháp) cho biết vừa phát hiện khoảng 100 quả trứng khủng long hóa thạch có niên đại ước tính 72 triệu năm; qua đó đưa khu vực này trở thành một trong những điểm khảo cổ quan trọng hàng đầu thế giới.

null